Tiêm kích Su-35S đứng số một
Tập đoàn quốc phòng nhà nước Nga Rostec mới đây thông báo, tiêm kích Su-35S đã tiêu diệt nhiều mục tiêu trong giao tranh không đối không hơn bất kỳ loại máy bay chiến đấu nào khác của Lực lượng Vũ trang Nga.
Trong một tuyên bố, văn phòng báo chí của Rostec nhấn mạnh Su-35 hiện là một trong những dòng tiêm kích hoạt động tích cực nhất tại chiến trường Ukraine. Họ cũng khẳng định hệ thống điện tử hàng không tiên tiến – đặc biệt là các tổ hợp tác chiến điện tử và phòng vệ – là yếu tố then chốt giúp dòng máy bay này nhận được sự đánh giá cao từ các phi công.
Được phát triển như một biến thể nâng cấp toàn diện của dòng tiêm kích chiếm ưu thế trên không Su-27 thời Liên Xô, Su-35 đặc biệt chú trọng vào năng lực không chiến. Điều này tạo nên sự khác biệt rõ rệt so với Su-30SM2 (dòng máy bay đa năng với chi phí thấp hơn và cân bằng hơn về nhiệm vụ) hay Su-34 (dòng máy bay hạng nặng, tầm xa chuyên trách tấn công mặt đất). Chính vì thế, Su-35 thường xuyên được giao nhiệm vụ không chiến chống lại đa dạng các mục tiêu trên chiến trường.
Mặc dù Su-35 sở hữu năng lực không chiến vượt trội so với mọi dòng tiêm kích thế hệ 4 khác đang được sản xuất của Nga, nó vẫn hạn chế hơn đáng kể khi đặt cạnh tiêm kích tàng hình thế hệ 5 Su-57 hay tiêm kích đánh chặn MiG-31 (dù MiG-31 đã ngừng sản xuất). Cả hai dòng máy bay kể trên đều mang theo các tổ hợp cảm biến mạnh hơn nhiều so với Su-35. Riêng MiG-31 còn có khả năng mang tải trọng vũ khí lớn hơn và phóng tên lửa tiêu diệt mục tiêu ở khoảng cách xa hơn nhờ tốc độ và trần bay vượt trội.
Bất chấp những hạn chế về thông số kỹ thuật, Su-35 vẫn dẫn đầu về số lượng bắn hạ máy bay đối phương chủ yếu nhờ số lượng triển khai áp đảo trên chiến trường. Chương trình Su-57 gặp nhiều trì hoãn lớn, khiến số lượng biên chế ước tính chỉ khoảng một trung đoàn. Trong khi đó, phi đội MiG-31 lại được ưu tiên cho nhiệm vụ phòng thủ Bắc Cực và có số lượng hạn chế do chi phí vận hành cao hơn nhiều.
Ukraine cũng e ngại
Phát biểu vào đầu tháng 1, một phi công F-16 của Không quân Ukraine đã chỉ đích danh các hoạt động của Su-35 là nguyên nhân chính ngăn cản các đơn vị F-16 tác chiến theo đúng học thuyết của NATO. Họ buộc phải áp dụng chiến thuật "bay thấp", tận dụng địa hình địa vật để ẩn nấp, tránh bị các máy bay hiện đại của Nga phát hiện.
Trước đó, vào tháng 11/2024, Tổng giám đốc Rostec, ông Sergey Chemezov, cũng nhận định rằng các tiêm kích F-16 và Mirage 2000 do phương Tây viện trợ cho Ukraine đã buộc phải hoạt động hoàn toàn ở độ cao thấp, sâu trong hậu phương để tránh bị Su-35 nhắm bắn. Các nguồn tin từ Không quân Ukraine cũng liên tục cảnh báo rằng những chiếc F-16 và Mirage 2000 mới hoàn toàn không đủ sức đối đầu với năng lực của Su-35.
Vào cuối tháng 7, thông tin xác nhận Su-35 đã tích hợp thành công tên lửa không đối không R-77M vốn dành cho Su-57. Bước tiến này đã tạo ra cuộc cách mạng trong khả năng tác chiến ngoài tầm nhìn (BVR) của Su-35, khắc phục điểm yếu từng khiến nó tụt hậu so với các dòng tiêm kích hiện đại của Trung Quốc và Mỹ.
Hai tháng trước đó, vào tháng 5, ông Vadim Badekha, Tổng giám đốc Tập đoàn Máy bay Thống nhất (UAC) thuộc nhà nước Nga, xác nhận rằng công việc tăng cường sản xuất dòng máy bay này đang được tiến hành. Động thái này phản ánh nhu cầu ngày càng tăng từ Lực lượng Hàng không Vũ trụ Nga cũng như sự bùng nổ đơn đặt hàng xuất khẩu.
Việc gia tăng xuất khẩu Su-35 được coi là yếu tố chính giúp Nga đảo ngược đà sụt giảm doanh thu xuất khẩu quốc phòng hằng năm kể từ năm 2022, với năm 2025 đánh dấu bước ngoặt quan trọng sau giai đoạn ảm đạm trên thị trường quốc tế. Sau các đợt giao hàng cho Algeria từ đầu năm 2025, cả Iran và Ethiopia dự kiến cũng sẽ bắt đầu tiếp nhận các tiêm kích này vào năm 2026.
Quốc Vinh (Theo Military Watch)
