Bệnh nhân là ông H.C.T. (64 tuổi, trú tại Hà Nội). Theo người nhà, ông T. có uống rượu nhưng không cho gia đình biết, sau đó về phòng nằm nghỉ. Do không biết việc này, người thân không nhận thấy bất thường. Hơn một ngày sau, thấy ông T. không ra ăn uống hay giao tiếp, gia đình vào kiểm tra thì phát hiện ông đã rơi vào trạng thái mê man, gọi hỏi không đáp ứng. Người bệnh nhanh chóng được đưa đến Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương cấp cứu.
Thời điểm nhập viện, bệnh nhân lơ mơ, điểm hôn mê Glasgow chỉ còn 10 điểm. Các chỉ số xét nghiệm cho thấy ông T. bị toan chuyển hóa đặc biệt nghiêm trọng với pH máu tụt xuống mốc 6,8, mức độ đe dọa trực tiếp đến tính mạng. Bệnh nhân đồng thời bị suy đa tạng, suy thận và tăng men cơ (CK) rất cao. Các bác sĩ nhận định đây là một trường hợp ngộ độc methanol cấp tính mức độ nặng.
ThS.BS Lê Sơn Việt (Khoa Cấp cứu) cho biết, ngay khi nghi ngờ bệnh nhân ngộ độc methanol, các bác sĩ đã lập tức triển khai các biện pháp hồi sức tích cực và chỉ định lọc máu cấp cứu để loại bỏ độc chất ra khỏi cơ thể. Kết quả xét nghiệm sau đó xác nhận nồng độ methanol trong máu người bệnh vượt mức 100 mg/dL (trong khi ngưỡng bình thường là dưới 20 mg/dL và mức từ 40 mg/dL đã có thể gây ngộ độc nặng).
"Methanol là một loại cồn công nghiệp, hoàn toàn khác với ethanol trong đồ uống có cồn thông thường. Khi vào cơ thể, methanol được chuyển hóa thành axit formic, chất độc tấn công mạnh vào hệ thần kinh, đặc biệt là dây thần kinh thị giác. Nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời, người bệnh có thể bị giảm thị lực, mất thị lực hoặc mù vĩnh viễn, đồng thời có nguy cơ tổn thương não, suy đa tạng, co giật và tử vong", BS Việt nhấn mạnh.
Sau 2 ngày lọc máu tích cực, tình trạng toan chuyển hóa của bệnh nhân dần được cải thiện. Đến ngày điều trị thứ 5, người bệnh tỉnh táo, được rút ống nội khí quản và đủ điều kiện xuất viện. May mắn, bệnh nhân không ghi nhận di chứng về thần kinh hay thị lực.
Theo BS Việt, đây là trường hợp rất may mắn vì mặc dù nhập viện trong tình trạng ngộ độc methanol rất nặng, người bệnh vẫn hồi phục tốt và không để lại di chứng. Trên thực tế, không ít trường hợp ngộ độc methanol dù được cứu sống vẫn phải đối mặt với các di chứng nặng nề, đặc biệt là tổn thương thần kinh thị giác dẫn đến giảm thị lực hoặc mù mắt kéo dài, thậm chí vĩnh viễn.
BS Việt khuyến cáo, người dân chỉ nên sử dụng rượu có nguồn gốc rõ ràng, tuyệt đối không uống các loại rượu không rõ xuất xứ, rượu tự pha chế, các sản phẩm có nguy cơ chứa methanol hoặc các sản phẩm có nguy cơ chứa methanol.
Sau khi uống rượu, nếu xuất hiện các dấu hiệu bất thường như mệt mỏi nhiều, đau đầu, buồn nôn, nôn, nhìn mờ, lơ mơ hoặc rối loạn ý thức, người bệnh cần được đưa đến cơ sở y tế càng sớm càng tốt. Đặc biệt, tình trạng nhìn mờ hoặc rối loạn thị giác là một trong những dấu hiệu cảnh báo quan trọng của ngộ độc methanol. Người dân không nên chủ quan cho rằng đây chỉ là biểu hiện của say rượu thông thường, bởi việc chậm trễ điều trị có thể làm mất cơ hội bảo tồn thị lực và đe dọa tính mạng người bệnh.
Minh Ngọc
