Vào ngày 16/6 theo giờ địa phương, Recording Academy công bố loạt thay đổi mới áp dụng cho Grammy lần thứ 69, tức Grammy 2027. Lễ trao giải dự kiến diễn ra ngày 7/2/2027 tại Crypto.com Arena ở Los Angeles, với giai đoạn xét giải từ 31/8/2025 đến 28/8/2026. Đây là một trong những đợt cập nhật đáng chú ý của Grammy, khi Viện hàn lâm bổ sung hạng mục mới và điều chỉnh luật xét giải để phản ánh thị trường âm nhạc rộng hơn.
Cụ thể, Grammy 2027 thêm 5 hạng mục gồm Best Asian Pop Music Performance, Best R&B Collaboration or Duo/Group Performance, Best Traditional Pop Vocal Performance, Best Traditional Folk Album và Best Latin Song. Trong đó, Best Asian Pop Music Performance gây chú ý nhất vì đây là lần đầu Grammy tạo một hạng mục riêng cho các bản thu/màn trình diễn thuộc dòng Asian pop.
Theo tiêu chí của Grammy, Best Asian Pop Music Performance chỉ xét single/track có vocal, không áp dụng cho album hay bản thu thuần nhạc cụ. Hạng mục này trao giải cho nghệ sĩ biểu diễn, nhằm tôn vinh các ca khúc Asian pop đương đại có nguồn gốc từ hoặc được công nhận rộng rãi tại thị trường châu Á, điển hình như Kpop, Jpop và Cpop.
Điểm quan trọng nhất nằm ở ngôn ngữ. Ca khúc phải sử dụng một hoặc nhiều ngôn ngữ châu Á một cách rõ ràng, có ý nghĩa trong tổng thể bài hát. Những bản thu hoàn toàn bằng tiếng Anh sẽ không đủ điều kiện, dù nghệ sĩ là người châu Á hay đến từ thị trường châu Á. Việc chỉ thêm vài từ đệm, câu cảm thán hoặc cụm từ ngắn bằng ngôn ngữ châu Á cũng không được tính là hợp lệ. Grammy nhấn mạnh hạng mục này xét theo phong cách âm nhạc và ngôn ngữ của tác phẩm, không dựa trên quốc tịch hay sắc tộc nghệ sĩ.
Từ Best Asian Pop Music Performance, khán giả Việt bắt đầu bàn tán về khả năng Vpop xuất hiện tại Grammy. Về lý thuyết, hạng mục này không giới hạn trong Kpop, Jpop hay Cpop, mà dùng cách diễn đạt “bao gồm nhưng không giới hạn”. Điều đó đồng nghĩa một ca khúc tiếng Việt vẫn có thể được gửi tranh giải nếu đáp ứng đúng tiêu chí: là single/track có vocal, mang màu Asian pop đương đại, sử dụng ngôn ngữ châu Á rõ ràng và phát hành trong giai đoạn xét giải.
Trên mạng xã hội, nhiều ý kiến nhắc đến việc Vpop vài năm gần đây có không ít sản phẩm kết hợp giữa pop hiện đại, tiếng Việt và chất liệu văn hóa bản địa. Đây cũng là lý do hạng mục mới của Grammy khiến khán giả Việt quan tâm, bởi lần đầu tiên nhạc Việt có thể được đặt trong cùng hệ quy chiếu với các sản phẩm Asian pop khác. Dù vậy, việc được gửi tranh giải và việc thật sự có đề cử vẫn là hai câu chuyện khác nhau, bởi Grammy còn phụ thuộc vào chiến dịch quảng bá, độ phủ quốc tế và cách sản phẩm được giới thiệu tới hệ thống voting.
Với Vpop, Best Asian Pop Music Performance vì thế được xem như một cánh cửa mới hơn là lời bảo chứng chắc chắn. Hạng mục này mở ra thêm cơ hội để ca khúc tiếng Việt được nhắc đến trong cuộc đua Grammy, nhưng để tiến xa, sản phẩm vẫn cần đủ bản sắc, chiến lược quốc tế và sức cạnh tranh trước những thị trường châu Á đã có hệ sinh thái toàn cầu mạnh hơn.
Bên cạnh đó, hạng mục này cũng tạo ra nhiều tranh cãi. Một mặt, hạng mục mới được xem là bước công nhận cần thiết dành cho nhạc pop châu Á, trong bối cảnh Kpop, Jpop, Cpop và nhiều thị trường khác đã có ảnh hưởng rõ hơn trên bản đồ âm nhạc quốc tế. Trong bối cảnh Kpop, Jpop, Cpop và nhiều thị trường khác đã có ảnh hưởng rõ hơn trên bản đồ âm nhạc quốc tế. Mặt khác, không ít ý kiến cho rằng Grammy đang tạo một sân chơi riêng cho châu Á, thay vì để các nghệ sĩ cạnh tranh sòng phẳng ở những hạng mục lớn như Record of the Year, Song of the Year hay các hạng mục pop chính.
Vì vậy, hạng mục mới bị nhìn theo hai chiều là có thể đây là sự công nhận đúng lúc dành cho một thị trường không thể phớt lờ, nhưng cũng có thể bị xem như một “giải an ủi”, khiến nhạc châu Á có thêm cơ hội thắng giải nhưng vẫn bị đặt ngoài trung tâm cuộc đua Grammy. Hiện tại, những tranh luận xung quanh hạng mục này vẫn đang được dân mạng bàn tán sôi nổi.
Bên cạnh Best Asian Pop Music Performance, các hạng mục mới còn lại cũng cho thấy Grammy đang mở rộng phạm vi nhìn nhận. Best R&B Collaboration or Duo/Group Performance dành cho các màn trình diễn R&B đương đại của duo, group hoặc các màn kết hợp. Best Traditional Pop Vocal Performance dành cho single/track vocal mang phong cách traditional pop. Best Traditional Folk Album dành cho album folk truyền thống, còn Best Latin Song là giải dành cho songwriter của các ca khúc Latin mới, với phần lời chủ yếu bằng tiếng Tây Ban Nha, ít nhất 51% lyrics.
Grammy cũng chỉnh một số luật đáng chú ý. Best New Artist cho phép nghệ sĩ được gửi xét tối đa 4 lần thay vì 3 lần. Với album, tỷ lệ bản thu mới bắt buộc giảm từ 75% xuống 66%. Viện hàn lâm cũng giới thiệu Ballot Plus, cho phép voting members có chuyên môn ở nhiều lĩnh vực được vote tối đa 15 hạng mục liên quan nếu đáp ứng yêu cầu xác minh credit.
Mộc Cam - Ảnh: FB/ X
