Nathan Chen Guangyu, nhà nghiên cứu trí tuệ nhân tạo (AI) 17 tuổi từng góp phần phát triển các công nghệ cốt lõi của startup Moonshot AI tại Trung Quốc, đang trở thành tâm điểm chú ý sau khi tuyên bố rời công ty để sang Mỹ. Một tài khoản chuyên theo dõi biến động nhân sự trong ngành AI cho biết điểm đến tiếp theo của Chen có thể là Discovery Loop, startup do tiến sĩ Lê Viết Quốc cùng ba cựu nhà khoa học hàng đầu của Google thành lập.
Nếu thông tin này được xác nhận, Discovery Loop sẽ tiếp tục thu hút nhân tài AI nổi bật ngay trong giai đoạn đầu hoạt động. Thành lập vào tháng 8/2026, công ty chưa công bố sản phẩm thương mại nhưng đang hướng tới mức định giá khoảng 50 tỷ USD.
Thần đồng 17 tuổi đứng sau những đột phá của AI Trung Quốc
Chen thông báo rời Moonshot AI trên mạng xã hội sau chưa đầy một năm làm việc. Trong thời gian ngắn này, anh đã tham gia phát triển một số cải tiến kỹ thuật quan trọng của công ty, góp phần nâng cao năng lực cho dòng mô hình Kimi.
Một trong những đóng góp đáng chú ý của Chen là kỹ thuật attention residuals, giúp cải thiện hiệu quả sử dụng bộ nhớ và chi phí vận hành các mô hình ngôn ngữ lớn. Phương pháp này nhận được sự chú ý từ nhiều nhân vật nổi tiếng trong ngành AI, trong đó có Andrej Karpathy, đồng sáng lập OpenAI, và tỷ phú Elon Musk.
Chen rời Moonshot vào thời điểm công ty đang thu hút sự chú ý với những bước tiến về công nghệ. Việc ra mắt mô hình Kimi K3 hồi tháng 7 từng làm dấy lên lo ngại tại Washington rằng khoảng cách năng lực giữa các mô hình AI tiên tiến của Mỹ và Trung Quốc đang thu hẹp.
Discovery Loop, điểm đến được đồn đoán của thần đồng AI
Vài ngày sau thông báo rời Moonshot, tài khoản mạng xã hội Arfur Grok, chuyên theo dõi dịch chuyển nhân tài AI tại Mỹ, cho biết Chen đang gia nhập Discovery Loop. Tuy nhiên, thông tin này chưa được xác nhận. Chen chưa phản hồi yêu cầu bình luận, trong khi Discovery Loop cho biết không bình luận về vấn đề nhân sự.
Discovery Loop được thành lập bởi bốn nhà khoa học từng giữ những vị trí quan trọng tại Google, gồm Jeff Dean, Sanjay Ghemawat, Oriol Vinyals và tiến sĩ Lê Viết Quốc. Trong đó, ông Lê Viết Quốc là nhà khoa học AI người Việt, từng đồng sáng lập Google Brain và có nhiều đóng góp trong lĩnh vực học sâu.
Khác với những startup tập trung phát triển mô hình AI phục vụ người dùng, Discovery Loop đặt mục tiêu tự động hóa quá trình nghiên cứu khoa học. Hệ thống mà công ty hướng tới có thể đề xuất giả thuyết, thiết kế và tiến hành thí nghiệm, phân tích kết quả rồi sử dụng những phát hiện đó để xác định bước thử nghiệm tiếp theo.
Theo ông Jeff Dean, AI trong tương lai có thể thực hiện hàng nghìn thí nghiệm khoa học song song, qua đó rút ngắn quá trình nghiên cứu từ nhiều năm xuống còn vài giờ, thậm chí vài phút. Công ty trước mắt muốn dùng công nghệ này để cải thiện chính các hệ thống AI của mình, sau đó mở rộng sang những lĩnh vực như thiết kế chip, phát triển thuốc và nghiên cứu vật liệu.
Tham vọng đó đi kèm sự quan tâm lớn từ giới đầu tư. Discovery Loop được cho là đã tìm kiếm nguồn vốn ở mức định giá khoảng 10 tỷ USD vào tháng 8, trước khi hướng tới mức 50 tỷ USD chỉ vài tuần sau. Dù vậy, đây mới là mức định giá mục tiêu trong các cuộc đàm phán, chưa phải thương vụ huy động vốn đã hoàn tất.
Alphabet, công ty mẹ của Google, cũng nằm trong nhóm nhà đầu tư sáng lập Discovery Loop. Ngoài hỗ trợ tài chính, hai bên dự kiến hợp tác về điện toán đám mây và nghiên cứu các hệ thống máy học.
Khả năng Chen gia nhập Discovery Loop cho thấy sức hút của những startup AI mới, nơi các nhóm nghiên cứu giàu kinh nghiệm đang theo đuổi những hướng phát triển khác biệt. Dù chưa có sản phẩm thương mại, Discovery Loop đã thu hút sự chú ý nhờ đội ngũ sáng lập và tham vọng xây dựng hệ thống AI có thể tự tiến hành nghiên cứu.
Nguyễn Hải
