Trong y học, thận không chỉ đảm nhận vai trò bài tiết chất thải chuyển hóa mà còn điều hòa huyết áp, cân bằng chất lỏng và ảnh hưởng trực tiếp đến sức bền của nam giới. Sau một đêm dài nghỉ ngơi, cơ thể hoàn thành quá trình thanh lọc nội môi. Buổi sáng chính là "thời điểm vàng" để phái mạnh nhận biết tình trạng sức khỏe của cơ quan này.
Nếu sở hữu trọn vẹn 4 đặc điểm dưới đây ngay khi vừa mở mắt, xin chúc mừng vì chức năng thận của bạn đang vận hành rất tốt:
1. Tinh thần tỉnh táo, sắc mặt hồng hào
Thức dậy với một cơ thể nhẹ nhõm, tinh thần minh mẫn cùng gương mặt tươi tắn, không phù nề, bọng mắt hay quầng thâm là minh chứng rõ nhất cho thấy thận của bạn đang làm việc rất mượt mà.
Bác sĩ Sun Guohui, Khoa Thận học, Bệnh viện phía Nam thuộc Đại học Y khoa phía Nam (Trung Quốc) cho biết, đó là do khi chức năng thận tốt, toàn bộ độc tố tích tụ qua đêm sẽ được lọc sạch triệt để, giúp duy trì thể trạng và nồng độ hormone nam giới ở mức cân bằng vào đầu ngày.
Ông nói thêm, nếu màng lọc cầu thận bị suy giảm, khả năng điều hòa nước dư thừa và độc tố bị ngưng trệ. Tình trạng tích nước sẽ khiến mí mắt sưng mọng, gương mặt phù nề. Đồng thời, thận yếu làm suy giảm quá trình sản xuất erythropoietin (hormone kích thích tủy xương tạo hồng cầu), khiến sắc mặt xám xịt, xỉn màu và xuất hiện quầng thâm mắt sâu dù không hề thức khuya hay thiếu ngủ.
2. Quá trình đi tiểu thông suốt, thoải mái
Theo bác sĩ Wang Mi, Trưởng khoa Thận học, Bệnh viện Nhân dân Đại học Bắc Kinh (Trung Quốc), lần đi tiểu đầu tiên trong ngày diễn ra thoải mái, không bất thường là tín hiệu cho thấy hệ bài tiết và tuyến tiền liệt của phái mạnh hoàn toàn khỏe mạnh.
Nam giới có thận tốt thường đi tiểu rất thông suốt, dòng nước xả ra mạnh mẽ, khai thông dễ dàng từ đầu đến cuối, tuyệt đối không bị ngắt quãng hay tiểu rắt. Dưới góc độ sinh lý, quá trình bài tiết này đòi hỏi sự phối hợp nhịp nhàng giữa chức năng lọc của thận, sự co bóp của bàng quang và độ thông thoáng của niệu đạo. Khi thận hoặc tuyến tiền liệt gặp vấn đề, các phản ứng viêm nhiễm hoặc tắc nghẽn cơ học sẽ lập tức xuất hiện.
Nếu bạn cảm thấy đau buốt, nóng rát dọc đường tiết niệu, phải rặn mạnh, dòng chảy chẻ đôi, yếu ớt hoặc có cảm giác tiểu xong vẫn buồn tiểu tiếp, đó là cảnh báo nguy cơ viêm nhiễm ngược dòng, sỏi tiết niệu hoặc áp lực lớn tại thận và tuyến tiền liệt.
3. Nước tiểu bình thường
Đặc điểm nước tiểu buổi sáng chính là "bản báo cáo" phản ánh cực kỳ sát sao sức khỏe của thận. Bác sĩ Tôn Quốc Huy lưu ý, nước tiểu ở người thận khỏe phải hội tụ đủ các tiêu chí:
- Thể tích ổn định: Lượng nước tiểu trung bình cả ngày duy trì từ 1000 - 2000ml. Nếu tiểu quá ít (dưới 500ml/24 giờ) là hiện tượng thiểu niệu, cảnh báo nguy cơ suy thận cấp hoặc viêm đài bể thận do màng lọc mất khả năng làm việc.
