Tờ Kyiv Post ngày 24/3 đưa tin, theo các nguồn tin thân cận với các cuộc đàm phán đang diễn ra, Mỹ đang gây sức ép buộc Ukraine rút quân khỏi khu vực Donbas, trong bối cảnh các cuộc đàm phán cho thấy ít tiến triển.
Các quan chức Ukraine thận cận với Tổng thống Volodymyr Zelensky cảnh báo rằng Washington có thể rút khỏi tiến trình này và chuyển trọng tâm sang Iran nếu không đạt được bước đột phá nào.
“Phía người Mỹ không thấy chúng ta có thể đạt được thỏa thuận nào,” một quan chức Ukraine nói với tờ Ukrainska Pravda sau cuộc đàm phán mới nhất vào ngày 21 và 22/3. “Điều này có thể khiến họ rút khỏi tiến trình hoàn toàn.”
Nguồn tin này cho biết, Mỹ đã gợi ý rằng họ có thể cung cấp các đảm bảo an ninh, nhưng chỉ khi Ukraine rút quân khỏi Donbas.
"Tôi không thể tưởng tượng điều đó sẽ diễn ra như thế nào ở Ukraine", vị quan chức này nói thêm.
Theo một quan chức Ukraine khác, các cuộc đàm phán vẫn chịu ảnh hưởng bởi các cuộc tiếp xúc trước đó giữa Tổng thống Mỹ Donald Trump và người đồng cấp Nga Vladimir Putin tại thành phố Anchorage (bang Alaska, Mỹ) - điều mà Moscow tiếp tục nhắc đến.
“Có vẻ như có ba phe, nhưng Ukraine đang tranh luận với ‘Anchorage’”, nguồn tin này cho biết. “Dù chúng tôi [Ukraine] thảo luận về điều gì, cuối cùng mọi chuyện đều quay lại với việc người Mỹ nói: ‘Hãy rút khỏi Donbas, và chúng tôi [Mỹ] sẽ xây dựng một thiên đường cho các bạn [Ukraine], như đã thỏa thuận ở Alaska.’”
Sự hiện diện của quân đội Ukraine tại khu vực Donbas vẫn là điểm mấu chốt gây tranh cãi. “Phía chúng tôi [Ukraine] đang dành rất nhiều thời gian để cố gắng lái cuộc thảo luận ra khỏi vấn đề rút quân”, quan chức này cho biết. “Nhưng nó cứ luẩn quẩn mãi. Chúng tôi cứ nghe đi nghe lại cùng một điều: ‘Các bạn cần phải rút đi.’”
Việc Ukraine phụ thuộc vào nguồn tài trợ từ phương Tây đang tạo thêm áp lực. “Nếu EU không tìm ra giải pháp, chúng tôi [Ukraine] có thể vẫn còn tiền cho quân đội, nhưng sẽ không còn tiền để chi trả các khoản phúc lợi xã hội vào cuối năm nay”, một quan chức cấp cao khác của Ukraine cho biết.
Bất chấp căng thẳng, vẫn có những dấu hiệu tiến triển ít ỏi. Sau cuộc đàm phán mới nhất giữa Mỹ và Ukraine tại Florida, Tổng thống Ukraine Zelensky cho biết việc trao đổi tù binh với Nga có thể tiếp tục, trong khi Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine Rustem Umerov xác nhận sẽ có thêm các cuộc đàm phán với các quan chức Mỹ.
Đồng thời, Tổng thống Zelensky cũng thừa nhận rằng sự tập trung của Washington hiện đang bị phân tán. “Rõ ràng là sự chú ý của phía Mỹ hiện đang tập trung chủ yếu vào tình hình xung quanh Iran và khu vực rộng lớn hơn, nhưng xung đột của Nga với Ukraine cũng phải chấm dứt”, ông nói.
Các cuộc đàm phán tạm dừng
Kyiv Post đưa tin, vào ngày 19/3, người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov cho biết các cuộc đàm phán ba bên riêng biệt giữa Nga, Mỹ và Ukraine hiện đang bị tạm dừng. “Nhóm ba bên đang tạm dừng hoạt động”, ông Peskov cho biết, đồng thời nói thêm rằng các cuộc liên lạc với Kyiv vẫn tiếp tục về các vấn đề nhân đạo, bao gồm việc trao đổi tù binh và thi hài các binh sĩ tử trận.
Phía Ukraine cũng đã xác nhận sự chậm trễ trong đàm phán. Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Ukraine Heorhiy Tykhy cho biết một số vòng tham vấn đã bị hoãn lại, nhưng vẫn không bị hủy bỏ. “Chúng chưa bị hủy bỏ hay bỏ dở, chỉ bị trì hoãn thôi”, ông Tykhy nói, đồng thời cho biết thêm rằng việc liên lạc giữa các bên vẫn đang tiếp diễn.
Theo Kyiv Post, các cuộc đàm phán đã chậm lại do căng thẳng leo thang ở Trung Đông, làm thay đổi trọng tâm của Washington. Các vấn đề then chốt vẫn chưa được giải quyết. Nga tiếp tục yêu cầu Ukraine rút khỏi các vùng lãnh thổ ở phía đông mà Moscow không thể kiểm soát được – một điều kiện mà Kyiv đã bác bỏ.
Duy Nguyễn
Theo Kyiv Post
