"Tôi không hiểu tại sao, ví dụ, các vệ tinh của Elon Musk lại không phải là mục tiêu hợp pháp đối với chúng ta [Nga]", Vladimir Solovyov - một người dẫn chương trình nổi tiếng trên truyền hình nhà nước Nga, có mối liên hệ mật thiết với Điện Kremlin - nói trong một đoạn video được ghi hình vào ngày 1/2 và lan truyền trên mạng ngày 2/2. "Theo tôi hiểu, một vụ nổ bom hạt nhân trong không gian sẽ giải quyết được vấn đề này."
Tạp chí Newsweek đưa tin, mạng lưới vệ tinh Starlink - do công ty SpaceX thuộc sở hữu của tỷ phú Musk điều hành - từ nhiều năm nay đã chứng tỏ tầm quan trọng sống còn đối với Ukraine trên chiến trường, với việc Kyiv phụ thuộc rất nhiều vào dịch vụ internet do mạng lưới này cung cấp để liên lạc và điều khiển đội máy bay không người lái khổng lồ của mình. Mạng lưới Starlink gồm hàng ngàn vệ tinh hoạt động ở quỹ đạo thấp, gần Trái đất hơn nhiều so với những vệ tinh khác có thể được sử dụng cho các mục đích tương tự.
Trong nhiều năm qua, Ukraine cũng cáo buộc lực lượng Nga sử dụng các thiết bị đầu cuối Starlink dọc theo tiền tuyến, bao gồm cả những khu vực tranh chấp gay gắt nhất ở miền đông Ukraine. Tỷ phú Musk đã kịch liệt phủ nhận việc cung cấp dịch vụ Starlink cho Nga và cho biết vào ngày 1/2 rằng công ty của ông đã ngăn chặn hiệu quả việc Moscow sử dụng Starlink "trái phép" sau những phản đối mới từ phía Ukraine.
Ngăn chặn Nga sử dụng Starlink
Theo Newsweek, người dẫn chương trình Solovyov cho biết một cuộc tấn công hạt nhân vào Starlink sẽ phải trả giá bằng chính các vệ tinh của Nga, rồi nói thêm một cách mỉa mai rằng: "Nhưng dù sao thì chúng ta [Nga] cũng đang tụt hậu xa rồi — không sao cả, chúng ta chỉ cần chuyển sang dùng chim bồ câu đưa thư thôi."
Truyền thông Mỹ hồi tháng 12/2025 đưa tin, các cơ quan tình báo từ hai quốc gia thành viên NATO tin rằng Nga đang phát triển một loại vũ khí chống vệ tinh nhằm mục tiêu vào mạng lưới Starlink. Loại vũ khí này sẽ rải mảnh vỡ xung quanh quỹ đạo của vệ tinh Starlink, đồng thời cũng có thể vô tình gây hư hại cho các vệ tinh khác ở gần đó.
Solovyov - một người thường có phát ngôn hiếu chiến trên truyền thông nhà nước Nga - đã cáo buộc tỷ phú Musk có "mối thân tình sâu đậm" với tân Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine Mykhailo Fedorov, và nói rằng Moscow cần phải ngăn chặn việc quân sự hóa không gian.
Ông Fedorov cho biết hôm 29/1 rằng các quan chức Ukraine đã liên hệ với SpaceX sau khi nhận được báo cáo về việc máy bay không người lái của Nga kết nối với mạng lưới Starlink và đang bay trên các thành phố của Ukraine. Ông Fedorov nói rằng Kyiv "đã đề xuất các biện pháp cụ thể để giải quyết vấn đề".
Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine đã cảm ơn Chủ tịch SpaceX Gwynne Shotwell và cả tỷ phú Musk vì "phản hồi nhanh chóng và việc ngay lập tức bắt tay vào tìm giải pháp".
Đáp lại tuyên bố công khai của ông Fedorov trên mạng xã hội, ông Musk nói: "Có vẻ như các bước chúng tôi đã thực hiện để ngăn chặn việc Nga sử dụng trái phép Starlink đã có hiệu quả. Hãy cho chúng tôi biết nếu cần phải làm gì thêm."
Bộ Quốc phòng Ukraine hôm 1/2 cho biết trong một tuyên bố riêng rằng nước này đang thấy "kết quả thực tế" trong việc cắt đứt quyền truy cập của Nga vào mạng lưới Starlink, và cho biết các thiết bị đầu cuối chưa được xác minh sẽ bị "ngắt kết nối".
Serhii Beskrestnov - cố vấn của Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine Fedorov - cho biết chính quyền Ukraine không thể công khai chi tiết cách thức họ hạn chế việc Nga sử dụng Starlink, nhưng nói rằng các biện pháp mới là cần thiết để bảo vệ các địa điểm dân sự và quân sự, cũng như cơ sở hạ tầng quan trọng, khỏi các cuộc tấn công bằng máy bay không người lái của Nga.
Mở rộng tầm hoạt động của máy bay không người lái tấn công
Tuần trước, các nhà phân tích phương Tây cho biết quân đội Nga "sử dụng ngày càng nhiều" Starlink để mở rộng tầm hoạt động của máy bay không người lái tấn công, sau khi những báo cáo đầu tiên về việc Moscow sử dụng mạng lưới này để điều khiển máy bay không người lái tấn công xuất hiện vào mùa thu năm 2024.
Viện Nghiên cứu Chiến tranh có trụ sở tại Mỹ cho biết vào ngày 27/1 rằng, phạm vi hoạt động của máy bay không người lái có kết nối Starlink được báo cáo là 500 km, "làm cho hầu hết Ukraine, toàn bộ Moldova và một phần của Ba Lan, Romania và Lithuania nằm trong tầm hoạt động của những máy bay không người lái này nếu được phóng từ Nga hoặc lãnh thổ Ukraine do Nga kiểm soát".
Dựa trên phân tích này, Ngoại trưởng Ba Lan Radosław Sikorski đã gửi một thông điệp công khai tới Musk: "Tại sao ông không ngăn chặn người Nga sử dụng hệ thống Starlink để nhắm mục tiêu vào các thành phố của Ukraine?"
Tỷ phủ Musk đã phản bác sau đó rằng Ngoại trưởng Ba Lan "thậm chí còn không nhận ra rằng Starlink là xương sống của hệ thống liên lạc quân sự Ukraine".
Theo Newsweek, trước đây, hai ông Sikorski và Musk từng tranh cãi gay gắt trên mạng về việc sử dụng Starlink ở Ukraine.
Hồi tháng trước, truyền thông nhà nước Nga đưa tin rằng tập đoàn vũ trụ nhà nước Roscosmos của Nga sẽ bắt đầu sản xuất hàng loạt một thiết bị thay thế cho Starlink vào cuối năm nay.
Duy Nguyễn
Theo Newsweek
