Thượng nghị sĩ Josh Hawley vừa giới thiệu một dự luật mới khiến toàn ngành công nghệ Mỹ chú ý, khi trực tiếp nhắm vào việc hạn chế công cụ trí tuệ nhân tạo (AI) tới từ Trung Quốc, đặc biệt là DeepSeek.
Được đệ trình vào tuần trước, dự luật nhằm “cấm công dân Hoa Kỳ thúc đẩy khả năng của trí tuệ nhân tạo trong Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa và cho các mục đích khác”. Các nhà phân tích cho rằng, nếu được thông qua, luật này có thể khiến việc sử dụng DeepSeek trở nên bất hợp pháp trên đất Mỹ.
Theo luật được Hawley đề xuất, “công nghệ hoặc tài sản trí tuệ” được phát triển tại Trung Quốc sẽ bị cấm nhập khẩu vào Mỹ.
Bất kỳ ai vi phạm các hạn chế này có thể đối mặt với mức án lên đến 20 năm tù, cùng với các khoản phạt lên tới 1 triệu USD đối với cá nhân và 100 triệu USD đối với tổ chức. Theo Ben Brooks, một nghiên cứu viên về AI tại Harvard, biện pháp này được coi là “hành động lập pháp mạnh mẽ nhất đối với AI” từ trước đến nay.
Mặc dù dự luật đã bị hoãn ngay sau khi được giới thiệu (một trong những dấu hiệu cho thấy một đề xuất đang mất đà), nhưng việc đề xuất này tồn tại cho thấy chính quyền Mỹ đang cố gắng hết mức nhằm hạn chế ảnh hưởng của công nghệ Trung Quốc.
Các nhà lập pháp vẫn lo ngại về tốc độ và quy mô bùng nổ của DeepSeek, điều này cũng góp phần gây ra đợt bán tháo cổ phiếu trị giá 1.000 tỷ USD cách đây không lâu. DeepSeek đã thu hút sự chú ý toàn cầu hồi đầu tháng này khi đạt hiệu suất ngang bằng với các chatbot AI hàng đầu của Mỹ trong khi sử dụng ít tài nguyên hơn nhiều.
Hiệu suất vượt trội này làm dấy lên lo ngại ở Washington rằng các công ty công nghệ Mỹ có thể đang lãng phí hàng tỷ USD, đặc biệt nếu các mô hình AI quy mô nhỏ hơn vẫn có thể đạt hiệu quả tương đương. Các nhà lập pháp cũng lo sợ rằng những đột phá về AI ở Trung Quốc có thể thúc đẩy sự phát triển của các công nghệ quân sự khác.
Cùng lúc đó, tập đoàn sản xuất chip NVIDIA trở thành tâm điểm của cuộc tranh luận này. Cổ phiếu của công ty lao dốc trong phiên giảm mạnh nhất lịch sử đối với bất kỳ doanh nghiệp nào, khiến nhiều người đặt câu hỏi liệu gã khổng lồ AI này có tiếp tục cung cấp chip cho các công ty Trung Quốc hay không.
Tuần trước, CEO của NVIDIA, ông Jensen Huang đã gặp Tổng thống Donald Trump. Dù chi tiết về cuộc gặp vẫn còn hạn chế, một người phát ngôn đã nói với Reuters rằng họ “thảo luận về tầm quan trọng của việc củng cố vị thế dẫn đầu của Mỹ trong công nghệ và AI”. Ông Trump nhận xét: “Tôi không thể nói trước điều gì sẽ xảy ra”, đồng thời mô tả đây là một “cuộc gặp gỡ tốt đẹp”.
Không thể phủ nhận, động thái “AI giá rẻ” của Trung Quốc đã khởi đầu một làn sóng mới trong giới công nghệ Mỹ. Từ sức cạnh tranh của DeepSeek, các tập đoàn công nghệ Mỹ liên tục phải cải thiện những mô hình AI hiện hành. DeepSeek có thể là mối nguy với ngành công nghiệp Mỹ, nhưng nó có thể mang lại lợi ích lớn cho đại đa số người tiêu dùng.
Kim
