Mới đây, Tòa án nhân dân thành phố Chương Bình (tỉnh Phúc Kiến, Trung Quốc) đã xét xử một vụ tranh chấp thừa kế liên quan đến số tiền 1,09 triệu NDT (khoảng hơn 4,2 tỷ VNĐ), thu hút nhiều sự quan tâm.
Theo hồ sơ vụ án, ông Trình Long và bà Lý Lệ (tên nhân vật đã được thay đổi) là vợ chồng, có 7 người con gồm 6 con gái và 1 con trai. Trong thời kỳ hôn nhân, hai người cùng xây dựng một căn nhà 3 tầng đứng tên ông Trình Long.
Tháng 3/2023, ông Trình Long bán căn nhà này với giá 1,1 triệu NDT (trong đó 10.000 NDT là phí môi giới do con trai chi trả). Sau khi hoàn tất thủ tục sang tên, số tiền 1,09 triệu NDT được gửi vào tài khoản ngân hàng của con dâu. Trước đó, bà Lý Lệ qua đời vào tháng 12/2022, còn ông Trình Long mất vào tháng 5/2023.
Sau khi cha mẹ qua đời, 6 người con gái cho rằng số tiền bán nhà là di sản thừa kế và phải được chia đều cho 7 anh chị em. Họ đã khởi kiện, yêu cầu người em trai trả cho mỗi người phần tương ứng.
Tuy nhiên, con trai của ông Trình Long không đồng ý. Người này cho rằng căn nhà là tài sản chung của gia đình có công sức của mình, đồng thời khẳng định cha đã có ý định tặng toàn bộ số tiền bán nhà cho cháu gái. Để chứng minh, anh cung cấp một đoạn ghi âm được cho là lời dặn của cha trước khi qua đời.
Phán quyết của tòa án
Sau khi xem xét, tòa án nhận định căn nhà là tài sản chung của vợ chồng ông Trình Long và bà Lý Lệ, nên số tiền bán nhà thuộc khối di sản của cả hai người.
Về đoạn ghi âm, tòa cho rằng nội dung không thể hiện rõ ràng ý chí tặng cho tài sản. Đồng thời, ghi âm này cũng không đáp ứng các điều kiện pháp lý của một bản di chúc hợp lệ, như phải có ít nhất hai người làm chứng không có quyền lợi liên quan, và phải ghi rõ thông tin, thời gian lập di chúc.
Do đó, đoạn ghi âm bị xác định là di chúc vô hiệu, và vụ việc được giải quyết theo quy định thừa kế theo pháp luật Trung Quốc.
Cách chia di sản gây chú ý:
Tòa án thành phố Chương Bình không chia đều hoàn toàn mà cân nhắc các yếu tố cụ thể:
Một người con gái bị bại liệt, không có khả năng lao động, được chia 300.000 NDT.
Con trai (người chăm sóc cha mẹ nhiều nhất) được 230.000 NDT.
Một người con gái khác cũng có công chăm sóc được 160.000 NDT.
4 người con gái còn lại mỗi người nhận 100.000 NDT.
Sau bản án sơ thẩm, người con trai kháng cáo nhưng bị tòa án cấp trên bác bỏ. Đơn xin xét xử lại sau đó cũng không được chấp nhận, và bản án chính thức có hiệu lực.
Theo tòa án thành phố Chương Bình, có ba điểm quan trọng trong vụ việc:
Về tặng cho tài sản: Phải có ý chí rõ ràng của người tặng và được chứng minh hợp pháp. Ghi âm không đủ cơ sở chứng minh nếu nội dung không rõ ràng.
Về di chúc ghi âm: Phải có ít nhất hai người làm chứng hợp lệ (không có quyền lợi liên quan), đồng thời ghi rõ danh tính, thời gian.
Về chia thừa kế: Dù nguyên tắc là chia đều, nhưng pháp luật cho phép ưu tiên người có hoàn cảnh khó khăn hoặc người có công chăm sóc người đã mất.
Tòa án cho rằng cách phân chia này vừa đúng quy định pháp luật Trung Quốc, vừa mang tính nhân văn, khuyến khích trách nhiệm chăm sóc người thân trong gia đình.
Nguyệt Hạ (Theo Sohu)
