Chính phủ Nhật Bản mới đây đã công bố một loạt biện pháp cải thiện kế hoạch ứng phó với "đại địa chấn" được nâng cấp, hướng tới việc giảm thiểu số lượng thương vong có thể lên tới con số đáng sợ: 300.000 người.
Các nhà khoa học cho rằng, việc dự báo chính xác thời điểm và quy mô của động đất là hết sức khó khăn. Tuy nhiên, vào tháng 1 vừa qua, một hội đồng chuyên môn của chính phủ Nhật Bản đã điều chỉnh tăng nhẹ khả năng xảy ra địa chấn mạnh ở khu vực Rãnh Nankai ngoài khơi Nhật Bản, trong vòng 30 năm tới từ 75% lên 82%.
Tiếp nối, vào tháng 3, chính phủ Nhật Bản đã công bố ước tính rằng một "đại địa chấn" kèm theo sóng thần có thể khiến 298,000 người tử vong và gây ra thiệt hại lên đến 2 nghìn tỷ USD. Những con số này không chỉ là cảnh báo về một thảm kịch tự nhiên mà còn là lời nhắc nhở cấp bách về nhu cầu phòng ngừa và chuẩn bị.
Vào năm 2014, Hội đồng Quản lý Thảm họa Trung ương Nhật Bản đã đưa ra một kế hoạch chuẩn bị, đề xuất một loạt các biện pháp với hy vọng giảm số người chết tới 80%. Tuy nhiên, theo thông tin từ hãng tin Kyodo, các biện pháp đã được thực hiện đến nay chỉ có thể giảm thiểu được 20% số người chết. Vì thế, một kế hoạch chuẩn bị được cập nhật đã được ban hành vào ngày 1 tháng 7 vừa qua, đề xuất đẩy mạnh việc xây dựng các đê điều, công trình sơ tán và tăng cường tổ chức các cuộc diễn tập thường xuyên.
Thủ tướng Nhật Bản Shigeru Ishiba đã phát biểu trong một cuộc họp chính phủ, "Việc quốc gia, các đô thị, doanh nghiệp và tổ chức phi chính phủ cùng nhau hành động để bảo vệ tính mạng người dân là vô cùng cần thiết”.
Đáng chú ý, Nankai là một rãnh biển dài 800km chạy song song với bờ biển Thái Bình Dương của Nhật Bản, nơi một mảng kiến tạo đang "chìm xuống", di chuyển chầm chậm dưới một mảng kiến tạo khác. Trong 1,400 năm qua, các "đại địa chấn" tại Nankai đã diễn ra mỗi 100 đến 200 năm một lần, lần gần nhất là vào năm 1946.
Mặc dù vào tháng 8 năm 2024, Cơ quan Khí tượng Nhật Bản (JMA) đã phát đi cảnh báo lần đầu tiên về việc tăng khả năng xảy ra địa chấn, nhưng sau một tuần, cảnh báo này đã được dỡ bỏ. Tuy nhiên, lo lắng không có cơ sở từ dư luận, nhất là trên mạng xã hội, vẫn khiến một số du khách nước ngoài e ngại không dám đến Nhật Bản trong mùa hè này, bao gồm cả tin đồn về một truyện tranh tái bản năm 2021 đã "tiên đoán" một thảm họa lớn vào ngày 5 tháng 7 năm 2025.
Cuộc sống hàng ngày của người dân Nhật Bản và hoạt động du lịch cũng phần nào bị ảnh hưởng. Hãng hàng không Greater Bay Airlines có trụ sở tại Hồng Kông (Trung Quốc) đã giảm chuyến bay đến Nhật Bản do "nhu cầu đã giảm nhanh chóng", một quan chức du lịch địa phương tiết lộ với AFP vào tháng 5. Số lượng du khách đến Nhật Bản từ Hồng Kông đã giảm 11,2% so với cùng kỳ năm ngoái, trong khi đó lượng khách đến từ Trung Quốc tăng 44,8% và từ Hàn Quốc tăng 11,8%.
Ông Ryoichi Nomura, người đứng đầu JMA, đã nhấn mạnh vào tháng 5, "Với khoa học hiện tại, việc dự báo động đất bằng cách chỉ ra địa điểm, thời gian và cường độ của nó là không thể, và không thể khẳng định một trận động đất sẽ xảy ra hay không." Ông kêu gọi công chúng "hãy có các biện pháp nhất định để có thể ứng phó với động đất bất cứ lúc nào chúng xảy ra. Nhưng chúng tôi cũng đặc biệt khuyến cáo công chúng không nên thực hiện các hành động không hợp lý do lo lắng."
Nguồn: The Straits Times
Thanh Huyền
