Tình trạng não bộ thụ động do nội dung giải trí ngắn
Nhiều người thường có cảm giác đầu óc trống rỗng và lười suy nghĩ sau nhiều giờ lướt những video ngắn mang tính giải trí đơn thuần. Khoa học gọi đây là tình trạng não bộ rơi vào trạng thái thụ động do nạp quá nhiều nội dung "calo rỗng". Nghiên cứu từ Đại học California, Santa Barbara (UCSB) chỉ ra rằng việc để các thuật toán dẫn dắt trong thời gian dài làm khả năng liên kết thông tin và tư duy linh hoạt của con người bị suy giảm nghiêm trọng.
Trong một thí nghiệm tâm lý, hai nhà khoa học Jonathan Schooler và Madeleine Gross đã tiến hành so sánh tác động của hai loại nội dung truyền thông đối lập. Một nhóm xem các video giải trí đơn thuần như clip viral, trò đùa hoặc video thú cưng trên YouTube. Nhóm còn lại xem các bộ phim ngắn thuộc thể loại hoạt hình thực nghiệm (experimental animation) từ nền tảng Short of the Week, vốn là những tác phẩm điện ảnh độc lập có tính sáng tạo cao và đòi hỏi người xem phải suy ngẫm.
Hiệu quả cải thiện tư duy từ hoạt hình thực nghiệm
Sau khi xem phim, các tình nguyện viên được yêu cầu thực hiện bài kiểm tra bằng cách đọc một câu chuyện ngắn có 5 câu. Các nhà nghiên cứu cũng tiến hành đo lường mức độ cởi mở tư duy cùng khả năng mở rộng ý tưởng thông qua việc tìm kiếm sự kết nối giữa các khái niệm vốn không liên quan đến nhau.
Kết quả thu được cho thấy những người xem dòng phim thử thách trí tuệ đạt điểm số cao hơn hẳn ở cả hai chỉ số đo lường kể trên. Điều này chứng minh rằng việc tiếp xúc với nội dung sâu sắc giúp bộ não trở nên nhạy bén và có khả năng liên kết thông tin tốt hơn. Các video giải trí dù được yêu cầu xem trong cùng điều kiện thời gian lại mang đến hiệu quả rất thấp đối với trí não.
Rèn luyện sự minh mẫn chỉ trong 7 phút mỗi ngày
Với phát hiện này, mỗi người không cần phải dành hàng giờ tại các bảo tàng nghệ thuật để rèn luyện trí tuệ. Các nhà nghiên cứu khẳng định chỉ cần dành từ 5 - 7 phút tiếp xúc với những nội dung có chiều sâu mỗi ngày là đủ để tạo ra sự khác biệt tích cực cho khả năng sáng tạo.
Trong kỷ nguyên của nội dung AI và các video ngắn bủa vây, việc chủ động dành ra 7 phút mỗi ngày để thử thách trí não bằng các tác phẩm nghệ thuật là chìa khóa để bảo vệ sự minh mẫn. Đây là phương pháp đơn giản để mỗi người có thể chạm đến giới hạn cao nhất của năng lực tư duy trong cuộc sống hiện đại.
Phạm Hoàng
