Vừa qua, Chính phủ đã ban hành Nghị định 282/2025 về xử phạt vi phạm hành chính trong các lĩnh vực an ninh, trật tự, an toàn xã hội; phòng, chống tệ nạn xã hội; và phòng, chống bạo lực gia đình. Nghị định sẽ có hiệu lực từ ngày 15/12/2025, thay thế Nghị định 144/2021.
Đáng chú ý, Điều 11 của Nghị định 282/2025 điều chỉnh hàng loạt quy định liên quan đến việc cấp, quản lý và sử dụng CCCD, thẻ căn cước, căn cước điện tử và giấy chứng nhận căn cước, trong đó nhiều mức phạt được nâng lên so với trước.
Mức phạt từ 500.000 đến 1.000.000 đồng
Áp dụng đối với các hành vi:
- Không xuất trình CCCD, căn cước điện tử hoặc giấy chứng nhận căn cước khi người có thẩm quyền yêu cầu kiểm tra.
- Không tuân thủ quy định về cấp, cấp đổi, cấp lại thẻ căn cước hoặc giấy chứng nhận căn cước.
- Không nộp CCCD, thẻ căn cước hoặc giấy chứng nhận căn cước cho cơ quan đang thi hành lệnh tạm giữ, tạm giam, thi hành án phạt tù.
So với trước đây (300.000 - 500.000 đồng), mức phạt đã tăng lên 500.000 - 1.000.000 đồng.
Mức phạt từ 2 - 4 triệu đồng
Áp dụng khi:
- Chiếm đoạt hoặc sử dụng trái phép CCCD, căn cước điện tử, giấy chứng nhận căn cước, giấy xác nhận số định danh cá nhân.
- Tẩy xóa, sửa chữa làm sai lệch thông tin trên giấy tờ định danh.
- Hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng CCCD, thẻ căn cước, giấy chứng nhận căn cước.
- Không nộp lại CCCD/thẻ căn cước khi bị thôi quốc tịch, bị tước quốc tịch hoặc bị hủy quyết định nhập quốc tịch.
Trước đây, mức phạt chỉ 1-2 triệu đồng.
Mức phạt từ 4 - 8 triệu đồng
Bao gồm các hành vi:
- Làm giả dữ liệu, sử dụng dữ liệu giả để được cấp CCCD, căn cước điện tử hoặc giấy chứng nhận căn cước.
- Cung cấp thông tin, tài liệu sai sự thật khi làm thủ tục cấp CCCD.
Mức xử phạt đã tăng gấp đôi so với quy định cũ.
Mức phạt từ 8 - 10 triệu đồng
Áp dụng cho:
- Sử dụng CCCD giả, căn cước giả, giấy chứng nhận căn cước giả; dùng CCCD đã hết giá trị để thực hiện hành vi trái pháp luật.
- Cầm cố, nhận cầm cố CCCD, thẻ căn cước, giấy chứng nhận căn cước.
- Thuê hoặc cho thuê CCCD, giấy chứng nhận căn cước.
Mức phạt hiện hành trước đây là 4 - 6 triệu đồng.
Người dân cần chú ý sử dụng Căn cước công dân đúng quy định
Thẻ căn cước công dân (bao gồm CCCD gắn chip và căn cước điện tử) ngày càng giữ vai trò trung tâm trong quản lý định danh, kết nối trực tiếp với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và nhiều dịch vụ công trực tuyến. Việc sử dụng đúng mục đích và nắm rõ quyền, nghĩa vụ liên quan trở nên cần thiết hơn bao giờ hết.
Theo quy định mới, ngay cả hành vi không xuất trình thẻ khi được yêu cầu kiểm tra cũng có thể bị xử phạt tới 1 triệu đồng. Các vi phạm nghiêm trọng như sử dụng thẻ căn cước giả, cho thuê hoặc thuê thẻ có mức phạt lên đến 10 triệu đồng.
Đối với tổ chức, mức xử phạt được áp dụng gấp đôi so với cá nhân theo khoản 2 Điều 5 Nghị định 282/2025.
Nghị định mới sẽ chính thức có hiệu lực từ ngày 15-12-2025, thay thế cho Nghị định 144/2021.
Huỳnh Duy
