Nếu được hỏi điều gì quyết định tuổi thọ, phần lớn mọi người sẽ nghĩ đến chế độ ăn uống, việc tập thể dục hoặc yếu tố di truyền. Đó cũng là lý do ngành công nghiệp chăm sóc sức khỏe toàn cầu trị giá hàng nghìn tỷ USD liên tục đưa ra những lời khuyên về thực đơn, bài tập hay các sản phẩm chống lão hóa.
Tuy nhiên, một nghiên cứu mới đăng trên Nature Medicine lại đưa ra kết luận khiến nhiều người bất ngờ: yếu tố dự báo tuổi thọ mạnh nhất không phải những gì bạn ăn, số giờ bạn tập luyện hay thậm chí là gene bạn thừa hưởng từ cha mẹ.
Thay vào đó, môi trường sống và các mối quan hệ xã hội mới là những yếu tố có ảnh hưởng lớn nhất đến việc một người sống khỏe mạnh và lâu dài đến đâu.
Nghiên cứu trên hơn nửa triệu người
Để tìm câu trả lời cho câu hỏi điều gì thực sự quyết định tuổi thọ, các nhà nghiên cứu đã phân tích dữ liệu của gần 500.000 người tham gia trong cơ sở dữ liệu UK Biobank.
Họ xem xét hàng loạt yếu tố, từ gene, tình trạng sức khỏe, chế độ ăn uống, mức độ vận động cho đến điều kiện sống và các mối quan hệ xã hội. Kết quả cho thấy các yếu tố môi trường và lối sống giải thích khoảng 17% sự khác biệt về nguy cơ tử vong, trong khi yếu tố di truyền chỉ chiếm chưa đến 2%.
Nói cách khác, nơi bạn sống, cách bạn sống và những người bạn gắn bó có thể ảnh hưởng đến tuổi thọ nhiều hơn những gì được viết sẵn trong DNA.
Điều khiến các nhà khoa học bất ngờ
Trong số những yếu tố được phân tích, cảm giác cô đơn, sự cô lập xã hội và thiếu các mối quan hệ chất lượng nổi lên như những yếu tố có liên quan mạnh mẽ đến nguy cơ tử vong sớm.
Theo các nhà nghiên cứu, con người không chỉ cần thức ăn và vận động để tồn tại. Việc được kết nối, chia sẻ và nhận hỗ trợ từ người khác cũng là một nhu cầu sinh học quan trọng.
Đó là lý do những người duy trì được các mối quan hệ tích cực với gia đình, bạn bè hoặc cộng đồng thường có sức khỏe tinh thần tốt hơn, ít căng thẳng hơn và có xu hướng sống lâu hơn.
Không phải sống thọ, mà là sống khỏe
Các chuyên gia nhấn mạnh rằng nghiên cứu này không phủ nhận vai trò của ăn uống hay tập luyện. Một chế độ ăn cân bằng, vận động thường xuyên và ngủ đủ giấc vẫn là nền tảng của sức khỏe.
Tuy nhiên, kết quả nghiên cứu cho thấy nhiều người đang quá tập trung vào những gì diễn ra trong cơ thể mà quên mất những gì diễn ra xung quanh mình.
Bởi cuối cùng, tuổi thọ không chỉ được quyết định bởi những gì chúng ta ăn hay số km đã chạy được trong tuần, mà còn bởi việc chúng ta có đang sống một cuộc đời gắn kết với người khác hay không.
Thanh Tâm
Theo Science Alert
