Ngày 11/9/2001, Hanna Born đang chơi với những dải ruy băng nhiều màu tại trung tâm giữ trẻ ở Lầu Năm Góc. Cô bé khi ấy còn khoảng hai tuần nữa mới đón sinh nhật lần thứ ba. Ở cùng Hanna là em gái Heather, mới 4 tháng tuổi.
Buổi sáng tưởng như bình thường đột ngột thay đổi lúc 9 giờ 37 phút, khi chuyến bay American Airlines số hiệu 77 bị không tặc khống chế lao vào mặt phía tây của Lầu Năm Góc. Địa điểm chăm sóc trẻ nằm cách khu vực va chạm vài trăm mét.
Hanna, nay 27 tuổi, cho biết ký ức của cô về phần lớn những gì diễn ra sau đó khá mờ nhạt. Tuy nhiên, một số hình ảnh vẫn còn nguyên: tiếng còi báo động vang lên, những quân nhân xuất hiện trước cửa và cuộc sơ tán khẩn cấp bắt đầu.

Hơn 100 đứa trẻ được đưa khỏi hiện trường
Không nhiều người biết tại Lầu Năm Góc khi ấy có một trung tâm giữ trẻ, nơi chăm sóc hơn 100 em nhỏ, bao gồm cả trẻ sơ sinh. Sau khi máy bay đâm vào tòa nhà, toàn bộ trẻ em tại đây được đưa ra ngoài an toàn.
Trong lúc sơ tán, các nhân viên và quân nhân phải đẩy những chiếc nôi có bánh xe chở nhiều trẻ sơ sinh cùng lúc. Hanna và em gái cũng được đưa khỏi khu vực nguy hiểm trước khi đoàn tụ với cha.
Trong những lát cắt ký ức còn giữ lại được, Hanna nhớ mình đã bật khóc gọi “Bố ơi” khi nhìn thấy cha đến đón hai chị em. Cha cô, Trung tá Thủy quân lục chiến Tim Born, đưa các con về nơi an toàn. Phải vài ngày sau Hanna và Heather mới được gặp lại mẹ.
Mẹ của Hanna là bà Dana Born, lúc đó mang quân hàm trung tá và đang làm nhiệm vụ tại căn cứ không quân Bolling, bên kia sông Potomac. Khi vụ tấn công xảy ra, bà là chỉ huy một phi đội và phải lập tức tham gia xử lý tình huống khẩn cấp.

Đối với gia đình Born, điều may mắn nhất là tất cả đều sống sót và cuối cùng được đoàn tụ. Trong khi đó, 184 người đã thiệt mạng tại Lầu Năm Góc và trên chuyến bay số hiệu 77. Tổng cộng, các vụ tấn công ngày 11/9/2001 cướp đi sinh mạng của 2.977 nạn nhân tại New York, Lầu Năm Góc và Shanksville, Pennsylvania.
Hanna thừa nhận trải nghiệm ấy để lại những ảnh hưởng tâm lý kéo dài. Tuy nhiên, cha mẹ không để các con chỉ nhìn ngày 11/9 qua nỗi sợ hãi. Họ giúp Hanna và Heather hiểu rằng giữa thảm kịch còn có những con người đã xuất hiện, bất chấp nguy hiểm để cứu giúp người khác.
“Cha mẹ luôn nói rõ rằng đó là một trải nghiệm đau thương, nhưng gia đình chúng tôi đã rất may mắn trong ngày hôm ấy vì được đoàn tụ. Rất nhiều người khác không có được kết quả như vậy”, Hanna chia sẻ.

