Trong những năm gần đây, ở Trung Quốc, lừa đảo qua mạng đã trở thành loại án có nhiều vụ án xảy ra nhất, gia tăng nhanh nhất và bị người dân phản ứng mạnh mẽ nhất. Thanh thiếu niên là nhóm đối tượng quan trọng của các hoạt động lừa đảo qua mạng, vừa là nạn nhân, vừa dễ trở thành “công cụ”.
"Báo cáo nghiên cứu về quản lý lừa đảo qua mạng (2020)" do Học viện Công nghệ thông tin và Truyền thông Trung Quốc công bố cho thấy 63,7% nạn nhân của lừa đảo qua mạng sinh vào những năm 1990. Năm 2022, số trẻ vị thành niên bị cơ quan kiểm sát trên cả nước kết án vì hỗ trợ các hoạt động tội phạm trên mạng thông tin tăng 82,4% so với cùng kỳ năm ngoái.
Theo đó, vào tháng 12/2023, một "vụ án hình sự liên quan đến lừa đảo" đặc biệt đã được xét xử tại Tòa án nhân dân Shuanglin thuộc quận Nanxun, thành phố Hồ Châu, tỉnh Chiết Giang. Trong đó bị cáo, công tố viên và chủ tọa vụ án đều do các học sinh thị trấn Shuanglin số 2 thủ vai. Dưới sự hướng dẫn của nhân viên Tòa án nhân dân quận Nanxun, họ đã mô phỏng toàn bộ quá trình xét xử một vụ án và tìm hiểu về các phương thức cũng như tác hại của việc lừa đảo mạng thông qua thực hành cá nhân.
Tại phiên tòa, học sinh đóng vai bị cáo khai: “Tôi đã nhờ một số em học sinh thêm tôi vào WeChat và nhóm lớp của các em. Trong nhóm tôi giả làm hiệu trưởng hoặc giáo viên để lừa gạt, phụ huynh học sinh phải trả tiền dưới danh nghĩa thu phí thông tin, học sinh và phụ huynh rất dễ tin vào điều đó.”
Ngoài ra,một “vụ án” khác liên quan đến vụ lừa đảo mua trang phục game, “Tôi nói với các học sinh tiểu học này rằng tài khoản game của các em có rất nhiều trang bị giới hạn, có thể mua với giá chỉ 8,8 nhân dân tệ. Vì vậy, họ được yêu cầu lặp lại việc chuyển tiền nhiều lần”.
Trên thực tế, những vụ án giả lập này đều xuất phát từ cuộc sống và rất nhiều học sinh đã từng gặp phải những tình huống tương tự trong cuộc sống hàng ngày.
Như câu chuyện vào nửa cuối năm 2023, Bưu điện tỉnh Cát Lâm và Cảnh sát chi nhánh Shuangliao thuộc Sở Công an tỉnh nhận được một cuộc gọi. Giáo viên rất lo lắng và mong nhận được sự giúp đỡ từ phía công an. Hóa ra, khi duyệt một đoạn video ngắn, sinh viên Dương Lệ (bút danh) nhìn thấy một người tuyên bố có thể bẻ khóa "hệ thống chống hack" của trò chơi nên đã thêm thông tin liên hệ của người kia. Dưới sự dụ dỗ của đối phương, Yang Le đã vô tình chuyển gần 5.000 nhân dân tệ.
Sau khi phát hiện mình bị lừa, Dương Lệ vô cùng lo lắng và sợ hãi, cuối cùng đã nói ra sự thật với hiệu trưởng. Cảnh sát Shuangliao ngay lập tức liên lạc và phối hợp với Sở cảnh sát thị trấn Wohu thuộc Văn phòng Công an thành phố Shuangliao nơi trường tọa lạc, sau khi cảnh sát nghiên cứu, phân tích sâu rộng và điều tra cẩn thận, cuối cùng họ đã bắt được băng đảng chuyên thực hiện lừa đảo qua mạng kiểu mới này nhắm vào trẻ vị thành niên.
Hoặc như vụ án xảy ra vào năm 2022, Li Zhi, đang học tại một trường trung học địa phương, gặp được một nhóm “bạn tốt” thông qua trò chơi trực tuyến, thiết bị chơi game tuyệt vời của họ khiến Li Zhi phải ghen tị, anh biết rằng mình không có thêm tiền tiêu vặt để mua những thứ này.
"Tôi sẽ giới thiệu cho bạn một cách, bạn cho 'đại ca' mượn thẻ ngân hàng, tiền của họ sẽ qua tay bạn, điều đó không gây hại gì cho bạn và bạn sẽ nhận được hoa hồng." Theo Lời "bạn tốt", Li Zhi đã cho mượn hai thẻ ngân hàng và hỗ trợ "đại ca" xác thực khuôn mặt và các bước khác, chuyển hơn 60.000 nhân dân tệ ra vào.
Mặc dù cảm thấy có điều gì đó không ổn nhưng anh ấy vẫn tiếp tục mạo hiểm, mạo hiểm hết lần này đến lần khác và nhận được hơn 7.000 nhân dân tệ tiền hoa hồng. Sau đó, "đại ca" bị bắt vì tình nghi lừa đảo và đã thú tội tại cơ quan cảnh sát địa phương.
Bởi vậy, Ngăn chặn lừa đảo qua mạng cũng như bảo vệ sự phát triển lành mạnh của giới trẻ. Trong 26 năm qua, Bưu điện Quyền lợi Thanh niên Quốc gia luôn đi đầu trong những việc làm thiết thực, giải quyết vấn đề cho thanh thiếu niên, cùng nhau thực hiện nhiều hoạt động đặc biệt hơn để tập hợp thêm lực lượng xã hội quan tâm đến sự trưởng thành và phát triển và cùng nhau bảo vệ tương lai của thế hệ trẻ.
