Tôi đi làm dâu đã gần 6 năm. Ngần ấy thời gian, tôi luôn tự nhủ chỉ cần sống tử tế, lo cho gia đình nhỏ, kính trên nhường dưới thì rồi cũng được coi như người nhà. Nhưng hóa ra, trong nhiều chuyện, nhất là chuyện tiền bạc, tôi vẫn chỉ là… người góp cho đủ mâm.
Nhà chồng tôi đông anh em. Chị chồng là con gái lớn, nhanh nhẹn, tháo vát, nên hầu như mọi việc giỗ chạp, cưới xin bên nội đều do chị đứng ra lo. Mỗi lần có việc, chị nhắn vào nhóm gia đình: “Mỗi nhà góp từng này để lo cho chu đáo”. Số tiền không nhỏ, nhưng vợ chồng tôi chưa bao giờ phàn nàn. Có năm giỗ lớn, riêng tiền góp đã gần chục triệu, tôi vẫn chuyển đủ, đúng hẹn.
Tôi nghĩ đơn giản: việc chung, có bao nhiêu góp bấy nhiêu, miễn gia đình êm ấm.Nhưng rồi, những câu chuyện bên lề bắt đầu khiến tôi chạnh lòng.
Lần đó là giỗ ông nội. Trước ngày giỗ, tôi sang nhà cô họ chơi thì nghe mọi người nói chuyện: “Giỗ nhà bà ấy năm nay làm gọn nhẹ lắm, mâm cỗ cũng bình thường, mà thu tiền mỗi nhà nhiều ghê”. Câu nói ấy làm tôi khựng lại. Tôi không phải người hay so đo, nhưng tự nhiên thấy khó chịu. Vài triệu với nhà tôi không phải nhỏ, nhưng điều khiến tôi bận tâm là: Tiền ấy đã được chi tiêu ra sao?
Hôm giỗ, nhìn mâm cỗ, tôi càng thấy hụt hẫng. Mọi thứ không tệ, nhưng cũng chẳng “xứng” với số tiền mà các con cháu đã góp. Tôi không dám hỏi, không dám thắc mắc. Là em dâu, tôi sợ mang tiếng tính toán, sợ bị nói là soi mói.
Cho đến khi một chuyện nhỏ xảy ra. Trong lúc dọn dẹp, tôi vô tình nghe chị chồng nói với một người họ hàng: “Giờ lo giỗ cũng mệt lắm, tiền nong phải tính toán đủ đường. Đứa nào cũng có gia đình riêng cả”. Câu nói ấy không có gì sai, nhưng giọng điệu của chị khiến tôi có cảm giác số tiền chúng tôi góp chỉ là con số cần thu cho đủ, chứ chẳng ai quan tâm cảm nhận của người góp.
Buổi tối hôm đó, tôi buột miệng nói với chồng: “Anh này, hay sau này mỗi lần góp tiền giỗ, nhà mình hỏi rõ chi tiêu chút cho yên tâm?”. Tôi nói rất nhẹ, không hề có ý trách móc ai.
Không ngờ, câu nói ấy lại trở thành ngòi nổ. Không hiểu bằng cách nào, chị chồng biết được. Hôm sau, chị gọi điện thẳng cho tôi, giọng không giấu được bực bội: “Em tiếc tiền thì nói thẳng, chứ đừng sau lưng bàn ra tính vào. Giỗ chạp là việc chung, ai cũng góp, có mỗi em là ý kiến!”
Tôi sững người. Tôi chưa từng nói với ai khác ngoài chồng. Tôi chưa từng chê bai hay nghi ngờ chị trước mặt người ngoài. Vậy mà trong mắt chị, tôi trở thành người em dâu nhỏ nhen, keo kiệt.
Tối đó, bữa cơm gia đình nặng nề hơn bao giờ hết. Chị chồng nói bóng gió: “Có làm ra tiền thì mới hiểu giá trị đồng tiền. Chứ sống mà lúc nào cũng cân đo đong đếm thì mệt lắm”. Tôi nghe mà cổ họng nghẹn lại. Tôi cũng đi làm, cũng đổ mồ hôi, đồng tiền tôi góp đâu phải nhặt ngoài đường.
Tôi chợt nhận ra, thứ khiến tôi buồn không phải là số tiền đã góp, mà là cảm giác mình không có quyền được hỏi. Chỉ cần hỏi là bị quy chụp, bị xem là người ngoài, là không cùng một nhà.
Tôi đã im lặng suốt nhiều năm để giữ hòa khí. Nhưng sự im lặng ấy không giúp tôi được tôn trọng hơn. Nó chỉ khiến tôi dần thu mình, dần thấy mình lạc lõng ngay trong chính gia đình chồng.
Từ sau chuyện đó, tôi vẫn góp tiền giỗ chạp đầy đủ, nhưng lòng thì khác trước. Tôi không còn háo hức, không còn xem đó là việc chung đầy ấm áp như xưa. Tôi hiểu rằng, trong gia đình, minh bạch tiền bạc không phải để so đo, mà để không ai phải mang trong lòng cảm giác bị coi thường.
Giá như ngày đó, chị chồng chỉ cần nói một câu: “Tiền chi thế này, còn dư thế kia”, có lẽ mọi chuyện đã khác. Tôi đâu cần lời giải thích dài dòng. Tôi chỉ cần được đối xử như một người trong nhà, chứ không phải người đến góp tiền rồi lặng lẽ đứng ngoài. Hay tôi đã thiếu sự khéo léo, tinh tế trong mối quan hệ này?
(Tâm sự của độc giả)
Kim Tiền
