Bộ Tài chính vừa ban hành Quyết định số 2270/QĐ-BTC (ngày 19/8/2026) công bố danh mục thủ tục hành chính mới, sửa đổi, bổ sung và bãi bỏ trong lĩnh vực bảo hiểm xã hội (BHXH). Đợt tái cấu trúc quy mô lớn này bao gồm 25 thủ tục hành chính (5 thủ tục ban hành mới, 15 thủ tục sửa đổi, bổ sung và 5 thủ tục bãi bỏ), nhằm đồng bộ hóa quy trình nghiệp vụ theo các luật chuyên ngành mới, đẩy mạnh liên thông dữ liệu và tạo thuận lợi tối đa cho người dân, doanh nghiệp khi thụ hưởng các chính sách an sinh.
5 thủ tục hành chính ban hành mới theo quy định luật định
Ảnh được AI hỗ trợ thiết kế
Nhóm thủ tục mới được xây dựng bám sát các điểm mới của Luật BHXH, Luật Việc làm và Luật BHYT:
Chính sách BHXH mới: Bổ sung thủ tục Giải quyết chế độ đối với người lao động không đủ điều kiện hưởng lương hưu và chưa đủ tuổi hưởng trợ cấp hưu trí xã hội, giúp bảo đảm quyền lợi an sinh liên tục cho nhóm lao động dôi dư tuổi nghề.
Chính sách BHYT: Bổ sung thủ tục Giám định chi phí khám bệnh, chữa bệnh BHYT giữa cơ quan bảo hiểm và cơ sở y tế.
Hỗ trợ việc làm và đào tạo nghề: Ban hành 3 thủ tục gồm Chi trả trợ cấp thất nghiệp; Chi trả kinh phí hỗ trợ người sử dụng lao động đào tạo, bồi dưỡng kỹ năng nghề để duy trì việc làm; và Chi trả hỗ trợ người lao động tham gia học nghề, nâng cao tay nghề.
Sửa đổi, bổ sung 15 thủ tục: Bao quát toàn diện các chế độ ngắn hạn và dài hạn
Quyết định 2270/QĐ-BTC cập nhật toàn diện các quy trình giải quyết chế độ thiết thân đối với người tham gia:
Chế độ ốm đau, thai sản, tai nạn lao động - bệnh nghề nghiệp: Chuẩn hóa quy trình xét duyệt hưởng chế độ lần đầu, tái phát hoặc bị tai nạn liên tiếp; thủ tục hưởng trợ cấp dưỡng sức, phục hồi sức khỏe. Đáng chú ý, Biểu mẫu 14-HSB đã cập nhật hướng dẫn mới về chế độ thai sản khi sinh con thứ hai theo Nghị định 168/NĐ-CP, áp dụng cho cả người lao động đã thôi việc, bảo lưu đóng bảo hiểm hoặc không còn người sử dụng lao động trước khi sinh.
Chế độ hưu trí, tử tuất và trợ cấp: Điều chỉnh thủ tục hưởng lương hưu cho cán bộ xã; nhận BHXH một lần; trợ cấp một lần cho người định cư nước ngoài; giải quyết truy lĩnh chế độ của người hưởng đã mất; trợ cấp thâm niên cho nhà giáo nghỉ hưu theo Nghị định 14/2020/NĐ-CP; cũng như các thay đổi về nơi nhận, hình thức nhận lương hưu hàng tháng.
Thủ tục BHYT: Sửa đổi quy trình ký hợp đồng khám chữa bệnh BHYT, thanh toán chi phí KCB trực tiếp cho người tham gia và thanh toán quyết toán định kỳ với các cơ sở y tế.
Bãi bỏ 5 thủ tục: Tinh gọn quy trình, thay thế giấy tờ bằng chia sẻ dữ liệu số
Ảnh được AI hỗ trợ thiết kế
Bộ Tài chính chính thức bãi bỏ 05 thủ tục hành chính trung gian, bao gồm: thay đổi hình thức nhận tiền mặt sang tài khoản cá nhân; thủ tục ủy quyền lĩnh thay chế độ; truy lĩnh lương hưu của người đã mất; thủ tục tiếp tục nhận lương hưu cho người chấp hành xong án tù/trở về định cư hợp pháp; và thủ tục riêng lẻ về giải quyết dưỡng sức sau ốm đau, thai sản.
Việc bãi bỏ các thủ tục này không làm mất đi quyền lợi của người dân, mà được tích hợp tự động vào quy trình chung hoặc xử lý linh hoạt theo quy định ủy quyền pháp lý thông thường.
Điểm đột phá căn bản trong đợt cải cách này là nguyên tắc "dữ liệu thay thế hồ sơ giấy". Toàn bộ thông tin định danh, sổ BHXH, thẻ BHYT sẽ được khai thác trực tiếp từ kho dữ liệu tích hợp tại Trung tâm Dữ liệu Quốc gia.
Đồng thời, hàng loạt giấy tờ y tế và hộ tịch quan trọng như: giấy ra viện, tóm tắt bệnh án, giấy chứng tử/trích lục khai tử, chứng nhận nghỉ việc hưởng BHXH, chỉ định dưỡng thai, biên bản giám định suy giảm khả năng lao động... đã được liên thông số hoàn toàn giữa cơ sở khám chữa bệnh, cơ quan tư pháp và cơ quan BHXH. Người dân khi làm thủ tục hành chính sẽ không còn phải nộp lại các giấy tờ mà hệ thống đã có dữ liệu chia sẻ.
Thái Hà
