World Cup 2026 đang bước vào giai đoạn hấp dẫn nhất của vòng bảng, nhưng bên cạnh cuộc đua giành ngôi đầu, người hâm mộ còn đặc biệt quan tâm đến một cuộc chiến khác không kém phần kịch tính: cuộc đua giữa các đội xếp thứ ba.
Với thể thức mới gồm 48 đội tuyển chia thành 12 bảng, FIFA cho phép 8 trong số 12 đội đứng thứ ba có thành tích tốt nhất giành vé vào vòng 1/16. Điều đó đồng nghĩa không ít đội bóng dù không thể chen chân vào top 2 vẫn còn cơ hội đi tiếp.
Tuy nhiên, việc xác định đội nào được hưởng niềm vui ấy lại không hề đơn giản. Theo phân tích của tờ AS (Tây Ban Nha), World Cup 2026 có thể tạo ra tới 495 kịch bản khác nhau liên quan đến các đội xếp thứ ba. Chính vì vậy, FIFA đã xây dựng một hệ thống tiêu chí khá chi tiết để phân định thứ hạng.
Tiêu chí đầu tiên và quan trọng nhất vẫn là số điểm giành được ở vòng bảng. Đây là yếu tố quyết định ban đầu trong việc xếp hạng các đội đứng thứ ba.
Nếu hai hoặc nhiều đội có cùng số điểm, FIFA sẽ chuyển sang xét hiệu số bàn thắng bại. Đội có hiệu số tốt hơn sẽ xếp trên.
Trong trường hợp hiệu số vẫn bằng nhau, số bàn thắng ghi được sẽ trở thành yếu tố tiếp theo được đưa ra so sánh. Ví dụ, một đội có 4 điểm cùng hiệu số 0 nhưng ghi được 5 bàn thắng sẽ được ưu tiên hơn đội khác cũng có 4 điểm, hiệu số 0 nhưng chỉ ghi được 3 bàn.
Nếu mọi chỉ số chuyên môn vẫn ngang bằng, FIFA sẽ bắt đầu xét đến yếu tố kỷ luật - điều mà nhiều người hâm mộ thường ít chú ý.
Nói cách khác, những chiếc thẻ vàng và thẻ đỏ nhận ở vòng bảng hoàn toàn có thể quyết định số phận của một đội tuyển. Đội có điểm kỷ luật tốt hơn, tức nhận ít thẻ phạt hơn, sẽ có lợi thế.
Trong kịch bản hiếm gặp nhất khi tất cả các chỉ số trên đều giống nhau, FIFA mới sử dụng bảng xếp hạng FIFA để phân định. Điều này khiến mỗi bàn thắng, mỗi thẻ phạt và thậm chí từng phút thi đấu ở vòng bảng đều có thể mang ý nghĩa cực kỳ quan trọng.
Không chỉ việc xác định 8 đội hạng ba xuất sắc nhất trở nên phức tạp, việc ghép cặp ở vòng 1/16 cũng là một "bài toán" lớn. Có tới hàng trăm khả năng khác nhau về nhánh đấu tùy thuộc vào việc những đội hạng ba nào giành quyền đi tiếp.
Đó cũng là lý do nhiều trận đấu ở lượt cuối vòng bảng năm nay được dự báo sẽ diễn ra cực kỳ căng thẳng. Với nhiều đội tuyển, mục tiêu không chỉ là kiếm điểm mà còn phải ghi thêm bàn thắng, hạn chế thẻ phạt và cố gắng cải thiện hiệu số để nuôi hy vọng lọt vào nhóm 8 đội hạng ba xuất sắc nhất.
Khi vòng bảng World Cup 2026 dần khép lại, cuộc đua giành những tấm vé vớt hứa hẹn sẽ tạo nên không ít màn "cân não" trên bảng xếp hạng. Và rất có thể, chỉ một bàn thắng ở phút bù giờ hoặc một chiếc thẻ vàng không đáng có cũng đủ làm thay đổi số phận của cả một đội tuyển.
Tú Tú.
