Họ sẵn sàng chi tới 750.000 USD, tương đương gần 19 tỷ đồng, để chuẩn bị cho con đường vào các trường đại học tinh hoa từ khi con mới… học lớp 5. Với họ, Ivy League không chỉ là nơi học tập, mà còn là “bảo chứng” dài hạn cho địa vị, mạng lưới quan hệ và tương lai của cả gia đình.
Bắt đầu hành trình Ivy League từ… lớp 5
Harvard, Yale hay Columbia không chỉ nổi tiếng vì chất lượng đào tạo, mà còn bởi hình ảnh những công trình kiến trúc Gothic cổ kính, gợi cảm giác vững chãi trước thời gian. Chiều sâu lịch sử ấy khiến nhiều gia đình tin rằng, dù công nghệ có thay đổi đến đâu, giá trị của giáo dục tinh hoa vẫn khó bị xói mòn.
Ngay cả khi Goldman Sachs từng cảnh báo AI có thể làm suy giảm “lợi thế an toàn” của tấm bằng đại học, giới tuyển sinh và những gia đình giàu có vẫn đặt niềm tin vào các trường danh tiếng. Họ cho rằng, trong một thế giới biến động nhanh, những thể chế giáo dục lâu đời lại càng trở thành điểm tựa ổn định.
Adam Nguyen, CEO kiêm nhà sáng lập công ty tư vấn Ivy Link, là một trong những người đứng sau xu hướng này. Từng làm việc trong bộ phận tuyển sinh của Harvard và Columbia, đồng thời là cựu sinh viên Trường Luật Harvard, Nguyen hỗ trợ học sinh xây dựng hồ sơ ứng tuyển đại học từ rất sớm. Đối với một số gia đình, việc chuẩn bị thậm chí bắt đầu từ khi con mới học lớp 5.
Mức phí Ivy Link thu từ 100.000 đến 750.000 USD cho mỗi khách hàng – con số mà Nguyen thừa nhận là “không đáng kể” với nhiều gia đình siêu giàu. Đổi lại, họ nhận được một lộ trình chi tiết kéo dài hàng chục năm: từ lựa chọn hoạt động ngoại khóa phù hợp, định hướng phát triển năng lực cá nhân, cho đến việc vào học tại các trường trung học hàng đầu, nơi có tỷ lệ trúng tuyển Ivy League cao.
Theo Nguyen, đây không phải là sự đầu tư mang tính “chạy đua thành tích” ngắn hạn. “Những gia đình này không quan tâm đến các trào lưu nhất thời hay tranh cãi trong khuôn viên trường. Họ nhìn xa hàng chục năm, thậm chí hàng thế kỷ,” ông chia sẻ. Trong mắt họ, giáo dục tinh hoa là nền móng cho sự thịnh vượng bền vững.
Khách hàng của Ivy Link đến từ nhiều lĩnh vực: nhà đầu tư mạo hiểm, người quản lý tài sản, biên kịch Hollywood ăn khách, thậm chí cả một DJ EDM nổi tiếng thế giới. Điểm chung của họ là coi đại học không phải khoản chi tiêu, mà là khoản đầu tư chiến lược cho thế hệ kế tiếp.
Trong bối cảnh dư luận Mỹ ngày càng hoài nghi về các trường đại học tinh hoa – từ biểu tình, tranh cãi chính trị đến câu hỏi “bằng cử nhân 4 năm còn đáng giá không?” – nhóm gia đình này vẫn kiên định. Họ tin rằng, dù hình ảnh Ivy League có lúc trồi sụt, các trường này vẫn giữ vai trò như “bộ lọc nhân tài” hiệu quả nhất.
Nguyen ví đại học tinh hoa như một “ngôi sao vàng” có thể gắn suốt đời. “Họ không đến để mua danh tiếng, mà để giảm thiểu rủi ro. Một tấm bằng từ trường danh giá đồng nghĩa với việc con cái họ luôn được chú ý và mang theo một ‘thương hiệu’ có giá trị lâu dài,” ông nói.
Khi AI khiến bằng cấp tinh hoa… quan trọng hơn
Trái với lo ngại phổ biến rằng AI sẽ làm bằng đại học trở nên lỗi thời, Nguyen cho rằng sự bùng nổ của công nghệ này lại khiến bằng cấp từ các trường tinh hoa càng trở nên quan trọng. Lý do nằm ở chính cách tuyển dụng đang thay đổi.
Khi hồ sơ xin việc ngày càng dễ bị “AI hóa”, nhà tuyển dụng phải tìm một tiêu chí đáng tin cậy hơn để sàng lọc ứng viên. “Nhiều nhà tuyển dụng nói với tôi rằng họ quay lại dùng trường đại học như vòng lọc đầu tiên,” Nguyen tiết lộ.
Một khảo sát năm 2025 với hơn 150 doanh nghiệp cho thấy hơn 25% chỉ tuyển dụng từ một danh sách ngắn các trường đại học, tăng mạnh so với mức 17% vào năm 2022. Nhiều công ty hiện chỉ xem xét ứng viên đến từ khoảng 30 trường, trong tổng số gần 4.000 cơ sở giáo dục đại học tại Mỹ, ưu tiên các trường tinh hoa hoặc nằm gần trụ sở doanh nghiệp.
Khách hàng của Ivy Link sau này thường theo đuổi sự nghiệp trong các lĩnh vực chịu tác động mạnh từ AI như luật, tài chính, startup công nghệ. Dù tự động hóa đang thay thế nhiều vị trí entry-level, Nguyen cho rằng điều đó không làm vai trò của giáo dục truyền thống suy giảm.
“Muốn tốt nghiệp, muốn đảm nhiệm các vị trí trung cấp đòi hỏi kinh nghiệm, bạn phải nắm vững nền tảng cốt lõi – những thứ AI đang dần thay thế ở bề nổi nhưng chưa thể thay thế hoàn toàn,” ông nhấn mạnh. Theo ông, chính các trường tinh hoa với chương trình đào tạo bài bản, tư duy phản biện và mạng lưới cựu sinh viên mạnh mẽ mới giúp sinh viên thích ứng và dẫn dắt sự thay đổi.
Trong kỷ nguyên AI, khi công nghệ có thể tạo ra hàng loạt nội dung chỉ trong vài giây, giá trị khan hiếm nhất lại chính là uy tín, nền tảng tri thức và mối quan hệ – những yếu tố mà giáo dục tinh hoa đã tích lũy suốt hàng trăm năm. Và đó cũng là lý do vì sao, với nhiều gia đình siêu giàu, khoản chi 19 tỷ đồng cho hành trình Ivy League từ lớp 5 không phải là sự xa xỉ, mà là một “canh bạc” được tính toán kỹ lưỡng cho tương lai.
Trang Đào (Tổng hợp)
