Đó là loài bướm: Euphydryas editha quino, ở bang California (Mỹ).
Loài bướm Euphydryas editha quino khi trưởng thành có sải cánh dao động khoảng từ 2,5 cm đến 4 cm (trung bình 3 cm). Đây là một loài bướm có kích thước nhỏ đến trung bình, nổi bật với họa tiết ca-rô màu nâu, đỏ và vàng trên cánh.
Trước đây, nhiều nhà khoa học cho rằng loài bướm này khó có thể sống sót do biến đổi khí hậu. Các khu đô thị phát triển, đặc biệt quanh Los Angeles, được xem là rào cản khiến chúng không thể di cư lên những vùng có khí hậu mát hơn.
Tuy nhiên, những quan sát mới cho thấy loài bướm này không chỉ mở rộng phạm vi sống lên các khu vực cao hơn khí hậu mát mẻ hơn, đổi nguồn thức ăn là cây trồng mà còn thay đổi tập tính sinh sản khi bắt đầu đẻ trứng trên một loài cây chủ mới.
Theo nhà sinh học Camille Parmesan, người đã theo dõi loài bướm này trong nhiều năm, vào giữa thập niên 1990 ngay cả các chuyên gia cũng từng tin rằng chúng đã biến mất. Sự xuất hiện trở lại của loài bướm cho thấy khả năng thích nghi của tự nhiên có thể lớn hơn những gì con người từng nghĩ.
Theo các nhà khoa học, sinh vật có hai cơ chế chính để ứng phó với biến đổi khí hậu.
Thứ nhất là tính dẻo kiểu hình, tức khả năng một cá thể tự điều chỉnh sinh lý hoặc tập tính khi môi trường thay đổi mà không cần biến đổi gene. Đây là cơ chế giúp các sinh vật phản ứng khá nhanh trước những biến động ngắn hạn.
Thứ hai là tiến hóa di truyền. Qua nhiều thế hệ, chọn lọc tự nhiên sẽ giữ lại những cá thể có khả năng chịu nóng tốt hơn, giúp cả quần thể dần thích nghi với điều kiện khí hậu mới.
Dù những phát hiện trên mang lại tín hiệu tích cực, giới khoa học cho rằng không nên xem đây là bằng chứng cho thấy các loài sẽ dễ dàng vượt qua biến đổi khí hậu.
Nhiều mô hình dự báo trước đây thường giả định khả năng thích nghi của sinh vật là rất hạn chế. Tuy nhiên, các nghiên cứu mới cho thấy thiên nhiên linh hoạt hơn dự đoán. Dẫu vậy, phần lớn chuyên gia vẫn nhận định tốc độ nóng lên của Trái Đất hiện nay diễn ra nhanh hơn nhiều so với khả năng thích nghi của không ít loài.
Điều đó đồng nghĩa với việc, dù một số loài có thể thay đổi để tồn tại, nhiều loài khác vẫn đứng trước nguy cơ suy giảm mạnh hoặc tuyệt chủng nếu biến đổi khí hậu tiếp tục diễn ra với tốc độ hiện nay. Việc cắt giảm phát thải khí nhà kính và bảo vệ các hệ sinh thái vì thế vẫn được xem là giải pháp quan trọng nhất để giúp thiên nhiên có thêm thời gian thích nghi.
Theo Nationalgeographic, SCMP
Minh Khang