Hanna Born, 27 tuổi, từng có mặt tại trung tâm giữ trẻ ở Lầu Năm Góc khi vụ tấn công xảy ra. Ảnh: New York Post.
Thay vì để ký ức về vụ tấn công trở thành một nỗi ám ảnh đơn thuần, gia đình hướng sự chú ý của hai con gái vào lòng dũng cảm của những người tham gia cứu hộ. Cách nhìn ấy dần ảnh hưởng tới lựa chọn của cả Hanna lẫn Heather khi trưởng thành.
Từ cô bé được giải cứu đến phi công Không quân Mỹ
Tiếp bước cha mẹ, Hanna gia nhập Không quân Mỹ và hiện mang quân hàm đại úy, đảm nhiệm vai trò phi công huấn luyện. Em gái Heather cũng lựa chọn con đường quân ngũ, trở thành sĩ quan Hải quân Mỹ và công tác tại Okinawa, Nhật Bản.
Hanna cho biết hai chị em muốn tìm một cách để đóng góp cho một mục tiêu lớn hơn chính cuộc sống của mình. Với cô, việc khoác áo quân nhân còn tạo nên một mối liên kết đặc biệt giữa hiện tại và buổi sáng cách đây 25 năm – khi các quân nhân chạy tới trung tâm giữ trẻ để đưa Hanna cùng hơn 100 em nhỏ khỏi hiện trường.
Không chỉ phục vụ trong quân đội, Hanna còn thực hiện một hành trình khác nhằm tưởng nhớ từng người đã thiệt mạng trong vụ khủng bố. Cô đặt mục tiêu chạy tổng cộng 2.977 dặm, tương ứng với 2.977 nạn nhân của ngày 11/9.

Mỗi dặm đường được Hanna dành cho một người. Khi hoàn thành, cô đọc thành tiếng tên của nạn nhân rồi chia sẻ lại hành trình trên mạng xã hội. Dự án được bắt đầu trước dịp tưởng niệm năm 2025 và đến nay cô đã hoàn thành gần 1.000 dặm.
Hanna dự kiến cần khoảng ba năm để đi hết chặng đường. Số kilomet được tích lũy qua những buổi chạy thường ngày, các cuộc thi ba môn phối hợp Ironman và những giải đấu lớn như New York City Marathon.
Trong dịp kỷ niệm 25 năm vụ tấn công, Hanna tiếp tục ghi thêm những dặm chạy mới khi tham dự hoạt động của Quỹ 34.3. Sự kiện có lộ trình từ Long Beach, Long Island tới Trung tâm Thương mại Thế giới nhằm tưởng nhớ 343 thành viên Sở Cứu hỏa New York đã thiệt mạng trong lúc làm nhiệm vụ ngày 11/9.
Thông qua hành trình này, Hanna cũng gây quỹ cho 9/11 Legacy Foundation - tổ chức theo đuổi mục tiêu giáo dục các thế hệ sau về vụ khủng bố và những ảnh hưởng kéo dài của sự kiện.

Cô nhận thấy khi thời gian trôi qua, ngày càng nhiều người trẻ sinh ra sau năm 2001 không còn mối liên hệ trực tiếp với thảm kịch. Bởi vậy, việc đọc tên từng nạn nhân là cách Hanna biến một con số lớn thành những câu chuyện riêng biệt về từng con người và gia đình.
Hanna hy vọng nếu thân nhân của một nạn nhân nghe thấy tên người họ yêu thương được nhắc lại, họ sẽ biết rằng sau 25 năm, mất mát ấy vẫn chưa bị lãng quên. Với những người trẻ không sống trong thời điểm vụ tấn công xảy ra, cô muốn họ hiểu đây không chỉ là một biến cố trong sách lịch sử mà còn là nỗi đau còn hiện hữu trong hàng nghìn gia đình.
Hai mươi lăm năm trước, Hanna Born là cô bé chưa đầy 3 tuổi được đưa khỏi một trung tâm giữ trẻ giữa cuộc sơ tán khẩn cấp tại Lầu Năm Góc. Hai mươi lăm năm sau, cô trở lại câu chuyện ấy trong một vai trò khác: một quân nhân, một phi công và một người đang lần lượt gọi tên từng nạn nhân để lời hứa “không bao giờ quên” không chỉ dừng lại ở một khẩu hiệu.
Nguồn: ABC News/ABC7, New York Post
Minh Ngọc
