Bệnh tim mạch là nguyên nhân gây tử vong số một trên toàn thế giới, cao hơn cả ung thư. Theo tạp chí Parade, nam giới có xu hướng mắc bệnh sớm hơn phụ nữ. Bên cạnh những yếu tố như nội tiết tố, huyết áp và cholesterol, thói quen ăn uống hằng ngày cũng đóng vai trò quan trọng đối với sức khỏe tim mạch.
Chỉ sẻ trên Parade, các bác sĩ tim mạch cảnh báo một thói quen buổi sáng khá phổ biến có thể gián tiếp làm tăng nguy cơ mắc bệnh tim. Đó chính là bỏ bữa sáng.
Vì sao bỏ bữa sáng có thể làm tăng nguy cơ mắc bệnh tim?
Theo Parade, gần 1/4 người Mỹ có thói quen bỏ bữa sáng. Một nghiên cứu khoa học được công bố năm 2025 trên tạp chí Frontiers in Cardiovascular Medicine đã phát hiện mối liên hệ giữa việc thường xuyên bỏ bữa sáng và tỷ lệ mắc bệnh tim mạch cao hơn.
Tuy nhiên, bác sĩ Adedapo Iluyomade, chuyên gia tim mạch dự phòng, Giám đốc y khoa tại Viện Tim mạch và Mạch máu Miami (Mỹ), nhấn mạnh rằng bản thân việc bỏ bữa sáng không trực tiếp làm tăng nguy cơ mắc bệnh tim. Điều đáng lo ngại nằm ở những thói quen ăn uống không lành mạnh có thể xuất hiện sau đó.
Bác sĩ Iluyomade giải thích, những người bỏ bữa sáng có xu hướng tiêu thụ nhiều calo hơn vào các thời điểm khác trong ngày, từ đó làm tăng nguy cơ béo phì, một yếu tố nguy cơ quan trọng của bệnh tim mạch.
Bác sĩ Lauren Dal Farra, chuyên gia tim mạch kiêm Giám đốc điều hành PALM Health (Mỹ), cũng đưa ra nhận định tương tự.
"Những người thường xuyên bỏ bữa sáng thường có các thói quen ăn uống khác góp phần gây tăng cân, bao gồm ăn uống thất thường và ăn khuya, vào những thời điểm không phù hợp với chu kỳ ngủ - thức thông thường của cơ thể", bác sĩ Dal Farra cho biết.
Theo chuyên gia, những người này cũng thường cảm thấy đói nhiều hơn, ít no lâu và có nồng độ ghrelin, loại hormone kích thích cảm giác đói, cao hơn.
"Nhiều người bù đắp bằng cách ăn nhiều hơn vào cuối ngày, thường lựa chọn nhiều thức ăn nhanh và đường hơn, trong khi tiêu thụ ít chất xơ, trái cây và rau củ hơn", bác sĩ Dal Farra giải thích.
Bỏ bữa sáng còn ảnh hưởng đến đường huyết
Không chỉ liên quan đến nguy cơ tăng cân, bỏ bữa sáng còn có thể ảnh hưởng đến khả năng kiểm soát đường huyết của cơ thể. Theo bác sĩ Dal Farra, việc nhịn ăn sáng có thể khiến cơ thể giảm độ nhạy với insulin, hormone giúp vận chuyển đường từ máu vào tế bào để tạo năng lượng.
"Bỏ bữa sáng có thể khiến cơ thể phản ứng kém hơn với insulin. Khi đó, cơ thể có thể cần tiết ra nhiều insulin hơn để kiểm soát đường huyết sau bữa ăn", nữ bác sĩ cho biết.
Bà giải thích thêm, ăn sáng có thể giúp cơ thể kiểm soát đường huyết tốt hơn sau bữa trưa thông qua cơ chế được gọi là "hiệu ứng bữa ăn thứ hai".
Cụ thể, insulin được tiết ra sau bữa sáng giúp giảm lượng axit béo lưu thông trong máu. Điều này hỗ trợ cơ bắp phản ứng hiệu quả hơn với insulin, nhờ đó mức đường huyết sau bữa trưa có thể tăng ít hơn.
Ngược lại, khi bỏ bữa sáng, đường huyết có thể tăng mạnh hơn sau những bữa ăn tiếp theo.
Dù vậy, bác sĩ Iluyomade nhấn mạnh rằng tổng lượng calo tiêu thụ và chất lượng chế độ ăn mới là những yếu tố quan trọng nhất.
Ăn sáng thế nào để bảo vệ trái tim?
Theo bác sĩ Iluyomade, một bữa sáng có lợi cho tim mạch nên ưu tiên thực phẩm ít qua chế biến và giàu chất xơ.
Trong khi đó, bác sĩ Dal Farra khuyến nghị chế độ ăn Địa Trung Hải hoặc DASH, hai mô hình ăn uống đã được khoa học chứng minh có lợi cho sức khỏe tim mạch. Những chế độ ăn này chú trọng rau củ, trái cây, ngũ cốc nguyên hạt, protein thực vật, thịt nạc và hải sản.
Một số lựa chọn phù hợp cho bữa sáng gồm yến mạch ăn cùng sữa chua Hy Lạp và quả mọng, pudding hạt chia với quả óc chó hoặc trứng bác kết hợp rau củ và quả bơ.
Ngoài chế độ ăn, các chuyên gia cũng khuyến khích duy trì hoạt động thể chất thường xuyên. Hiệp hội Tim mạch Mỹ khuyến nghị ít nhất 150 phút vận động aerobic mỗi tuần.
Bên cạnh đó, cần theo dõi các chỉ số huyết áp, cholesterol, đường huyết và tránh sử dụng thuốc lá dưới mọi hình thức.
Theo các bác sĩ, duy trì những thói quen lành mạnh, bắt đầu từ một bữa sáng cân bằng, có thể góp phần giảm đáng kể nguy cơ mắc bệnh tim mạch.
Lam Chi
Nguồn: Parade