Một người dân gửi thắc mắc tới Bộ Công an về việc mất hộ chiếu, cụ thể là bà Hồng Liên, người cho biết mình vừa bị mất túi đồ có nhiều giấy tờ tùy thân, trong đó có hộ chiếu phổ thông. Bà đặt câu hỏi: khi mất hộ chiếu, có bắt buộc phải trình báo hay không, và mẫu trình báo mất hộ chiếu phổ thông hiện nay được quy định tại văn bản nào.
Nghĩa vụ trình báo khi mất hộ chiếu
Trả lời câu hỏi này, Bộ Công an viện dẫn Điều 28 Luật Xuất cảnh, nhập cảnh của công dân Việt Nam, quy định rõ về việc hủy giá trị sử dụng hộ chiếu còn thời hạn khi bị mất. Đối với hộ chiếu phổ thông, pháp luật đặt ra trách nhiệm trực tiếp cho công dân khi bị mất hộ chiếu.
Cụ thể, trong thời hạn 48 giờ kể từ khi phát hiện hộ chiếu phổ thông bị mất, người bị mất phải nộp hoặc gửi đơn báo mất theo mẫu đến một trong các cơ quan có thẩm quyền. Như vậy, việc trình báo là bắt buộc, không chỉ mang tính khuyến nghị, nhằm kịp thời hủy giá trị hộ chiếu, tránh bị lợi dụng cho các hành vi vi phạm pháp luật.
Người dân có thể lựa chọn một trong các địa điểm sau để nộp đơn báo mất: Cơ quan Quản lý xuất nhập cảnh nơi thuận lợi, cơ quan Công an nơi gần nhất, đơn vị kiểm soát xuất nhập cảnh tại cửa khẩu hoặc cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài nếu đang ở nước ngoài. Trường hợp có lý do bất khả kháng khiến việc báo mất không kịp trong 48 giờ, người làm đơn phải nêu rõ lý do bất khả kháng trong nội dung đơn báo mất.
Trong vòng 1 ngày làm việc kể từ khi nhận được đơn báo mất hộ chiếu phổ thông, cơ quan tiếp nhận có trách nhiệm thông báo theo mẫu cho Cơ quan Quản lý xuất nhập cảnh Bộ Công an và cho người gửi đơn. Sau đó, trong thời hạn 1 ngày làm việc kể từ ngày nhận được thông báo, Cơ quan Quản lý xuất nhập cảnh Bộ Công an sẽ tiến hành hủy giá trị sử dụng của hộ chiếu bị mất trên hệ thống.
Mẫu đơn trình báo mất hộ chiếu
Cùng với quy định về nghĩa vụ trình báo mất hộ chiếu, Bộ Công an cũng cho biết mẫu đơn trình báo mất hộ chiếu phổ thông đã được chuẩn hóa trên phạm vi toàn quốc. Mẫu đơn này là một trong các biểu mẫu phục vụ công tác xuất nhập cảnh và quản lý hộ chiếu.
Theo đó, đơn trình báo mất hộ chiếu phổ thông được ban hành kèm theo Thông tư số 73/2021/TT-BCA của Bộ Công an quy định về mẫu hộ chiếu, giấy thông hành và các biểu mẫu liên quan. Thông tư này có hiệu lực từ ngày 14/8/2021 và đang được áp dụng thống nhất trong hệ thống cơ quan Công an, cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài.
Trên Cổng dịch vụ công Bộ Công an, mẫu đơn trình báo mất hộ chiếu phổ thông được thể hiện dưới dạng biểu mẫu TK05 – “Đơn trình báo mất hộ chiếu phổ thông”, với các trường thông tin về nhân thân người khai, thông tin hộ chiếu bị mất và hoàn cảnh mất hộ chiếu. Người dân có thể tải mẫu này trên hệ thống dịch vụ công hoặc được phát trực tiếp tại cơ quan Công an, cơ quan Quản lý xuất nhập cảnh khi đến làm thủ tục.
Việc sử dụng đúng mẫu đơn theo Thông tư 73/2021/TT-BCA giúp hồ sơ trình báo mất hộ chiếu được tiếp nhận nhanh chóng, hạn chế phải bổ sung, chỉnh sửa nhiều lần. Đây cũng là cơ sở để cơ quan chức năng cập nhật chính xác thông tin, hủy hộ chiếu bị mất và bảo vệ quyền lợi hợp pháp của công dân.
Ảnh minh họa
Lưu ý cho người dân khi bị mất hộ chiếu
Khi phát hiện mất hộ chiếu phổ thông, người dân nên trình báo trong thời gian sớm nhất có thể, tốt nhất là không chờ đến sát hạn 48 giờ mới thực hiện. Kèm theo đơn trình báo, nên chuẩn bị các giấy tờ tùy thân còn lại như căn cước công dân, chứng minh nhân dân hoặc giấy tờ thay thế để đối chiếu.
Trong trường hợp mất hộ chiếu ở nước ngoài, công dân Việt Nam nên sớm liên hệ cơ quan đại diện Việt Nam gần nhất để vừa trình báo mất, vừa được hướng dẫn thủ tục cấp hộ chiếu mới hoặc giấy tờ đi lại cần thiết. Việc chậm trình báo không chỉ gây khó khăn cho chính người bị mất mà còn có thể tạo khoảng trống để hộ chiếu bị lợi dụng vào mục đích xấu.
Theo Bộ công an
Minh Ánh
