Ngày 7/11, Bộ Y tế tổ chức gặp mặt cung cấp thông tin báo chí về dự thảo Luật Dân số và Luật Phòng bệnh đang được trình Quốc hội tại kỳ họp thứ 10, Quốc hội khóa XV.
Nam giới có 2 con, vợ qua đời được ưu tiên mua nhà ở xã hội
Ông Lê Thanh Dũng – Cục trưởng Cục Dân số (Bộ Y tế) cho biết, đến nay chưa có quốc gia nào trên thế giới có Luật Dân số, Việt Nam là quốc gia đầu tiên xây dựng dự luật này.
"Luật Dân số không thể bao phủ hết được mong muốn của hơn 100 triệu dân, nhưng hướng tới đáp ứng tối đa được nhu cầu của người dân", ông Dũng cho hay.
Khẳng định công tác dân số luôn nhận được sự lãnh đạo toàn diện của Đảng, Cục trưởng Cục Dân số cho biết, khi xây dựng luật với bốn chính sách cốt lõi.
Dự thảo Luật Dân số đã được trình Quốc hội ngày 23/10, sau phiên thảo luận hội trường dự kiến vào ngày 10/11 tới, cơ quan này sẽ tiếp tục tiếp thu, chỉnh sửa để hoàn thiện dự luật một cách tốt nhất trước khi trình Quốc hội thông qua.
Ông Lê Thanh Dũng – Cục trưởng Cục Dân số (Bộ Y tế).
Ông Lê Thanh Dũng nhấn mạnh dự thảo luật được xây dựng theo hướng luật khung thay vì luật chi tiết như trước đây.
Một trong những chính sách gây chú ý nhất là việc ưu tiên mua nhà xã hội. "Trước đó, dự thảo luật quy định phụ nữ sinh đủ hai con hoặc nam giới có hai con đẻ mà không có vợ hoặc vợ đã qua đời, được ưu tiên hưởng chính sách nhà ở xã hội nhằm giảm gánh nặng về nhà ở để tập trung chăm sóc, nuôi dạy con cái".
Sau đó, nhiều ý kiến bình luận cho rằng vẫn có kẽ hở khi "nam giới ly hôn để mua nhà ở xã hội rồi kết hôn lại".
Để luật được ban hành không còn khoảng trống pháp lý, dự thảo mới nhất được chỉnh sửa đã quy định "nam giới 2 con đẻ, vợ qua đời" mới được ưu tiên mua nhà xã hội.
"Đối với nam giới có 2 con đẻ mà không có vợ sẽ không được đề xuất ưu tiên như trước đó để đảm bảo các khoảng trống pháp lý liên quan", ông Dũng cho biết.
Sớm an cư, giảm gánh nặng về nhà ở
Ths.BS Đặng Quỳnh Thư – Trưởng phòng quy mô dân số và kế hoạch hoá gia đình, Cục Dân số cho biết thêm Luật Nhà ở hiện hành đã quy định 12 đối tượng được hưởng chính sách nhà ở xã hội.
Dự thảo Luật Dân số không thêm đối tượng mới mà chỉ bổ sung một tiêu chí ưu tiên đối với phụ nữ sinh đủ hai con hoặc nam giới có hai con đẻ mà không có vợ hoặc vợ đã chết được ưu tiên xét hưởng chính sách nhà ở xã hội.
Cục Dân số và Cục Phòng bệnh, Bộ Y tế cung cấp thông tin liên quan đến hai dự thảo luật Dân số và Luật Phòng bệnh.
"Với chính sách này chúng tôi hy vọng giúp các gia đình, cặp vợ chồng, cá nhân có hai con sớm an cư, giảm bớt cái gánh nặng về nhà ở, tập trung cho việc chăm sóc và nuôi dạy con cái", bà Thư nói.
Ngoài ra, dự thảo luật xác định việc quyết định thời điểm, số con và khoảng cách sinh là quyền của mỗi cặp vợ chồng, cá nhân, song Nhà nước khuyến khích duy trì mức sinh thay thế.
Theo đó, phụ nữ sinh con thứ hai được nghỉ thêm một tháng thai sản; nam giới được nghỉ thêm 5 ngày làm việc khi vợ sinh con. Phụ nữ sinh đủ hai con trước 35 tuổi, phụ nữ dân tộc thiểu số và ở địa phương có mức sinh thấp được hỗ trợ tài chính theo chính sách của Nhà nước.
Theo đại diện Cục Dân số, mục đích ban hành luật nhằm tạo cơ sở pháp lý thống nhất, đồng bộ để góp phần thể chế hóa chủ trương, đường lối, chính sách của Đảng về dân số và khắc phục các hạn chế, tồn tại; đáp ứng yêu cầu công tác dân số phát triển trong tình hình mới.
Hỗ trợ tài chính khi sinh con
Thông tin về các nội dung bổ sung mới của dự thảo Luật Dân số, ông Phạm Vũ Hoàng – Phó Cục trưởng cục Dân số (Bộ Y tế) cho biết, dự thảo luật bổ sung: Duy trì mức sinh thay thế trong đó quy định tăng thời gian nghỉ thai sản, hỗ trợ tài chính khi sinh con, bổ sung tiêu chí ưu tiên được mua hoặc thuê nhà ở xã hội theo quy định của pháp luật về nhà ở.
Giảm thiểu mất cân bằng giới tính khi sinh và đưa tỉ số giới tính khi sinh về mức cân bằng tự nhiên: Cấm lựa chọn giới tính thai nhi dưới mọi hình thức trừ trường hợp xác định giới tính phục vụ chẩn đoán và điều trị các bệnh di truyền liên quan đến giới tính, khuyến khích đưa nội dung không trọng nam hơn nữ, không lựa chọn giới tính khi sinh vào hương ước, quy ước của cộng đồng dân cư, đình chỉ đối với người hành nghề y có hành vi công bố, thông báo, tiết lộ thông tin về giới tính thai nhi cho khách hàng trừ trường hợp xác định giới tính phục vụ chẩn đoán và điều trị các bệnh di truyền liên quan đến giới tính theo quy định của Bộ Y tế.
Thích ứng với già hóa dân số, dân số già; nâng cao chất lượng dân số; các điều kiện bảo đảm thực hiện công tác dân số: Luật quy định về nguồn nhân lực, kinh phí cho công tác dân số nhằm tạo điều kiện cho công tác dân số.
Dự thảo Luật Dân số đang được trình Quốc hội khóa XV xem xét, thông qua tại kỳ họp thứ 10.
