Trung Quốc đang sử dụng vệ tinh thời tiết địa tĩnh mạnh nhất thế giới để theo dõi các cơn giông bão dữ dội ở Nepal và cung cấp thông tin tình báo theo thời gian thực khi hai nước tiếp tục các hoạt động tìm kiếm và cứu hộ sau vụ sạt lở sông băng kinh hoàng hồi tháng 8/2026, South China Morning Post (SCMP) thông tin ngày 6/9.
Vệ tinh Fengyun-4C (FY-4C) – được phóng vào tháng 12/2025 và hiện đang ở độ cao gần 36.000 km phía trên đường xích đạo – mang theo thiết bị chụp ảnh lập bản đồ sét (LMI) có khả năng thu thập 500 khung hình mỗi giây, xử lý 30 gigabit dữ liệu mỗi giây với tính năng tự động nhận diện sét để xác định vị trí chính xác của từng tia sét riêng lẻ.
Nhân viên cứu hộ tiếp tục tìm kiếm và cứu trợ các nạn nhân của thảm họa lũ quét kinh hoàng tháng 8/2026. Ảnh: REUTERS/Navesh Chitrakar
Sở hữu phạm vi quan sát bao phủ toàn bộ Bán cầu Đông, bao gồm cả khu vực châu Á - Thái Bình Dương, vệ tinh Fengyun-4C sẽ nâng cao đáng kể tần suất và độ chính xác của việc giám sát và cảnh báo sớm các hệ thống thời tiết quy mô trung bình và vi mô, hỗ trợ mạnh mẽ cho dự báo thời tiết, giám sát môi trường và phòng chống thiên tai.
2 tuần sau thảm họa lũ quét, các nhà chức trách vẫn đang nỗ lực tìm kiếm hàng nghìn người mất tích, mong có phép màu xảy ra, đồng thời xác định danh tính các nạn nhân của thảm họa.
Tuy nhiên, các chiến dịch cứu hộ đang gặp muôn vàn khó khăn do thời tiết diễn biến thất thường và nguy cơ sạt lở tiếp diễn.
Việc ứng dụng vệ tinh săn sét mạnh nhất thế giới Fengyun-4C được kỳ vọng sẽ cung cấp "lá chắn" thông tin khí tượng quan trọng, giúp các lực lượng mặt đất chủ động ứng phó trước các biến động cực đoan của thiên nhiên.
Fengyun-4C là một trong bốn vệ tinh khí tượng địa tĩnh thế hệ thứ hai thuộc dòng Fengyun-4 do Trung Quốc phát triển. Ảnh: Trung tâm Khí tượng Vệ tinh Quốc gia Trung Quốc
Cơ quan Khí tượng Trung Quốc (CMA) cho biết vệ tinh thế hệ mới này đã được chuyển sang chế độ phản ứng khẩn cấp đặc biệt để tập trung giám sát khu vực biên giới Trung Quốc - Nepal.
Theo CMA, thiết bị bản đồ sét tiên tiến trên Fengyun-4C có thể phát hiện chính xác các đám mây đối lưu tích điện và dự báo giông bão nặng trước khi chúng gây ra mưa lớn.
Trận lũ quét có tốc độ kinh hoàng sẽ phổ biến hơn trong tương lai?
News (Australia) cho biết bức tường bùn, băng và đá tảng đổ xuống cao tới 80 mét. Nó lao xuống thung lũng với tốc độ 193 km/giờ.
Điều đáng nói, sự sụp đổ của sông băng Langtang Lirung ở Nepal đang trở thành biểu hiện công khai mới của biến đổi khí hậu.
Với việc hiện tượng nóng lên toàn cầu ngày càng làm tan chảy các sông băng trên khắp thế giới, các chuyên gia cảnh báo rằng những vụ sụp đổ như vậy sẽ trở nên phổ biến hơn và cần khẩn cấp các công nghệ giám sát hiệu quả hơn.
Trận lũ quét đã phá hủy nhiều tòa nhà và khiến các làng mạc bị bao phủ bởi bùn và mảnh vỡ. Ảnh: Arun Sankar/AFP via Getty
Vụ sạt lở sông băng dẫn đến trận lũ quét kinh hoàng đã tàn phá khu vực Himalaya của Nepal và biên giới với khu tự trị Tây Tạng của Trung Quốc vào ngày 26/8/2026 đến nay vẫn khiến thế giới bàng hoàng, sợ hãi.
Theo số liệu sơ bộ mới nhất của New York Times đưa ra ngày 6/9, lũ quét đã khiến hơn 1.300 người thiệt mạng và hơn 4.700 người mất tích. Trong khi đó, Nepal cho biết họ sẽ phải xây dựng lại ít nhất 20.000 ngôi nhà ở các khu vực bị ảnh hưởng.
Một báo cáo của nhóm chuyên gia HiRISK – một tổ chức cung cấp dữ liệu rủi ro liên quan đến khu vực vùng núi cao châu Á (HMA) – đã nêu chi tiết rằng vào ngày 26/8, sông băng nằm ở Langtang Lirung, bao gồm một đỉnh núi ở Nepal cao 7.234 mét và nền đá bên dưới, đã sụp đổ lúc 8:37 sáng giờ địa phương.
Tham khảo: SCMP, New York Times
Trang Ly
