Trong bối cảnh nhu cầu sử dụng mạng di động ngày càng tăng, nhiều người dân tự ý lắp đặt thiết bị kích sóng để cải thiện chất lượng liên lạc trong nhà. Tuy nhiên, hành vi tưởng chừng vô hại này lại tiềm ẩn nguy cơ gây nhiễu hệ thống viễn thông và có thể bị xử phạt nặng, với mức tối đa lên tới 30 triệu đồng theo quy định hiện hành.
Đây là thông tin được ông Lê Văn Tuấn, Cục trưởng Tần số vô tuyến điện, cho biết tại họp báo thường kỳ 4 của Bộ Khoa học và Công nghệ ngày 29/4. Theo lãnh đạo Cục Tần số vô tuyến điện, mức phạt này mang tính răn đe, song trên thực tế không áp dụng cứng nhắc trong mọi trường hợp. Phần lớn vi phạm xuất phát từ việc người dân thiếu hiểu biết về quy định.
Các thiết bị kích sóng trôi nổi thường được quảng cáo dễ sử dụng, chỉ cần cắm điện là hoạt động, khiến nhiều người lầm tưởng vô hại. Tuy nhiên, việc sử dụng không kiểm soát có thể gây nhiễu sóng, ảnh hưởng đến chất lượng mạng viễn thông trong khu vực.
Đại diện cơ quan quản lý cho biết trong quá trình xử lý, lực lượng chức năng luôn cân nhắc giữa yếu tố răn đe và thực tế. Với các trường hợp vi phạm do thiếu nhận thức, hình thức nhắc nhở, tuyên truyền thường được ưu tiên.
Trước đây, việc phát hiện các nguồn gây nhiễu chủ yếu dựa vào phản ánh từ doanh nghiệp viễn thông. Khi chất lượng mạng bị ảnh hưởng rõ rệt, các nhà mạng mới báo cáo, từ đó cơ quan chức năng tiến hành khoanh vùng và xử lý. Cách làm này được đánh giá là còn bị động.
Từ năm 2025, tình hình đã cải thiện nhờ việc triển khai nền tảng giám sát iSpectra. Hệ thống này kết nối với toàn bộ các trạm thu phát sóng di động (BTS), cho phép phát hiện sớm các dấu hiệu bất thường.
Khi có trạm BTS phát sinh nhiễu, hệ thống sẽ tự động phân tích dữ liệu, xác định nguyên nhân và hỗ trợ khoanh vùng nhanh hơn. Nhờ đó, thời gian xử lý giảm khoảng 30%, đồng thời nâng cao hiệu quả phát hiện vi phạm.
Riêng trong năm 2025, sau khi triển khai từ quý II, cơ quan chức năng đã phát hiện và xử lý hơn 500 thiết bị kích sóng trái phép. Mô hình này hiện cũng được chia sẻ với nhiều quốc gia trong khu vực châu Á - Thái Bình Dương và nhận được đánh giá tích cực.
Theo Cục Tần số vô tuyến điện - ARFM
Huỳnh Duy
