Sẽ có tên lửa bất ngờ
Ông Alexei Zhuravlev, Phó Chủ tịch thứ nhất Ủy ban Quốc phòng Duma Quốc gia (Hạ viện Nga), đã nêu khả năng Moscow có thể chuyển giao các hệ thống tên lửa đạn đạo và hành trình tầm xa để trang bị cho Lực lượng Vũ trang Venezuela, nhằm cung cấp cho quốc gia Nam Mỹ này một biện pháp răn đe trong bối cảnh căng thẳng leo thang với Washington.
“Thông tin về khối lượng và chủng loại chính xác (vũ khí) đang được nhập khẩu từ Nga là thông tin mật, vì vậy người Mỹ có thể sẽ phải đối mặt với một vài bất ngờ,” ông tuyên bố và nói thêm: “Tôi cũng không thấy trở ngại nào trong việc cung cấp cho một quốc gia thân thiện những vũ khí mới như Oreshnik hay các tên lửa Kalibr đã được kiểm chứng. Ít nhất, không có nghĩa vụ quốc tế nào cấm Nga làm điều đó.”
Vị phó chủ tịch đưa ra tuyên bố trên đồng thời xác nhận việc chuyển giao các hệ thống phòng không tầm ngắn và tầm trung Pantsir và BuK-M2 mới nhằm tăng cường năng lực cho Không quân Venezuela.
Hoa Kỳ đã liên tục tăng cường lực lượng gần Venezuela trong nhiều tháng qua, với nhiều nguồn tin cho biết Washington đang cân nhắc tiến hành các cuộc tấn công vào quốc gia này nhằm mục đích chính trị.
Mặc dù năng lực phòng không của Venezuela được xem là đáng gờm nhất Mỹ Latinh, nhưng khả năng hạn chế trong việc uy hiếp các tàu chiến Mỹ hoạt động cách xa hàng trăm km, và việc hoàn toàn không thể đe dọa các mục tiêu trên lục địa Hoa Kỳ, đã giới hạn khả năng răn đe một cuộc tấn công của nước này.
Do đó, việc chuyển giao các hệ thống tên lửa đạn đạo hoặc hành trình tầm xa của Nga có thể là một "yếu tố thay đổi cuộc chơi", nhiều khả năng sẽ ảnh hưởng đáng kể đến các tính toán của Washington về việc có nên tấn công Venezuela hay không.
Các hệ thống tên lửa này có chi phí mua sắm và vận hành tương đối thấp, đặc biệt khi so sánh với các lựa chọn thay thế như máy bay chiến đấu tiên tiến, cho phép chúng cung cấp một năng lực răn đe bất đối xứng.
Oreshnik hay Bastion?
Hệ thống tên lửa đạn đạo tầm trung Oreshnik lần đầu tiên được khai hỏa trong chiến đấu vào ngày 21/11 năm ngoái, nhằm vào các mục tiêu ở Ukraine; đây cũng là thời điểm sự tồn tại của chương trình này lần đầu tiên được công bố với thế giới. Tổng thống Nga Vladimir Putin ngày 23/6 năm nay đã xác nhận việc sản xuất hàng loạt loại tên lửa này đã bắt đầu.
Hệ thống sử dụng nhiều phương tiện lướt siêu vượt âm để xuyên thủng các hệ thống phòng không của đối phương, mỗi phương tiện đều có thể được tái nhắm mục tiêu một cách độc lập. Tên lửa có tầm bắn ước tính 4.000 km, cho phép tấn công các mục tiêu trên phần lớn lục địa Hoa Kỳ nếu Washington tìm cách tấn công vào lãnh thổ Venezuela.
Việc chuyển giao hệ thống này sẽ là một động thái leo thang chống lại Hoa Kỳ, vốn chưa từng có tiền lệ kể từ Cuộc khủng hoảng Tên lửa Cuba. Việc phổ biến các hệ thống tên lửa đạn đạo cấp chiến lược như vậy đi ngược lại các chuẩn mực quốc tế, dù vẫn hợp pháp. Tuy nhiên, quyết định cung cấp tên lửa Oreshnik cho Belarus của Nga cho thấy khả năng xuất khẩu vũ khí này không hoàn toàn bị loại trừ.
Các lựa chọn thay thế "ít ồn ào" hơn Oreshnik có thể được chuyển giao nhanh hơn bao gồm hệ thống tên lửa hành trình phóng từ mặt đất 9M729 Novator và hệ thống phòng thủ bờ biển Bastion (triển khai tên lửa hành trình chống hạm tầm trung P-800). Hệ thống 9M729 có tầm bắn 2.500 km, đủ sức tấn công các mục tiêu trên khắp bang Florida.
Mặc dù trong các thời kỳ căng thẳng trước đây giữa Caracas và Washington, Nga đã từng triển khai máy bay ném bom chiến lược Tu-160 hoạt động từ các sân bay của Venezuela, nhưng việc trang bị cho Lực lượng Vũ trang Venezuela năng lực trả đũa độc lập—cả vào các mục tiêu trên lục địa Mỹ và chống lại các tàu chiến của Hải quân Hoa Kỳ ở Caribe—có khả năng sẽ hiệu quả hơn nhiều. Điều này cũng sẽ giảm bớt gánh nặng cho Lực lượng Vũ trang Nga trong việc bảo vệ đối tác an ninh của mình.
Quốc Vinh (Theo Military Watch)
