Đây được xem là bước đi quan trọng nhằm hiện thực hóa mục tiêu chăm sóc sức khỏe chủ động, phát hiện sớm bệnh tật và giảm gánh nặng chi phí y tế cho người dân.
Kế hoạch được xây dựng trên cơ sở cụ thể hóa các định hướng lớn tại Nghị quyết số 72-NQ/TW của Bộ Chính trị và Chương trình hành động của Chính phủ, trong đó nhấn mạnh yêu cầu tăng cường bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân trong tình hình mới.
Theo Bộ Y tế, mục tiêu chung của chương trình là bảo đảm mỗi người dân được khám sức khỏe định kỳ hoặc khám sàng lọc miễn phí ít nhất một lần mỗi năm theo lộ trình phù hợp và nhóm đối tượng ưu tiên. Thông qua hoạt động này, hệ thống y tế sẽ chủ động phát hiện sớm các yếu tố nguy cơ, bệnh lý, từ đó can thiệp kịp thời, nâng cao hiệu quả điều trị và giảm chi phí cho người dân.
Không chỉ dừng lại ở hoạt động khám, kế hoạch còn hướng tới xây dựng cơ sở dữ liệu sức khỏe toàn dân, phục vụ quản lý sức khỏe liên tục, toàn diện theo vòng đời. Đây là nền tảng quan trọng để phát triển hệ thống y tế dự phòng hiện đại, lấy người dân làm trung tâm.
Về tổ chức thực hiện, Sở Y tế các tỉnh, thành phố sẽ chủ trì, phối hợp với các sở, ngành liên quan xây dựng kế hoạch cụ thể tại địa phương, trình UBND phê duyệt và triển khai thực hiện. Người dân sẽ được khám tại trạm y tế xã hoặc các cơ sở khám chữa bệnh đủ điều kiện theo quy định.
Trong trường hợp trạm y tế cơ sở chưa đáp ứng yêu cầu chuyên môn, địa phương có thể tổ chức các hình thức khám lưu động hoặc huy động cơ sở y tế tuyến trên hỗ trợ, nhằm đảm bảo mọi người dân đều được tiếp cận dịch vụ thuận tiện, không bị gián đoạn.
Các cơ sở khám chữa bệnh được yêu cầu phân nhóm đối tượng ưu tiên, bố trí lịch khám hợp lý để tránh quá tải. Nội dung khám phải tuân thủ hướng dẫn chuyên môn của Bộ Y tế, bao gồm đánh giá tình trạng sức khỏe, phân loại sức khỏe, phát hiện sớm nguy cơ bệnh và tư vấn phòng bệnh. Trường hợp phát hiện bệnh lý, người dân sẽ được hướng dẫn điều trị hoặc chuyển tuyến phù hợp.
Một điểm đáng chú ý trong kế hoạch là việc đẩy mạnh chuyển đổi số trong quản lý sức khỏe. Kết quả khám sức khỏe định kỳ sẽ được cập nhật vào sổ sức khỏe điện tử, liên thông với cơ sở dữ liệu ngành y tế và hệ thống giám định bảo hiểm y tế. Dữ liệu này đồng thời được tích hợp trên ứng dụng VNeID, giúp người dân dễ dàng theo dõi, quản lý thông tin sức khỏe cá nhân.
Theo lộ trình, Bộ Y tế sẽ hoàn thiện các hướng dẫn chuyên môn trong tháng 5/2026, đồng thời xây dựng hệ thống dữ liệu sổ sức khỏe điện tử quốc gia. Các địa phương phải hoàn thành kế hoạch triển khai trước ngày 30/5/2026 để sớm đưa chính sách vào thực tiễn.
Việc triển khai khám sức khỏe miễn phí định kỳ hằng năm được kỳ vọng sẽ tạo chuyển biến căn bản trong công tác y tế dự phòng, giúp người dân tiếp cận dịch vụ chăm sóc sức khỏe sớm hơn, hiệu quả hơn và bền vững hơn trong thời gian tới.
Ngọc Minh
