Bảo tàng Khủng long Mèze, tọa lạc tại tỉnh Hérault, miền Nam nước Pháp, cho biết vừa phát hiện khoảng 100 quả trứng khủng long có niên đại ước tính 72 triệu năm, qua đó đưa khu vực này trở thành một trong những điểm khảo cổ quan trọng hàng đầu thế giới.
Ông Alain Cabot – nhà địa chất, cổ sinh vật học và cũng là chủ sở hữu bảo tàng – cho hay trong suốt ba thập kỷ qua, các đợt khai quật tại đây thường chỉ tìm thấy những ổ trứng với số lượng ít, phổ biến vài quả và nhiều nhất khoảng 10 quả. Tuy nhiên, trong chiến dịch khai quật bắt đầu từ tháng 10/2025 trên diện tích 6 ha của khu bảo tồn, nhóm nghiên cứu đã phát hiện số lượng trứng lớn bất thường, “ít nhất khoảng 100 quả và có thể còn nhiều hơn”.
Theo ông Cabot, dấu hiệu ban đầu xuất hiện khi các mảnh vỏ trứng được tìm thấy vào cuối mùa Hè năm ngoái tại một khu vực chưa từng được khảo sát kỹ lưỡng. Khi tiếp tục đào sâu, nhóm nghiên cứu phát hiện các dãy trứng xếp thành hàng – cấu trúc được đánh giá là chưa từng ghi nhận trước đó. Dù thời tiết bất lợi và địa hình đất sét gây nhiều trở ngại, công tác khai quật vẫn được duy trì cho đến gần đây.
Một khu vực khác rộng khoảng 50 m² cũng được đánh giá có tiềm năng tương tự. Ông Cabot nhận định phát hiện lần này hoàn toàn có thể sánh ngang với các địa điểm trứng khủng long nổi tiếng trên thế giới như ở Argentina, sa mạc Gobi (Trung Quốc), Mỹ hay Tây Ban Nha.
Những cụm trứng khủng long hóa thạch được tìm thấy. Ảnh: Bảo tàng khủng long Parc de Mèze
Thực tế, từ những năm 1940, vùng Provence (Pháp) đã được biết đến là nơi giàu di chỉ trứng khủng long. Một địa điểm gần núi Sainte-Victoire (tỉnh Bouches-du-Rhône) từng ghi nhận khoảng 1.000 quả trứng hóa thạch trong hơn 10 năm qua. Theo nhà cổ sinh vật học Eric Buffetaut, việc phát hiện trứng khủng long tại miền Nam nước Pháp không phải là hiếm, song giá trị khoa học sẽ cao hơn nếu tìm thấy phôi bên trong.
Các mẫu trứng tại Mèze có hình dạng tròn, kích thước tương đương một quả bóng ném. Dựa trên đặc điểm này, giới nghiên cứu cho rằng chúng có thể thuộc nhóm khủng long ăn cỏ Sauropod – loài có thể dài tới 15 m và nặng khoảng 20 tấn. Phân tích vi cấu trúc vỏ trứng, bao gồm độ dày và các nốt nổi trên bề mặt, cho thấy có thể phân biệt ba loài khác nhau trong tổng số khoảng 10 loài từng được ghi nhận tại khu vực. Trong khi đó, các quả trứng có dạng bầu dục thường được cho là thuộc về khủng long ăn thịt. Trước đây, các nhà khoa học cũng từng phát hiện một quả trứng rất nhỏ, dài khoảng 7 cm, và đặt tên là Prismatoolithus caboti.
Các nhà khoa học nhận định rằng vào khoảng 75–65 triệu năm trước, khu vực này có khí hậu nhiệt đới, tương tự Trung Phi hiện nay, và nằm trong một vùng địa lý cổ được gọi là “đảo Pháp - Iberia”. Đây là khu vực đồng bằng châu thổ với nhiều đảo nhỏ, nơi khủng long thường xuyên đến sinh sản.
Ông Alain Cabot phát hiện những quả trứng đầu tiên tại Mèze vào năm 1996. Trước tình trạng khai thác trái phép, ông đã mua lại khu đất rộng 6 ha và thành lập bảo tàng tư nhân nhằm bảo vệ di tích. Hiện mỗi năm nơi đây đón khoảng 80.000 lượt khách, và ông kỳ vọng sẽ sớm giới thiệu các phát hiện mới tới công chúng.
