“Những gương mặt mới lạ của bóng đá Đông Nam Á khiến người hâm mộ hoang mang” – đây là tiêu đề của bài bình luận được đăng tải trên trang New Straits Times của Malaysia. Nhà báo thể thao nổi tiếng Ajitpal Singh bày tỏ mối lo rằng làn sóng nhập tịch đang bùng nổ ở khu vực Đông Nam Á và đây là nguy cơ khiến bóng đá khu vực mất đi bản sắc bản của mình.
Chuyên gia Ajitpal Singh thậm chí còn ví von rằng một số đội ở Đông Nam Á giống như… tuyển Liên Hợp Quốc: “Giải FIFA ASEAN Cup đã trở thành một giải đấu với những kết quả kỳ lạ và sự bùng nổ nhập tịch, khiến nhiều đội tuyển quốc gia đánh mất bản sắc và người hâm mộ khó kết nối hoặc đồng cảm với họ.
Nhiều đội tuyển quốc gia trông giống như những đội tuyển Liên Hợp Quốc được tập hợp lại, như thể các quốc gia đã đi mua cầu thủ nhập tịch trước giải đấu.
Chúng tôi đã thấy 18 cầu thủ gốc Hà Lan đại diện cho Indonesia, khiến họ trông giống như một đội tuyển B của Hà Lan”.
Cây bút Ajitpal Singh tiếp tục nhắc tới một số đội khác vừa dự FIFA ASEAN Cup: “Philippines có 19 cầu thủ gốc gác lai, trong khi Malaysia có 12 người — chín người gốc gác lai và ba người sinh ra ở nước ngoài. Việt Nam và Bangladesh mỗi nước có tám người, Pakistan có bảy người, Singapore có năm người, trong khi Thái Lan có ít nhất với ba người, tất cả đều là cầu thủ gốc lai”.
Nhà báo của Malaysia tiếp tục bình luận: “Có thể ai đó sẽ hỏi: Có gì sai khi sở hữu những cầu thủ nhập tịch, với Pháp và Morocco thường được dẫn ra làm ví dụ? Về bản chất thì không có gì cả. Vấn đề đặt ra là liệu việc nhập tịch có phải là một phần của hệ sinh thái bóng đá hay là một sự thay thế cho nó.
Đối với bóng đá ASEAN, dường như xu hướng đang nghiêng về vế sau. Nguồn cầu thủ của Pháp đến từ nhiều thế hệ nhập cư và một hệ thống bóng đá trong nước khổng lồ. Trong bối cảnh của Malaysia, điều đó sẽ tương tự như việc người Hoa và người Ấn Độ mặc trang phục mang màu sắc quốc kỳ.
Điều này không giống như việc các nước ASEAN đi mua cầu thủ vì hệ thống đào tạo cầu thủ trong nước của họ không sản xuất đủ cầu thủ chất lượng.
Nếu mọi điểm yếu trong một đội tuyển quốc gia đều có thể được giải quyết bằng cách tìm thêm một cầu thủ ngoại, vậy thì các liên đoàn bóng đá quốc gia đang phát triển cái gì vậy?
Đội tuyển quốc gia khác với câu lạc bộ. Người hâm mộ chấp nhận việc một câu lạc bộ chiêu mộ cầu thủ từ bất cứ đâu trên thế giới. Đó là bản chất của bóng đá cấp câu lạc bộ. Nhưng khi xem các chương trình về Malaysia, Indonesia, Thái Lan hay Philippines, họ cảm thấy có sự kết nối về mặt cảm xúc với địa điểm, ngôn ngữ, quá trình trưởng thành, văn hóa và bản sắc của mình”.
Cây bút Ajitpal Singh tiếp tục nhắc tới Malaysia và Indonesia, hai đội nhập tịch nhiều bậc nhất của khu vực:
“Một cầu thủ người Brazil đại diện cho Malaysia và một cầu thủ người Hà Lan đại diện cho Indonesia tranh giành bóng trong một trận đấu giữa các đội tuyển quốc gia ASEAN.
Một người hâm mộ có thể đang nghĩ — chúng ta đang xem một trận bóng đá giữa các đội Nam Mỹ và châu Âu sao?
Cầu thủ người Brazil đó là Bergson da Silva. Phải dành lời khen ngợi cho anh ấy. Trong giải đấu đầu tiên khoác áo Harimau Malaya, anh đã trở thành cầu thủ ghi bàn nhiều nhất của đội với bốn bàn thắng. Nhưng nhìn anh ấy mặc màu áo của Harimau Malaya vẫn thấy lạ”.
Chuyên gia người Malaysia còn cho rằng giải FIFA ASEAN Cup tồn tại sự bất ổn:
“Cũng có một số kết quả kỳ lạ. Malaysia tưởng chừng đã chắc suất vào chung kết sau khi đánh bại Singapore 6-0. Tuy nhiên, chủ nhà Indonesia lại có những ý định khác khi đối đầu với Bangladesh.
Cả hai trận đấu đều diễn ra đồng thời tại các địa điểm khác nhau, và Indonesia đã lọt vào chung kết sau khi đánh bại Bangladesh với tỷ số 9-2, trong đó có hai bàn thắng được ghi ở phút bù giờ sau khi trọng tài kéo dài thời gian bù giờ từ hai phút lên bảy phút.
Những sự việc như vậy càng làm tăng thêm cảm giác rằng có điều gì đó không ổn với một giải đấu vốn đã bị chi phối bởi yếu tố nhập tịch”.
Trong phần cuối, cây bút Ajitpal Singh tiếp tục bày tỏ mối lo rằng nhiều đội ở Đông Nam Á có thể đánh mất bản sắc bởi vấn đề nhập tịch.
“Bóng đá ASEAN đang trở thành sân nhà của các cầu thủ nhập tịch, và các liên đoàn bóng đá quốc gia cần phải cẩn trọng để giải pháp nhanh chóng này không trở thành chiến lược phát triển lâu dài.
Việc nhập tịch có thể củng cố đội tuyển quốc gia và nên bổ sung cho sự phát triển bóng đá trẻ, chứ không phải thay thế nó.
Nếu không, các liên đoàn cuối cùng có thể sẽ ngừng đặt câu hỏi tại sao họ không sản xuất đủ cầu thủ và chỉ đơn giản là bắt đầu tìm kiếm cầu thủ nước ngoài tiếp theo để giải quyết vấn đề.
Đội tuyển quốc gia nên thể hiện sức mạnh của hệ thống bóng đá nước nhà, chứ không phải che giấu những điểm yếu.
Giải FIFA ASEAN Cup đã cho người hâm mộ thấy bóng đá Đông Nam Á đã phát triển như thế nào. Đây sẽ là tương lai, và có lẽ 100 năm nữa, bóng đá ASEAN sẽ hoàn toàn đánh mất bản sắc của mình”.
Tiểu Lâm Mộc (dịch theo New Straits Times)
