Tính đến giữa tháng 4/2026, ngành hàng không vũ trụ Nga đã chứng kiến những kết quả đáng kinh ngạc. Hãng thông tấn TASS dẫn lời người đứng đầu Roscosmos, Dmitry Bakanov, nhóm vệ tinh quỹ đạo của Nga đã đạt 364 chiếc.
Trong cả năm 2025, 97 thiết bị đã được phóng lên quỹ đạo. Chỉ riêng trong quý đầu tiên của năm 2026, con số này đã lên tới 134. Tức là, chỉ trong ba tháng, quốc gia này đã phóng nhiều vệ tinh hơn so với mười hai năm trước đó cộng lại. Cuối tháng 3, BUREAU 1440 đã đồng thời phóng 16 thiết bị thuộc nhóm Rassvet – dự kiến sẽ cung cấp Internet băng thông rộng với tốc độ lên đến 1 Gbps.
Sự gia tăng này cho thấy Nga đang chuyển mình mạnh mẽ từ mô hình thám hiểm không gian truyền thống sang xây dựng các mạng lưới vệ tinh ứng dụng thực tiễn, phục vụ trực tiếp cho nhu cầu kinh tế và quốc phòng. Việc triển khai diễn ra tại sân bay vũ trụ Plesetsk khẳng định năng lực tự chủ hoàn toàn của Nga trong công nghệ phóng.
"Starlink phiên bản Nga" và tham vọng phủ sóng toàn cầu
Một trong những điểm sáng nhất trong chiến lược mới là dự án của Bureau 1440 – một doanh nghiệp tư nhân đang xây dựng hệ thống vệ tinh internet băng thông rộng quỹ đạo thấp, tương tự như mô hình Starlink của SpaceX.
Khác với các vệ tinh của Elon Musk thường hoạt động ở độ cao 550km, các vệ tinh của Nga được đặt ở quỹ đạo khoảng 800km. Độ cao này mang lại ưu điểm vượt trội về vùng phủ sóng, cho phép mỗi vệ tinh phục vụ nhiều thuê bao hơn và giảm thiểu ảnh hưởng của lực cản khí quyển, từ đó kéo dài tuổi thọ thiết bị.
Bên cạnh internet, Nga cũng tập trung mạnh vào hệ thống nhận dạng tàu biển (AIS) với hơn 40 vệ tinh Sputnix và mạng lưới viễn thám quang điện tử Zorky có khả năng chụp ảnh độ phân giải cao. Những hệ thống này tạo thành một "hệ sinh thái" kỹ thuật số trên không, cung cấp dữ liệu thời gian thực cho mọi ngóc ngách của lãnh thổ Nga và tiến tới dịch vụ toàn cầu.
Tự chủ công nghệ phóng: Chìa khóa duy trì sự chính xác
Để duy trì tốc độ, Nga đã cải tiến dòng tên lửa đẩy Soyuz-2.1b và đưa vào vận hành ổn định dòng Angara-A5 từ sân bay vũ trụ Vostochny.
Điểm đáng chú ý trong công nghệ phóng hiện nay là việc sử dụng các tầng trên thông minh như Fregat, có khả năng đưa nhiều vệ tinh vào các quỹ đạo khác nhau chỉ trong một lần phóng duy nhất. Điều này cực kỳ quan trọng đối với các chùm vệ tinh đa nhiệm, nơi mỗi thiết bị cần một vị trí chính xác tuyệt đối để đảm bảo độ phủ sóng toàn cầu không bị gián đoạn.
Ngoài ra, việc thử nghiệm các dòng tên lửa tái sử dụng trong khuôn khổ dự án Amur-LNG cũng đang được đẩy mạnh, hứa hẹn sẽ cắt giảm chi phí phóng thêm 30% vào giai đoạn 2028-2030, giúp Nga củng cố vị thế dẫn đầu trong việc cung cấp dịch vụ phóng vệ tinh cho các quốc gia đối tác.
Việc đạt mốc 364 vệ tinh là một minh chứng cho thấy Nga đã tìm thấy công thức để vượt qua các rào cản kỹ thuật. Bằng cách tập trung vào các chùm vệ tinh nhỏ, chi phí thấp và hiệu quả cao, Moscow đang xây dựng một hạ tầng không gian hiện đại, bảo đảm chủ quyền thông tin và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế số trong một kỷ nguyên mới của ngành hàng không vũ trụ.
Thùy Anh (Tổng hợp)
