Tặng quà Tết là một nét đẹp văn hóa lâu đời của người Việt Nam. Quà Tết không chỉ là vật chất mà còn mang ý nghĩa tinh thần sâu sắc. Qua việc tặng quà, người ta muốn gửi gắm những lời chúc tốt đẹp, mong muốn người nhận một năm mới an lành, hạnh phúc và thành công. Việc tặng quà Tết cũng thể hiện sự quan tâm, chia sẻ và gắn kết tình cảm giữa những người thân, bạn bè, đồng nghiệp.
Tuy nhiên, cùng với sự phát triển của xã hội, việc tặng quà Tết cũng dần biến tướng. Nhiều người lợi dụng dịp Tết để tặng quà với mục đích vụ lợi, tạo mối quan hệ, hoặc để đạt được những mục đích cá nhân khác. Điều này đã làm cho việc tặng quà Tết trở nên phức tạp và gây ra nhiều tranh cãi.
Theo Bộ luật Hình sự 2015 sửa đổi bổ sung 2017 thì tội Nhận hối lộ và tội Đưa hối lộ được quy định tại Điều 354 như sau:
“1. Người nào trực tiếp hay qua trung gian đã đưa hoặc sẽ đưa cho người có chức vụ, quyền hạn hoặc người khác hoặc tổ chức khác bất kỳ lợi ích nào sau đây để người có chức vụ, quyền hạn làm hoặc không làm một việc vì lợi ích hoặc theo yêu cầu của người đưa hối lộ, thì bị phạt tiền từ 20 triệu đồng đến 200 triệu đồng, phạt cải tạo không giam giữ đến 3 năm hoặc phạt tù từ 6 tháng đến 3 năm: a) Tiền, tài sản, lợi ích vật chất khác trị giá từ 2 triệu đồng đến dưới 100 triệu đồng;…”.
Việc nhận quà Tết bị coi là hối lộ sẽ gây ra những hậu quả nghiêm trọng, không chỉ đối với cá nhân người nhận mà còn ảnh hưởng đến uy tín của cơ quan, tổ chức nơi người đó công tác.
Còn Điều 364 quy định về tội Nhận hối lộ: “1. Người nào trực tiếp hay qua trung gian đã đưa hoặc sẽ đưa cho người có chức vụ, quyền hạn hoặc người khác hoặc tổ chức khác bất kỳ lợi ích nào sau đây để người có chức vụ, quyền hạn làm hoặc không làm một việc vì lợi ích hoặc theo yêu cầu của người đưa hối lộ, thì bị phạt tiền từ 20 triệu đồng đến 200 triệu đồng, phạt cải tạo không giam giữ đến 3 năm hoặc phạt tù từ 6 tháng đến 3 năm: a) Tiền, tài sản, lợi ích vật chất khác trị giá từ 2 triệu đồng đến dưới 100 triệu đồng;…”.
Dấu hiệu để nhận biết tội nhận hối lộ và đưa hối lộ là việc “để người có chức vụ, quyền hạn làm hoặc không làm một việc vì lợi ích hoặc theo yêu cầu của người đưa hối lộ”.
Như vậy, nếu chỉ đơn thuần tặng quà “sếp” vì tình cảm, quý mến giữa những người đồng nghiệp với nhau mà không có yếu tố vụ lợi, không yêu cầu “sếp” làm bất kỳ điều gì có lợi cho mình thì sẽ không có cơ sở để xử lý tội nhận hối lộ và đưa hối lộ.
Việc nhận quà Tết là một nét đẹp văn hóa, nhưng cũng tiềm ẩn nhiều rủi ro nếu không cẩn trọng. Để giữ gìn những giá trị tốt đẹp của truyền thống và tránh những hậu quả pháp lý không đáng có, mỗi người cần có ý thức tự giác và tuân thủ pháp luật. Việc nhận quà Tết cần được thực hiện một cách trong sáng, không vụ lợi, nhằm giữ gìn mối quan hệ tốt đẹp giữa con người với nhau.
