YAMAL KHÔNG CÒN BÙNG NỔ NHƯ Ở EURO 2024
Hai năm trước tại EURO 2024, Tây Ban Nha vô địch nhờ đôi cánh tuổi teen. Lamine Yamal là cầu thủ tạo đột biến số một giải đấu, với 1 bàn thắng và 4 kiến tạo. Trong khi đó, Nico Williams là mũi khoan phá liên tục ở biên trái. Họ kéo giãn hàng thủ đối phương, tạo khoảng trống cho Dani Olmo, Fabian Ruiz hay Morata xuất hiện trong vòng cấm.
Nhưng tới World Cup 2026, mọi thứ không còn như vậy.
Yamal vẫn là ngôi sao lớn nhất của tuyển Tây Ban Nha, nhưng những trận đấu vừa qua cho thấy đối thủ đã bắt đầu hiểu cách ngăn cản chàng trai 19 tuổi này. Những pha rê bóng một đối một giảm đi, số lần chạm bóng ở khu vực nguy hiểm cũng ít hơn. Đó là lý do Yamal mới chỉ có 1 bàn thắng và 1 kiến tạo cho đến lúc này.
Ngay cả trận bán kết với Pháp, trước thời điểm Tây Ban Nha dẫn 2-0, Alex Baena còn là người chạm bóng nhiều hơn Yamal. Trong khi đó, Nico Williams thậm chí còn chưa đá chính trận nào từ đầu giải. Tiền vệ 24 tuổi có 5 lần ra sân, nhưng số phút thi đấu tổng cộng chỉ là 68 phút, tức trung bình hơn 13 phút/trận.
Thế nhưng đó cũng chính là sự nguy hiểm của tuyển Tây Ban Nha tại World Cup 2026, khi sức tấn công của đội bóng này không phụ thuộc quá nhiều vào nỗ lực đột phá của một cá nhân.
Tuyển Tây Ban Nha tấn công lệch hẳn sang cánh trái, nhưng cả hai bàn thắng lại đều đến từ hành lang phải, nơi Yamal và Pedro Porro chỉ cần vài khoảnh khắc để định đoạt trận đấu.
Đó là thứ bóng đá rất đơn giản, nhưng đầy hiệu quả. Cầu thủ tạo ra khoảnh khắc không nhất thiết phải chạm bóng nhiều. Bởi đôi khi, chạm quá nhiều lại đồng nghĩa với việc mất đi sự bất ngờ.
THIẾU TIỀN ĐẠO CẮM SÁT THỦ, KHÔNG SAO CẢ!
Và điều đáng chú ý hơn nằm ở trung lộ. Đó là việc Tây Ban Nha đang thiếu một tiền đạo cắm thực thụ. Không có ai thay thế xứng đáng Alvaro Morata, nhưng Tây Ban Nha vẫn sống khỏe.
Tại EURO 2024, Morata chỉ ghi 2 bàn thắng nhưng vẫn là một mắt xích cực kỳ quan trọng. Giá trị của anh nằm ở khả năng làm tường, kéo giãn trung vệ và tạo khoảng trống cho tuyến hai băng lên.
World Cup 2026 lại chứng kiến một câu chuyện khác. Mikel Oyarzabal là chân sút tốt nhưng không phải mẫu trung phong cổ điển. Ferran Torres cũng vậy.
Nhìn vào danh sách ghi bàn của Tây Ban Nha ở giải đấu này, người ta thấy dấu giày của gần như mọi vị trí trên sân, từ Oyarzabal, Dani Olmo, Fabian Ruiz rồi Pedro Porro đều đã ghi bàn. Tiền vệ Oyarzabal thậm chí còn đang dẫn đầu danh sách ghi bàn của tuyển Tây Ban Nha ở giải này với 5 bàn thắng.
