Hơn 40 tiêm kích MiG-31K/I
Nga hiện sở hữu hơn 40 tiêm kích MiG-31K/I có khả năng mang tên lửa hành trình siêu vượt âm Kh-47M2 Kinzhal, dù trong kho chỉ còn khoảng 100 quả đạn. Trong bối cảnh năng lực sản xuất dừng ở mức khiêm tốn — chỉ khoảng 5 quả/tháng — việc Moscow liên tục mở rộng biên chế đội bay chở Kinzhal đang đặt ra nhiều nghi vấn lớn cho các giới phân tích quân sự.
Cụ thể, Lực lượng Vũ trang Nga đang duy trì hoạt động của hơn 40 chiếc MiG-31K/I — dòng tiêm kích được hoán cải chuyên biệt để mang tên lửa đạn đạo phóng từ không trung Kh-47M2 Kinzhal. Trái ngược với quy mô đội bay, sản lượng Kinzhal lại khá hạn chế khi chỉ ra lò khoảng 5 quả mỗi tháng, với mục tiêu phấn đấu đạt 60 quả trong cả năm 2026.
Theo dữ liệu từ Cơ quan Tình báo Quốc phòng Ukraine (HUR), tổng lượng tên lửa Kinzhal còn lại trong kho chiến lược của Nga hiện rơi vào khoảng 100 quả. Đáng chú ý, từ đầu năm 2026 đến nay, loại vũ khí này mới chỉ được đưa vào xuất kích vỏn vẹn 8 lần.
HUR nhận định phía Nga đã chủ động siết chặt cả tiến độ sản xuất lẫn tần suất sử dụng Kinzhal trên chiến trường, xuất phát từ chi phí đắt đỏ nhưng hiệu quả tác chiến thực tế lại chưa tương xứng.
Những con số trên được phía Ukraine tiết lộ theo yêu cầu từ hãng tin UNIAN. HUR cũng chỉ ra 3 doanh nghiệp nòng cốt chịu trách nhiệm sản xuất dòng tên lửa này, bao gồm:
Công ty Cổ phần Cục Thiết kế Chế tạo Máy (KBM) tại Kolomna, vùng Moscow;
Công ty Cổ phần Radar MMS tại St. Petersburg;
Công ty Cổ phần Viện Nghiên cứu Khoa học Kỹ thuật Cơ khí Quốc gia V. Bakhirev tại Dzerzhinsk, vùng Nizhny Novgorod.
Đáng chú ý, cả 3 cơ sở công nghiệp quốc phòng này — ít nhất là trên lý thuyết — đều nằm trong tầm vươn tới của các tổ hợp hỏa lực tấn công tầm xa mà quân đội Ukraine đang sở hữu.
Tuy nhiên, dưới góc nhìn phân tích của trang Defense Express, điểm bất ngờ và đáng chú ý nhất lại nằm ở tốc độ gia tăng chóng mặt của đội bay MiG-31K/I — nền tảng phóng chủ lực của tên lửa Kh-47M2 Kinzhal.
Số lượng ít ỏi
Theo báo cáo quân sự The Military Balance, tính đến cuối năm 2023, Nga mới chỉ vận hành 24 chiếc MiG-31K. Nếu đối chiếu với số liệu mới nhất từ HUR, điều này đồng nghĩa với việc chỉ trong khoảng hai năm rưỡi qua, Không quân Nga đã bổ sung thêm ít nhất 16 chiếc MiG-31 chuyên trách mang Kinzhal vào biên chế.
Do dây chuyền sản xuất mới dòng tiêm kích đánh chặn MiG-31 đã đóng cửa từ lâu, những chiếc máy bay vừa gia nhập đội bay gần như chắc chắn được rút ra từ lực lượng dự bị niêm cất dài hạn để tiến hành nâng cấp.
Báo cáo năm 2018 từng ước tính Nga có khoảng 130 đến 150 khung thân MiG-31 nằm trong kho bảo quản — một nguồn lực hoàn toàn đủ để tiếp tục thực hiện các chương trình hoán cải tiếp theo.
Mặc dù vậy, tính toán kinh tế - quân sự đằng sau quyết định mở rộng đội bay này vẫn là một bài toán khó hiểu. Sở hữu hơn 40 máy bay mang đạn, khoảng 100 quả Kinzhal sẵn sàng chiến đấu và khả năng xuất xưởng thêm chừng 30 quả nữa từ nay đến cuối năm, tính trung bình Nga chỉ có vỏn vẹn khoảng 3 quả tên lửa cho mỗi chiếc tiêm kích.
Biến thể MiG-31I Ishim lần đầu tiên được Nga trình làng công khai vào tháng 9 năm 2023, nhân chuyến thăm của Chủ tịch Triều Tiên Kim Jong Un tới Vladivostok.
So với phiên bản chuẩn MiG-31K, điểm cải tiến nổi bật nhất được quảng bá của MiG-31I là khả năng tự động bay theo hành trình tới chính xác điểm phóng tên lửa. Tuy nhiên, do hai biến thể này không có sự khác biệt về ngoại hình, việc gộp chung chúng dưới tên gọi MiG-31K/I là cách gọi hợp lý và chính xác nhất hiện nay.
Quốc Vinh (Theo Defense Express)
