Với tổng mức đầu tư lên đến 12.600 tỷ đồng và diện tích hơn 7,2 km², đây là dự án có quy mô hiếm có trong khu vực Đông Nam Á.
Cụm công trình bao gồm ba nhà máy thành phần: Dầu Tiếng 1, Dầu Tiếng 2 và Dầu Tiếng 3, có tổng công suất lắp đặt 570 MW, chiếm hơn 10% tổng công suất điện mặt trời của cả nước tại thời điểm khánh thành.
Sau chỉ một năm khởi công, cụm nhà máy điện mặt trời Dầu Tiếng DT1 và DT2 chính thức vận hành vào tháng 6/2019, là cụm nhà máy điện mặt trời có quy mô lớn nhất ở Việt Nam và khu vực Đông Nam Á vào thời điểm đó. Đây trở thành dấu mốc quan trọng trong lộ trình hiện đại hóa ngành năng lượng Việt Nam.
Công trình “rừng pin mặt trời” trên hồ nước
Hồ Dầu Tiếng là nơi đặt nhà máy có diện tích mặt nước hơn 27 km², dung tích chứa tới 1,6 tỷ m³, cung cấp nước tưới tiêu cho hơn 170.000 ha đất nông nghiệp tại các tỉnh Tây Ninh và TP.HCM. Việc tận dụng khu vực ven hồ và vùng bán ngập để triển khai dự án thể hiện tầm nhìn phát triển hài hòa giữa năng lượng và nông nghiệp, vừa tận dụng diện tích mặt nước, vừa không ảnh hưởng đến đất canh tác.
Sau khi đi vào hoạt động, cụm Nhà máy điện mặt trời Dầu Tiếng sản xuất gần 1 tỷ kWh điện mỗi năm, đủ cung cấp năng lượng cho khoảng 1 triệu hộ gia đình Việt Nam. Không chỉ góp phần đảm bảo an ninh năng lượng, nhà máy còn giúp giảm gần 600.000 tấn khí CO₂ phát thải mỗi năm, tương đương việc trồng thêm hàng triệu cây xanh – một con số ấn tượng trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng nghiêm trọng.
Đặc biệt, việc đặt nhà máy trên mặt hồ giúp giảm bốc hơi nước, đồng thời làm mát tấm pin, tăng hiệu suất phát điện – một giải pháp vừa thân thiện với môi trường vừa tiết kiệm tài nguyên. Đây được xem là mô hình mẫu cho các dự án điện mặt trời kết hợp sử dụng không gian mặt nước mà nhiều quốc gia đang theo đuổi.
Sự hiện diện của Nhà máy điện mặt trời Dầu Tiếng không chỉ có ý nghĩa về năng lượng mà còn tạo động lực phát triển kinh tế – xã hội cho tỉnh Tây Ninh. Dự án đã mở ra nhiều cơ hội việc làm cho người dân địa phương, thúc đẩy hình thành các khu công nghiệp phụ trợ, dịch vụ kỹ thuật và du lịch sinh thái quanh hồ Dầu Tiếng.
Nhờ dự án này, Tây Ninh từng bước khẳng định vị thế là một trong những trung tâm năng lượng tái tạo của Việt Nam, góp phần chuyển dịch cơ cấu kinh tế địa phương theo hướng hiện đại và bền vững hơn.
Nhà máy điện mặt trời Dầu Tiếng không chỉ là một công trình kỹ thuật quy mô, mà còn là biểu tượng của tầm nhìn chiến lược trong phát triển năng lượng sạch của Việt Nam. Dự án thể hiện năng lực làm chủ công nghệ, khả năng hợp tác quốc tế và khát vọng vươn lên của ngành năng lượng Việt Nam trong kỷ nguyên xanh.
Dự án này đã mở đường cho hàng loạt công trình năng lượng tái tạo sau đó – từ điện mặt trời mái nhà đến điện gió ven biển – góp phần giúp Việt Nam tiến gần hơn đến mục tiêu phát thải ròng bằng “0” vào năm 2050.
Minh Khang