- Trạng thái bọt và độ trong: Nước tiểu lỏng nhẹ, trong suốt, chỉ xuất hiện vài bọt khí to do lực xả mạnh và tan biến ngay sau vài giây. Ngược lại, lớp bọt mịn dày đặc như bọt bia và tồn tại lâu là dấu hiệu cảnh báo màng lọc cầu thận bị hở, khiến lượng lớn protein quý giá rò rỉ ra ngoài (protein niệu).
- Màu sắc và mùi: Nước tiểu chuẩn có màu vàng nhạt đến hổ phách, mùi khai nhẹ. Nếu nước tiểu có màu đục trắng (sỏi hoặc nhiễm trùng nặng), màu đỏ hồng hay nâu đen (xuất huyết hệ tiết niệu), hoặc bốc mùi hôi tanh nồng nặc thì cần phải thăm khám khẩn cấp.
4. Thắt lưng dẻo dai, không đau nhức hay phù nề bắp chân
Vùng thắt lưng được ví như "phủ của thận" do nằm ngay phía trước hai quả thận. Nam giới có chức năng bài tiết tốt khi ngủ dậy sẽ cảm thấy vùng lưng dưới dẻo dai, thư giãn, dễ dàng xoay người hay cúi gập mà không bị co cứng hay đau nhức. Đồng thời, đôi chân và cổ chân hoàn toàn bình thường, không có dấu hiệu nặng trĩu hay sưng mọng.
Bác sĩ Wang Mi nhấn mạnh, hiện tượng đau mỏi vùng thắt lưng kèm cảm giác lạnh buốt mỗi sáng là phản ứng trực tiếp khi thận bị áp lực chuyển hóa hoặc viêm nhiễm. Đặc biệt, theo trọng lực, khi thận không thể đào thải lượng nước thừa, chất lỏng sẽ dồn xuống mô lỏng lẻo ở chi dưới. Nếu bạn nhận thấy bắp chân và cổ chân bị căng bọng, khi dùng ngón tay ấn mạnh vào vùng mắt cá hoặc cẳng chân tạo thành vết lõm sâu lâu hồi phục, đây chính là triệu chứng phù nề điển hình do suy giảm chức năng thận gây ra.
4 thói quen đơn giản mỗi sáng giúp nam giới bảo vệ thận
Các bác sĩ cảnh báo, thận quan trọng nhưng lại rất dẽ tổn thương và tổn thương trong âm thầm, rất khó để đảo ngược. Tổn thương thận ở nam giới thường tích tụ từ những thói quen nhỏ hằng ngày. Để bảo vệ "bộ lọc" của cơ thể, bác sĩ Wang Mi và bác sĩ Sun Guohui đưa ra 4 việc đơn giản nhưng quan trọng mà nam giới độ tuổi nào cũng cần làm mối sáng:
- "Xả van" kịp thời, tuyệt đối không nhịn tiểu: Cố ngủ nướng và nhịn tiểu khiến bàng quang bị căng tức quá mức, làm tăng áp lực đẩy nước tiểu trào ngược lên ống thận, dễ gây viêm nhiễm hệ tiết niệu và tổn thương màng lọc.
- Uống ngay 200ml nước ấm khi bụng rỗng: Sau một đêm mất nước qua hơi thở và mồ hôi, máu của nam giới thường bị cô đặc. Một ly nước ấm giúp làm loãng máu tức thì, dọn sạch đường tiết niệu và giảm áp lực cho thận.
- Xoa nóng vùng thắt lưng: Trước khi rời khỏi giường, hãy dành 1-2 phút xoa hai bàn tay vào nhau cho nóng rồi áp chặt vào vùng lưng dưới, kết hợp xoay người nhẹ nhàng để kích thích tuần hoàn máu tại chỗ.
- Bữa sáng thanh đạm, nói không với đồ ăn thừa: Giảm lượng muối trong bữa sáng xuống dưới 5g và hạn chế các món ăn để qua đêm nhằm tránh bắt thận phải gồng mình đào thải lượng natri và các chất chuyển hóa độc hại.
Bên cạnh đó, muốn thận khỏe đương nhiên phải kết hợp với ăn uống lành mạnh, kiểm soát muối và bia rượu, vận động vừa sức nhưng đều đặn, khám sức khỏe định kỳ để phát hiện cũng như xử lý ngay khi thận gặp vấn đề.
Nguồn và ảnh: Sohu, Baidu Health
Chiến My
