Bộ Công an đang chủ trì xây dựng Nghị định quy định một số biện pháp phòng, chống vi phạm pháp luật liên quan tin giả, tin sai sự thật, nhằm tạo môi trường thông tin lành mạnh, minh bạch và bảo đảm thượng tôn pháp luật. Dự thảo dự kiến trình Chính phủ xem xét, thông qua trước tháng 5.
Theo nội dung dự thảo, các chế tài sẽ áp dụng không chỉ với công dân, cơ quan, tổ chức Việt Nam mà còn với người nước ngoài cư trú tại Việt Nam, tổ chức quốc tế hoạt động tại Việt Nam, cùng các nhà cung cấp dịch vụ Internet, mạng xã hội hoạt động trên lãnh thổ Việt Nam.
Theo VNepress, dự thảo định nghĩa: tin giả là thông tin không có thật; tin sai sự thật là thông tin có một phần không có thật.
10 hành vi bị nghiêm cấm
Hành vi vi phạm trong lĩnh vực này bao gồm: phát ngôn, làm, lưu trữ, phát tán, đăng tải, chia sẻ, bình luận tin giả, tin sai sự thật; giúp sức, câu kết, xúi giục, lừa gạt để thực hiện các hành vi nêu trên.
Dự thảo nêu 10 hành vi bị nghiêm cấm trong lĩnh vực này gồm:
1. Thực hiện các hành vi vi phạm pháp luật về tin giả, tin sai sự thật (đã nêu trên)
2. Không kiểm duyệt, xác thực nội dung thông tin dẫn đến vi phạm pháp luật về tin giả, tin sai sự thật
3. Cung cấp tin giả, tin sai sự thật cho người khác hoặc cơ quan, tổ chức
4. Cản trở hoặc không tự giác cung cấp thông tin về hành vi vi phạm pháp luật về tin giả, tin sai sự thật cho các cơ quan có thẩm quyền
5. Không tự giác, hợp tác khắc phục, đính chính thông tin sau khi thực hiện các hành vi vi phạm tin giả, tin sai sự thật
6. Trực tiếp hoặc tham gia thành lập các tổ chức, hội, nhóm thực hiện các hành vi vi phạm pháp luật tin giả, tin sai sự thật; trực tiếp hoặc tham gia tạo lập, vận hành, quản trị, kiểm duyệt các trang web, blog, trang thông tin điện tử, trang mạng xã hội, tài khoản mạng xã hội chứa tin giả, tin sai sự thật
7. Đào tạo, huấn luyện cá nhân, tổ chức khác thực hiện hành vi vi phạm pháp luật về tin giả, tin sai sự thật
8. Sử dụng công nghệ cao, trí tuệ nhân tạo để thực hiện hành vi vi phạm về tin giả, tin sai sự thật
9. Sử dụng hình ảnh, danh nghĩa, ảnh hưởng của cá nhân, tổ chức để thực hiện hành vi vi phạm pháp luật về tin giả, tin sai sự thật
10. Giả mạo cơ quan, tổ chức, cá nhân thực hiện hành vi vi phạm pháp luật về tin giả, tin sai sự thật
Đáng chú ý, riêng với các hành vi từ 3 đến 10, nếu vi phạm sẽ bị áp dụng mức phạt tiền tối đa theo quy định của Luật Xử phạt hành chính hiện hành.
Mức phạt có thể lên tới 200 triệu đồng
Theo Điều 24 của Luật Xử lý vi phạm hành chính, trong lĩnh vực công nghệ thông tin; viễn thông; tần số vô tuyến điện; an ninh mạng; an toàn thông tin mạng; dữ liệu, mức phạt tiền tối đa đối với cá nhân là 100 triệu đồng, đối với tổ chức là 200 triệu đồng.
Trường hợp hành vi có dấu hiệu tội phạm, người vi phạm có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự theo Bộ luật Hình sự với các tội danh tương ứng.
Ngoài phạt tiền, tổ chức, cá nhân vi phạm còn có thể bị áp dụng các biện pháp bổ sung như: thông báo về địa phương, cơ quan công tác; công khai xin lỗi người bị ảnh hưởng; nộp lại khoản thu lợi bất chính; tiêu hủy, xóa các hội nhóm, tài khoản mạng xã hội liên quan đến hành vi vi phạm.
Dự thảo cũng mở cơ chế xem xét không xử phạt hành chính đối với trường hợp lần đầu vô ý chia sẻ tin giả, tin sai sự thật do không biết đó là thông tin sai lệch, nhưng đã kịp thời khắc phục hậu quả hoặc chưa gây hậu quả và chủ động đính chính.
Trong các trường hợp này, cơ quan có thẩm quyền có thể áp dụng biện pháp giáo dục, nhắc nhở thay vì xử phạt tiền.