Các hậu vệ biên tham gia trực tiếp vào khâu dứt điểm, tuyến hai cũng liên tục xâm nhập vòng cấm. Nói cách khác, Tây Ban Nha không có một cây săn bàn số 9 thực sự, nhưng họ sở hữu cả một hệ thống ghi bàn. Đó là khác biệt lớn nhất với tuyển Pháp.
Bởi Pháp khi không còn Olivier Giroud như ở World Cup 2018 và 2022, thì giờ đây gần như mất luôn phương án của một trung phong cắm có thể làm tường, tì đè trung vệ đối thủ và chờ ở trong để đón những quả tạt bổng.
Mbappe là cầu thủ xuất sắc bậc nhất thế giới khi được xuất phát từ cánh trái, được nhận bóng trong không gian mở và lao vào khoảng trống. Nhưng anh không phải mẫu tiền đạo có thể đứng giữa hai trung vệ rồi xoay người mở bóng như Giroud từng làm suốt một thập kỷ.
Trước Tây Ban Nha, Mbappe liên tục dạt biên, Barcola và Doue cũng phải tìm khoảng trống tương tự, khiến tuyển Pháp gần như không có điểm đến cuối cùng cho mọi đợt tấn công. Tây Ban Nha vì thế càng dễ phòng ngự hơn.
Tuyển Tây Ban Nha thì khác. Họ không có số 9 đích thực nhưng cũng không phụ thuộc vào số 9. Điều này làm nhiều người liên tưởng Tây Ban Nha hiện tại với lứa từng vô địch Euro 2012. Khi đó, HLV Vicente del Bosque từng gây sốc khi sử dụng Cesc Fabregas như một "số 9 ảo", có thời điểm tung ra đội hình gần như không có tiền đạo thực thụ.
Tuy nhiên tuyển Tây Ban Nha 2026 không hoàn toàn giống phiên bản năm 2012. Đội bóng của HLV Del Bosque 14 năm trước gần như từ bỏ tốc độ để đổi lấy khả năng kiểm soát tuyệt đối. Còn đội bóng của HLV Luis de la Fuente hiện tại thì không như vậy. Họ vẫn giữ DNA kiểm soát bóng, nhưng bên ngoài là Yamal, Nico, Baena hay Porro sẵn sàng tăng tốc ngay khi có khoảng trống.
Đó cũng là lý do mà cây viết Ossian Shine của Reuters đã mô tả cách tuyển Tây Ban Nha hạ Pháp giống như cách "một con trăn siết chết đối thủ", bởi họ vừa kiểm soát bóng, vừa pressing và gần như không cho đối phương cơ hội thở.
Trong khi đó, cựu thủ môn tuyển Trinidad & Tobago, Shaka Hislop trước trận đã phân tích trên ESPN:
“Pháp phụ thuộc rất nhiều vào khả năng chuyển trạng thái của Mbappe. Nhưng nếu Rodri và Fabian Ruiz kiểm soát được trung tuyến, Pháp sẽ gặp khó khăn trong việc đưa bóng lên phía trên. Có thể nói, Tây Ban Nha sẽ là đối thủ hiếm hoi khiến tuyển Pháp phải chơi theo cách mà Tây Ban Nha muốn, chứ không phải cách mà người Pháp muốn”.
Và quả thực, điều đó đã trở thành sự thật. Đó có lẽ mới là điều khiến phần còn lại của thế giới phải lo lắng. Bởi nếu điểm yếu lớn nhất của tuyển Tây Ban Nha ở giải này là không có tiền đạo cắm sắc bén, nhưng rồi họ vẫn ghi bàn từ mọi vị trí trên sân, thì đó có còn là điểm yếu nữa hay không?
Có lẽ câu trả lời đã được tuyển Tây Ban Nha đưa một cách quá rõ ràng rồi. Họ có thể không có số 9 đủ hay để sử dụng, nhưng cũng chẳng cần đến một số 9 để chơi thứ bóng đá của mình.
Và giờ đây, đội bóng này đã tiến vào đến trận chung kết!
Linh Đan
