Hẳn nhiều người đã biết đang hot nhất nhì “thành phố sợi chỉ” Threads là trend "phông bạt" mua ảnh ngồi máy bay hạng thương gia, đi Park Hyatt Saigon, ăn omakase,... giá 1k - 10k/chiếc. Sau khi mua, người ta có thể toàn quyền sử dụng, đăng lên mạng xã hội như trải nghiệm thật của mình.
Ở Việt Nam, dịch vụ này có vẻ mới mẻ nhưng ở một số quốc gia khác, điển hình như Trung Quốc, việc bán ảnh check-in để sống ảo này đã phát triển thành một dây chuyền kinh doanh khép kín - nơi “cuộc sống trong mơ” được đóng gói thành các mức giá khác nhau và hoàn toàn có thể mua được bằng tiền.
Muốn flex kiểu nào cũng có
Theo ghi nhận từ truyền thông Trung Quốc, trên các nền tảng mua sắm và giao dịch đồ cũ hiện xuất hiện rất nhiều gian hàng bán mặt hàng gọi là “ảnh thực tế đăng MXH”.
Giá của các mặt hàng khá rẻ, ảnh live dao động khoảng 3 - 20 tệ/tấm (khoảng 11,5 - gần 78 nghìn đồng) định vị check-in từ 8 - 50 tệ (khoảng 31 - gần 195 nghìn đồng), còn video sẽ đắt hơn. Ảnh khoang hạng nhất được chụp riêng theo yêu cầu bắt đầu từ 500 tệ (1,9 triệu đồng), nếu khách chỉ định hãng hàng không thì có thể lên tới 1.000 tệ/tấm (gần 3,9 triệu đồng).
Nếu muốn đầu tư hình tượng mạnh tay hơn, người mua có thể chọn các gói cao cấp như ảnh khoang hạng nhất, ảnh đi trực thăng riêng, du thuyền, cưỡi ngựa hay ăn ở nhà hàng sang trọng. Thậm chí còn có cả dịch vụ “thiết kế hình tượng cá nhân”, chuyên xây dựng profile kiểu “người thành đạt”, “đại gia trẻ”, phục vụ cho mục đích hẹn hò, networking hoặc làm ăn.
Một cửa hàng từng giới thiệu gói “KOL giới siêu giàu” trị giá gần 3.999 tệ (khoảng 15,5 triệu đồng) cho 2 ngày chụp hình trong hàng loạt bối cảnh xa xỉ như siêu xe, trực thăng, du thuyền, hồ bơi cao cấp,… Người bán cũng sẵn sàng hướng dẫn khách cách đăng bài, viết caption và xây dựng hình tượng trên MXH.
Trong các dịp nghỉ lễ, nhu cầu ảnh “du lịch giả” cũng tăng mạnh tới mức nhiều nơi “cháy đơn”, phải đặt lịch trước. Một số link bán hàng có tới hàng nghìn lượt mua.
Từ bán ảnh “sống ảo” lẻ tẻ thành cả dây chuyền kinh doanh
Điều khiến nhiều người bất ngờ là dịch vụ này vận hành khá chuyên nghiệp.
Chẳng hạn như với chụp ảnh du lịch giả, phạm vi dịch vụ cực kỳ rộng, gần như bao phủ mọi điểm du lịch nổi tiếng. Ở nước ngoài có Anh, Mỹ, Pháp, Tây Ban Nha, Ireland, Maldives… - toàn những địa điểm sống ảo hot trên mạng.
Bên cung cấp dịch vụ cũng rất đa dang. Có người là du học sinh, tận dụng cuộc sống ở nước ngoài để chụp sẵn ảnh rồi bán lại. Nếu khách cần, họ có thể nhận chụp riêng với mức giá cao hơn. Có nhóm hoạt động theo kiểu phân tầng: người tìm nguồn ảnh, người chăm sóc khách, người chỉnh sửa, người phụ trách định vị ảo…
Ngoài việc bán ảnh và video, họ còn cung cấp phần mềm fake GPS để người dùng check-in toàn cầu. Một số nơi nhận đăng bài hộ trực tiếp lên tài khoản khách hàng, nghĩa là người mua phải đưa luôn tài khoản mạng xã hội cho bên dịch vụ.
Thậm chí còn hình thành cả thị trường thu mua ảnh để bán lại. Những bức hình chụp tại resort, khách sạn sang trọng hay khoang hạng thương gia có thể được mua lại với giá từ 1 - 8 tệ/tấm (gần 4 - 31 nghìn đồng), tạo thành cả một chuỗi mua đi bán lại hoàn chỉnh.
Toàn bộ các hoạt động này trở thành dây chuyền kinh doanh khép kín xoay quanh nhu cầu xây dựng cuộc sống đáng ngưỡng mộ trên internet, nói ngắn gọn là “phông bạt”.
Rủi ro phía sau những bức ảnh “cuộc sống trong mơ”
Theo tìm hiểu từ các đơn vị cung cấp, khách hàng chủ yếu của họ là người dùng MXH bình thường muốn “làm đẹp” trang cá nhân và các micro influencer cần duy trì hình tượng. Một số dùng để “flex” với bạn bè, số khác muốn tạo cảm giác mình có cuộc sống thành công hơn thực tế.
Đặc biệt, nhiều dịch vụ còn quảng bá thẳng rằng ảnh kiểu “đại gia”, “thành đạt” sẽ giúp thuận lợi hơn trong chuyện yêu đương, kết bạn hay làm ăn. Điều này khiến những bức ảnh tưởng như vô hại không còn chỉ là chuyện “sống ảo”, mà bắt đầu liên quan tới niềm tin và việc xây dựng danh tính trên mạng xã hội, dẫn đến vấn đề pháp lý và đạo đức.
Nhiều người mua ảnh phản ánh ảnh họ nhận được thực chất bị lấy từ mạng xã hội của người khác, thậm chí còn sót watermark. Điều đó đồng nghĩa các bức ảnh có thể đang bị sử dụng trái phép mà chủ sở hữu không hề biết.
Theo các chuyên gia pháp lý Trung Quốc, nếu ảnh chứa khuôn mặt người khác thì có thể xâm phạm quyền chân dung. Việc tự ý sao chép rồi bán lại ảnh cũng có khả năng vi phạm bản quyền. Nếu ảnh liên quan đến đời tư cá nhân, người bán còn có nguy cơ xâm phạm quyền riêng tư.
Ngoài ra, việc giao tài khoản mạng xã hội cho bên dịch vụ đăng bài hộ cũng tiềm ẩn nguy cơ lộ thông tin cá nhân, mất tài khoản hoặc bị đánh cắp dữ liệu.
Đáng chú ý hơn, những bộ ảnh “giả cuộc sống” này đôi khi còn được dùng như công cụ tạo lòng tin trong hẹn hò, đầu tư hoặc giao dịch tài chính. Một số chuyên gia cảnh báo rằng nếu biết rõ khách hàng dùng hình ảnh để đánh lừa người khác mà vẫn hỗ trợ xây dựng hình tượng, bên cung cấp dịch vụ cũng có thể phải chịu trách nhiệm liên đới nếu xảy ra thiệt hại.
Trang (Nguồn: Sohu, Weixin - Ảnh: Xiaohongshu)
