Sau quá trình khảo sát, thu mẫu và phân tích công phu, các nhà khoa học đã xác định một loài thằn lằn mới tại Vườn Quốc gia Vũ Quang thuộc dãy Trường Sơn, với tên khoa học Scincella vuquangensis, tên thường gọi là thằn lằn cổ Vũ Quang.
Loài này thuộc nhóm bò sát và đã được mô tả, công bố chính thức trên Tạp chí khoa học quốc tế Zootaxa.
Phát hiện này, không chỉ bổ sung vào danh mục đa dạng sinh học của Việt Nam, phát hiện này còn cho thấy những cánh rừng nơi đây vẫn đang ẩn chứa nhiều bí mật khoa học chưa được khám phá.
Mẫu vật của loài được thu thập ngay trong khu vực rừng tự nhiên của Vườn Quốc gia Vũ Quang – nơi được đánh giá có hệ sinh thái đặc hữu và còn tương đối nguyên vẹn.
Đáng chú ý, đây là loài bò sát – lưỡng cư thứ hai được công bố tại khu vực này chỉ trong những tháng đầu năm 2026, cho thấy tốc độ "lộ diện" các loài mới tại đây đang gia tăng.
Thành quả từ hợp tác khoa học trong nước
Phát hiện trên là kết quả của sự phối hợp giữa Đại học Quốc gia Hà Nội, Viện Sinh học và Ban quản lý Vườn Quốc gia Vũ Quang.
Quá trình nghiên cứu không chỉ dừng lại ở việc phát hiện, mà còn bao gồm các bước phân tích hình thái, đối chiếu dữ liệu và xác nhận khoa học, nhằm đảm bảo đây là một loài hoàn toàn mới.
Theo các nhà khoa học, việc phát hiện thêm loài mới góp phần làm sáng tỏ giá trị sinh học đặc hữu của hệ sinh thái rừng thường xanh tại Hà Tĩnh – nơi vẫn còn nhiều khu vực chưa được khảo sát đầy đủ.
Vườn Quốc gia Vũ Quang từ lâu được xem là một trong những trung tâm đa dạng sinh học quan trọng của Việt Nam và khu vực.
Khu vực này sở hữu hệ động – thực vật phong phú với hàng nghìn loài, trong đó nhiều loài nằm trong Sách Đỏ và danh lục cần được bảo tồn.
Không chỉ vậy, với diện tích rừng tự nhiên lớn và mức độ nguyên sinh cao, Vũ Quang còn được ví như một "ngân hàng gen" của dãy Trường Sơn, nơi lưu giữ nhiều nguồn gen quý hiếm.
Những năm gần đây, khu vực này liên tục ghi nhận các loài mới, củng cố nhận định rằng đây là một "mỏ loài mới" chưa được khai phá hết.
Các chuyên gia cho rằng, việc phát hiện loài thằn lằn mới không chỉ mang ý nghĩa khoa học đơn thuần mà còn góp phần nâng cao nhận thức về bảo tồn thiên nhiên.
Trong bối cảnh nhiều hệ sinh thái rừng đang chịu áp lực từ biến đổi khí hậu và hoạt động của con người, những phát hiện như vậy là lời nhắc nhở về giá trị to lớn của các khu rừng tự nhiên.
Đồng thời, điều này cũng mở ra kỳ vọng rằng trong tương lai, các cánh rừng ở Hà Tĩnh nói riêng và dãy Trường Sơn nói chung sẽ tiếp tục mang đến nhiều khám phá mới, góp phần làm giàu thêm "bản đồ sinh học" của Việt Nam và thế giới.
Minh Khang
