Mat Honan, nhà báo kỳ cựu của trang Technology Review, vừa hoàn thành một tuần trải nghiệm trình duyệt Atlas mới của OpenAI và đưa ra kết luận khá thẳng thắn rằng sản phẩm này thực chất chỉ phục vụ cho OpenAI chứ không mang lại giá trị thực sự cho người dùng. Trình duyệt Atlas được OpenAI quảng bá như một công cụ duyệt web thông minh với ChatGPT tích hợp sẵn cùng tính năng agent có thể thực hiện các tác vụ tự động thay mặt người dùng.
Sau nhiều ngày sử dụng Atlas cho các hoạt động duyệt web thông thường cũng như thử nghiệm các tính năng AI đặc biệt, ông Honan nhận định rằng trình duyệt này chỉ "ổn" mức trung bình và hoàn toàn không có lý do thuyết phục nào để người dùng chuyển từ những trình duyệt đã quen thuộc như Chrome hay Safari. Tác giả mô tả Atlas như "chủ nghĩa hoài nghi cải trang thành phần mềm," ám chỉ rằng sản phẩm này không thực sự được thiết kế vì lợi ích của người dùng cuối.
Trong quá trình thử nghiệm tính năng agent trên Amazon, ông Honan đã yêu cầu Atlas tự động tạo giỏ hàng với những sản phẩm phù hợp dựa trên lịch sử duyệt web của mình. Kết quả khiến ông ngạc nhiên theo chiều hướng tiêu cực khi agent mất khoảng 10 phút để lựa chọn một cuốn sổ tay mà ông đã mua và không còn cần, một chai lăn khử mùi ông cũng đã mua rồi, và một chiếc máy hút bụi mà ông đã cân nhắc nhưng từ chối vì quá đắt và cuối cùng đã mua một chiếc khác rẻ hơn. Ông Honan cảm thấy may mắn khi agent không tự động thanh toán những món đồ không cần thiết này.
Tương tự, khi thử nghiệm trên Facebook, tác giả đã nhờ Atlas tạo một bài đăng status cho mình. Agent đã đào bới toàn bộ lịch sử duyệt web và tạo ra một bài viết dài dòng, đầy những chi tiết vô nghĩa về việc ông sử dụng các công cụ như Smartsheet, TeamSnap, Shopify, và đọc tin tức từ các trang như NYTimes hay Technology Review. Kết quả là một bài đăng nhàm chán mà ông Honan quyết định không chia sẻ lên mạng xã hội.
Thậm chí tính năng ChatGPT tích hợp trong trình duyệt cũng không mang lại lợi ích rõ ràng so với việc truy cập trực tiếp vào trang chatgpt.com. Trong nhiều trường hợp, phiên bản tích hợp này còn hoạt động kém hiệu quả hơn. Khi ông Honan yêu cầu ChatGPT tóm tắt một bài báo đang đọc trên MIT Technology Review, hệ thống lại nhầm lẫn và đưa ra thông tin về trang web mà ông đã truy cập trước đó thay vì trang hiện tại.
Dù OpenAI đang marketing Atlas một cách tích cực thông qua trang ChatGPT và có thể thu hút được nhiều lượt tải xuống, ông Honan cho rằng đây chỉ là "một đòn tấn công rỗng tuếch trong cuộc chiến trình duyệt mới." Tác giả đặt câu hỏi về đối tượng mục tiêu thực sự của Atlas và ai là khách hàng thực sự của sản phẩm này.
Sau quá trình phân tích và trải nghiệm thực tế, ông Honan đi đến kết luận rằng Atlas thực chất được thiết kế để phục vụ OpenAI chứ không phải người dùng. Khách hàng thực sự và người dùng cuối thực sự của Atlas không phải là những người duyệt web, mà chính là công ty đang thu thập dữ liệu về những gì và cách thức mọi người duyệt web. Điều này có nghĩa là Atlas hoạt động như một công cụ thu thập thông tin khổng lồ, giúp OpenAI tích lũy dữ liệu về hành vi người dùng trên internet để phục vụ cho các mục đích phát triển AI và kinh doanh của riêng mình.
Nhận định này của ông Honan đặt ra những câu hỏi quan trọng về tính minh bạch và đạo đức trong việc phát triển các sản phẩm công nghệ AI, đặc biệt khi các công ty có thể đang sử dụng người dùng như những nguồn cung cấp dữ liệu miễn phí mà không làm rõ mục đích thực sự đằng sau các sản phẩm họ cung cấp.
Nguyễn Hải
