7 tháng thất nghiệp của một trưởng phòng 40 tuổi
Tháng 6/2024, một email từ phòng nhân sự đã khép lại hơn một thập kỷ làm việc của anh Phương tại một công ty phần mềm. Quyết định sa thải đến nhanh và đột ngột, chỉ với vài dòng thông báo. Nhưng với anh, nó mở ra một khoảng trống lớn: ở tuổi 40, độ tuổi mà nhiều người nghĩ rằng sự nghiệp đã ổn định thì mọi thứ bỗng trở nên chênh vênh.
Trước đó, anh Phương từng là trưởng phòng của một công ty phần mềm, phụ trách quản lý đội nhóm và vận hành nhiều dự án công nghệ. Sau nhiều năm làm việc trong ngành, anh tin rằng kinh nghiệm tích lũy được sẽ giúp mình không quá khó để tìm một công việc mới.
Thế nhưng thực tế lại khác. Khi bắt đầu gửi hồ sơ đến các công ty khác trong ngành, anh dần nhận ra tuổi 40 đôi khi lại là một “vùng trũng” trong thị trường lao động công nghệ. Nếu đề xuất mức lương tương xứng với kinh nghiệm quản lý, nhiều doanh nghiệp cho rằng chi phí quá cao. Nhưng nếu chấp nhận mức lương thấp hơn để có cơ hội quay lại thị trường, nhà tuyển dụng lại đặt câu hỏi về năng lực.
Suốt nhiều tháng, anh Phương gửi CV đến không ít công ty. Một vài nơi gọi anh đến phỏng vấn, các cuộc trao đổi ban đầu khá tích cực, nhưng kết quả cuối cùng vẫn chỉ là những lời từ chối quen thuộc.
Bảy tháng thất nghiệp trôi qua như vậy. Không chỉ là áp lực tài chính, khoảng thời gian dài không có công việc cũng khiến bầu không khí gia đình trở nên nặng nề hơn. Những câu hỏi về công việc, về tương lai, về thu nhập… dần trở thành chủ đề thường xuyên trong các cuộc trò chuyện.
Đến tháng 3/2025, sau nhiều lần chờ đợi cơ hội không thành, anh đưa ra một quyết định mà trước đó chính mình cũng chưa từng nghĩ tới đó là đăng ký chạy xe ôm công nghệ.
Từ một trưởng phòng phần mềm quen với phòng họp, dự án và những dòng code, anh bắt đầu công việc mới ngoài đường. Nắng, mưa, khói bụi và kẹt xe trở thành một phần của nhịp sống hàng ngày.
Đôi khi anh vẫn tự hỏi: phải chăng bước sang tuổi 40, đó có thể là dấu chấm hết cho một nghề nghiệp nào đó?
Khi thời đại AI buộc con người phải viết lại sự nghiệp của mình
Câu chuyện của anh Phương thực ra không phải là trường hợp hiếm gặp trong bối cảnh thị trường lao động hiện nay. Khi trí tuệ nhân tạo và các công nghệ mới phát triển nhanh chóng, nhiều ngành nghề đang trải qua những biến chuyển sâu sắc.
Không chỉ riêng lĩnh vực phần mềm, từ truyền thông, tài chính đến marketing, nhiều công việc từng được xem là ổn định trong nhiều năm nay cũng đang thay đổi với tốc độ ngày càng nhanh.
AI giúp công việc được xử lý nhanh hơn, hiệu quả hơn, nhưng đồng thời cũng khiến vòng đời của kỹ năng trở nên ngắn lại. Những gì từng là lợi thế chuyên môn trong nhiều năm có thể nhanh chóng trở nên lỗi thời nếu không được cập nhật.
Vì vậy, nhiều người lao động bắt đầu nhận ra rằng việc học hỏi và thích nghi không còn là lựa chọn, mà đã trở thành điều kiện để tiếp tục tồn tại trong thị trường việc làm.
Trong bối cảnh ấy, sự nghiệp của chúng ta dường như không còn là một đường thẳng kéo dài hàng chục năm như trước. Thay vào đó, nó giống như một hành trình nhiều chặng, với những lần rẽ hướng, học lại và bắt đầu lại.
Không ít người ở tuổi ngoài 30 đã lựa chọn những con đường khác, học thêm kỹ năng mới, chuyển sang lĩnh vực khác, hoặc tìm đến những công việc linh hoạt hơn để duy trì thu nhập và thích nghi với thị trường.
Với anh Phương, công việc chạy xe ôm công nghệ có thể chỉ là một chặng dừng tạm thời trong hành trình mưu sinh. Nhưng cũng có thể chính những tháng ngày rong ruổi ngoài đường, giữa nắng mưa và dòng xe cộ vội vã, lại trở thành khoảng lặng để anh nhìn lại con đường nghề nghiệp mà mình đã đi qua.
Trong một thế giới thay đổi với tốc độ chóng mặt như hiện nay, chỉ làm tốt chuyên môn đôi khi không còn đủ để đảm bảo một vị trí vững chắc trong nghề.
Thị trường lao động luôn vận động, và khi công nghệ thay đổi, khi cách doanh nghiệp vận hành cũng thay đổi, người lao động buộc phải thích nghi theo. Nếu không kịp bước cùng nhịp chuyển động ấy, rất dễ bị bỏ lại phía sau.
Trong thời đại AI, câu hỏi quan trọng có lẽ không còn là bạn đã làm nghề này bao lâu, mà là bạn còn sẵn sàng học thêm điều gì mới để tiếp tục đi tiếp.
Vì vậy, tuổi 40 có thể không phải là dấu chấm hết của một nghề nghiệp. Nhưng với nhiều người, đó lại là thời điểm để dừng lại một nhịp, nhìn lại con đường mình đã đi qua và rồi bắt đầu viết tiếp hành trình sự nghiệp theo một cách hoàn toàn khác.
Phương Anh
