Theo VnExpress, Iran mới đây đã công bố lộ trình thay thế cho tàu thuyền đi qua eo biển Hormuz để giúp tránh nguy cơ trúng thủy lôi tại luồng chính của tuyến hàng hải này.
"Để tuân thủ nguyên tắc an toàn hàng hải và tránh nguy cơ va phải thủy lôi, tất cả tàu thuyền dự định đi qua eo biển Hormuz cần sử dụng lộ trình thay thế khi lưu thông", Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) hôm nay ra thông báo. IRGC cũng công bố các hướng dẫn về lộ trình ra vào eo biển, thay thế luồng chính qua tuyến hàng hải huyết mạch này.
Eo biển Hormuz là tuyến hàng hải chiến lược hẹp, có nơi chỉ rộng khoảng 33-38 km. Trước đây, luồng chính cho tàu chở dầu đi lại chỉ rộng khoảng 3 km, nằm giữa vịnh Ba Tư và vịnh Oman. Hồi cuối tháng 3, IRGC đã cho phép một số tàu hàng, tàu dầu đi qua Hormuz dưới sự hướng dẫn, hộ tống của họ theo lộ trình đi qua lãnh hải Iran quanh đảo Larak, thay vì theo luồng chính của eo biển.
Ảnh minh họa: Getty Images
Việc Iran mở lại eo biển Hormuz được tiến hành sau thỏa thuận ngừng bắn kéo dài hai tuần đạt được với Mỹ vào đêm 7/4, rạng sáng 8/4, chỉ vài giờ trước khi tối hậu thư mà Tổng thống Donald Trump đưa ra cho Tehran hết hạn. Theo thỏa thuận, Iran đồng ý mở lại eo biển Hormuz trong thời gian ngừng bắn, nhưng tàu thuyền đi qua sẽ chịu sự giám sát của lực lượng vũ trang Iran và phải tuân thủ một số "biện pháp kỹ thuật".
Báo Dân trí đưa tin, Mỹ và Iran hôm 7/4 đã đạt được thỏa thuận ngừng bắn kéo dài 2 tuần. Tuy nhiên, Iran cáo buộc Mỹ đã phá vỡ thỏa thuận ngừng bắn giữa 2 nước khi không ngăn chặn các cuộc không kích của Israel vào Li Băng, vi phạm không phận Iran và phủ nhận quyền làm giàu uranium của Iran.
Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran cuối ngày 8/4 thông báo hoạt động vận tải qua eo biển Hormuz đã chậm lại đáng kể và sau đó dừng hẳn, sau những gì họ gọi là hành động vi phạm lệnh ngừng bắn của Israel tại Li Băng.
Theo dữ liệu theo dõi tàu thuyền của MarineTraffic, không có tàu nào được hiển thị là đang băng qua eo biển Hormuz, chỉ một thời gian ngắn sau khi eo biển được khơi thông theo thỏa thuận ngừng bắn. Hãng tin Fars News cũng đưa tin Iran đang tạm dừng lưu thông tàu chở dầu qua eo biển Hormuz sau khi Israel tấn công Li Băng.
Sau khi Mỹ thông báo lệnh ngừng bắn kéo dài 2 tuần với Iran, phía Tehran cho biết việc đi lại an toàn qua eo biển Hormuz sẽ chỉ có thể thực hiện sau khi có sự phối hợp với lực lượng vũ trang Iran. Khi căng thẳng leo thang, một số tàu chở dầu vẫn có thể đi qua eo biển Hormuz, ví dụ Pakistan và Ấn Độ đã đàm phán với Iran để đảm bảo quyền đi lại cho một số tàu treo cờ của họ.
Theo một số nguồn tin, Iran được cho là đã thu tới 2 triệu USD cho mỗi tàu đi qua Hormuz. Hiện chưa rõ có đơn vị vận hành tàu nào thực sự trả khoản phí này hay chưa. Theo Reuters, mức phí quá cảnh qua eo biển Hormuz sẽ thay đổi tùy thuộc vào loại tàu, hàng hóa chuyên chở và các điều kiện liên quan.
Thứ trưởng Ngoại giao Iran Kazem Gharibabadi tuần trước cho biết Tehran đang soạn thảo một cơ chế phối hợp với Oman về vấn đề này, nhấn mạnh rằng động thái nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho lưu thông, chứ không phải để hạn chế.
