Một nhóm nhà vật lý thiên văn đến từ Đại học Harvard và Đại học Oregon, Eugene, đã phát hiện tín hiệu vô tuyến được cho là có nguồn gốc từ Beta Pictoris b, một ngoại hành tinh trẻ nằm ngoài Hệ Mặt trời.
Theo New York Post, nhóm nghiên cứu do nhà vật lý thiên văn Kevin Ortiz Ceballos, thuộc Đại học Harvard và Viện Smithsonian, dẫn đầu. Các nhà khoa học sử dụng hệ thống kính thiên văn vô tuyến MeerKAT tại Nam Phi để quan sát tín hiệu.
Tín hiệu có thể bắt nguồn từ cực quang
Beta Pictoris b là một ngoại hành tinh khí khổng lồ, có khối lượng khoảng 12 lần Sao Mộc và cách Trái đất khoảng 64 năm ánh sáng. Hành tinh này quay quanh Beta Pictoris, một ngôi sao trẻ thuộc chòm sao Hội Giá.
Trong nghiên cứu, các nhà khoa học sử dụng MeerKAT, hệ thống gồm 64 ăng-ten vô tuyến được kết nối với nhau tại vùng Karoo, tỉnh Northern Cape, Nam Phi. Hệ thống này cho phép các nhà thiên văn quan sát những tín hiệu vô tuyến rất yếu từ không gian.
Nhóm nghiên cứu phát hiện các đợt bùng phát sóng vô tuyến và cho rằng chúng có thể liên quan đến hoạt động cực quang trên Beta Pictoris b. Cực quang hình thành khi các hạt mang năng lượng tương tác với khí quyển dưới tác động của từ trường hành tinh, tạo ra bức xạ ở nhiều bước sóng khác nhau.
Điểm quan trọng của phát hiện là các nhà nghiên cứu cho rằng tín hiệu không xuất phát từ ngôi sao Beta Pictoris mà có liên quan trực tiếp đến hành tinh. Nếu được xác nhận qua quá trình bình duyệt và các quan sát độc lập, đây sẽ là một bước tiến đáng chú ý trong việc nghiên cứu từ trường của ngoại hành tinh.
Từ trường mạnh hơn nhiều lần Sao Mộc
Từ tín hiệu vô tuyến quan sát được, nhóm nghiên cứu ước tính từ trường trên Beta Pictoris b có cường độ lên tới khoảng 1.250 gauss.
Để so sánh, từ trường bề mặt của Sao Mộc vào khoảng 4,3 gauss. Điều này cho thấy từ trường được ước tính của Beta Pictoris b mạnh hơn đáng kể so với Sao Mộc.
Từ trường đóng vai trò quan trọng đối với một hành tinh. Nó có thể tạo ra một vùng bảo vệ xung quanh hành tinh trước các hạt mang năng lượng từ ngôi sao chủ và môi trường không gian. Trong một số trường hợp, từ trường cũng góp phần hạn chế tác động của gió sao lên tầng khí quyển.
Việc quan sát bức xạ vô tuyến có nguồn gốc từ một ngoại hành tinh vì thế có thể cung cấp thêm dữ liệu về cấu trúc từ trường, khí quyển cũng như sự tương tác giữa hành tinh và ngôi sao chủ.
Nếu phương pháp này được xác nhận, các nhà thiên văn có thể tiếp tục áp dụng nó để tìm kiếm và nghiên cứu tín hiệu vô tuyến từ những ngoại hành tinh khí khổng lồ khác.
Tuy nhiên, phát hiện này không đồng nghĩa với việc các nhà khoa học đã tìm thấy sự sống trên Beta Pictoris b. Tín hiệu vô tuyến được giải thích là kết quả của các quá trình vật lý liên quan đến từ trường và khí quyển của hành tinh, chứ chưa phải dấu hiệu của hoạt động sinh học.
Các nhà nghiên cứu kỳ vọng những quan sát tiếp theo bằng MeerKAT và các hệ thống kính thiên văn vô tuyến khác sẽ giúp kiểm chứng nguồn gốc của tín hiệu, đồng thời xác định liệu phương pháp này có thể trở thành công cụ phổ biến để nghiên cứu từ trường của các hành tinh ngoài Hệ Mặt trời hay không.
Nguồn: nypost, futurism
Hân Ly
