Tạp chí Newsweek (Mỹ) đưa tin, mặc dù Trung Quốc không có đại diện tham dự Hội nghị thượng đỉnh Nhóm bảy nước công nghiệp phát triển (G7) diễn ra ở Évian-les-Bains (Pháp) từ ngày 15 đến 17/6, nhưng nước này vẫn là chủ đề nổi bật trong những cuộc thảo luận giữa các nhà lãnh đạo G7, với những lo ngại về điều mà các đại biểu mô tả là "các hoạt động phi thị trường" của Trung Quốc, chẳng hạn như trợ cấp nhà nước quy mô lớn và các chính sách công nghiệp mà các nhà phê bình cho rằng có thể ảnh hướng tới sự cân bằng kinh tế toàn cầu.
'Tôi thích điều đó'
Trong đoạn phim ghi lại cuộc họp tại Hội nghị thượng đỉnh G7 có thể thấy Thủ tướng Canada Mark Carney đang nói nhỏ với Tổng thống Mỹ Donald Trump; có thể nghe thấy nhà lãnh đạo Canada nhắc tới từ "giới hạn trần" đồng thời làm động tác khum tay.
"Chiếm chưa đến 3% thị trường của chúng tôi - 49.000 chiếc xe", ông Carney nói, nhắc lại thỏa thuận giữa Canada và Trung Quốc. "Tôi nghĩ các vị sẽ thích điều đó."
"Tốt đấy, tôi thích điều đó", ông Trump đáp lại.
Theo Newsweek, hồi tháng 1/2026, Thủ tướng Canada Carney trở thành một trong số các nhà lãnh đạo thế giới đến thăm Bắc Kinh để đàm phán các thỏa thuận với Trung Quốc, một phần do những nghi ngại ngày càng tăng về thương mại với Mỹ sau các mức thuế quan sâu rộng mà Tổng thống Trump áp đặt năm ngoái.
Ông Trump từng đe dọa áp thuế 100% đối với hàng hóa Canada nếu Thủ tướng Carney theo đuổi thỏa thuận thương mại với Trung Quốc. Tuy nhiên, ông Carney vẫn tiếp tục tiến hành thỏa thuận, trong đó có cam kết nhập khẩu xe điện từ Trung Quốc.
Trong thời gian ở Bắc Kinh, Thủ tướng Carney đã công bố một thỏa thuận cho phép tối đa 49.000 xe điện Trung Quốc nhập khẩu vào thị trường Canada với mức thuế ưu đãi tối huệ quốc là 6,1%, giảm từ mức thuế 100% áp dụng vào năm 2024. Về phía Trung Quốc, nước này đã đồng ý giảm thuế trả đũa đối với hạt cải dầu của Canada từ mức 85% xuống khoảng 15%.
Nỗi lo về khả năng cạnh tranh của Mỹ
Theo số liệu từ Cơ quan Thống kê Canada, doanh số bán xe điện tại Canada đã phục hồi mạnh mẽ nhờ giá cả giảm và các ưu đãi giảm giá khi mua xe mới, sau một năm 2025 doanh số sụt giảm do các chính sách ưu đãi của chính phủ Canada hết hạn. Đặc biệt, doanh số bán xe không phát thải (ZEV) trong tháng 3/2026 đã tăng gần 75% so với cùng kỳ năm ngoái.
Thị trường xe điện của Canada chủ yếu do các nhà sản xuất ô tô Mỹ, Hàn Quốc và Nhật Bản dẫn đầu, bao gồm General Motors, Tesla, Ford, Hyundai và Toyota.
Mặc dù các công ty Trung Quốc như BYD thống trị thị trường xe điện toàn cầu, nhưng sự hiện diện của họ tại thị trường Canada lại rất không đáng kể. Tuy nhiên, theo nhận định của các nhà phân tích, những nhà sản xuất ô tô Mỹ lo ngại họ có thể phải đối mặt với áp lực cạnh tranh ngày càng tăng từ các đối thủ Trung Quốc - những nhà sản xuất đang trỗi dậy nhanh chóng nhờ sự hỗ trợ rộng rãi của nhà nước.
"Để cạnh tranh được, cần phải có quy mô và chuỗi cung ứng ô tô được tích hợp trên khắp Mỹ, Canada và Mexico", chuyên gia Chad Brown tại Viện Kinh tế Quốc tế Peterson (Mỹ) nói với Newsweek.
"Việc Canada nhập khẩu 49.000 xe điện từ Trung Quốc làm giảm quy mô tiềm năng có thể đạt được ở Bắc Mỹ. Nếu đây cũng là tín hiệu cho thấy Canada muốn liên kết chặt chẽ hơn với Trung Quốc, điều đó sẽ có nguy cơ làm phân mảnh chuỗi cung ứng ô tô rộng lớn hơn ở Bắc Mỹ", ông nói thêm.
Newsweek đưa tin, trong những tháng gần đây, Mỹ và Trung Quốc đã tìm cách giảm bớt căng thẳng thương mại; một nỗ lực mà đỉnh điểm là chuyến thăm Bắc Kinh của Tổng thống Trump hồi tháng trước, và việc Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình nhận lời sang thăm Mỹ vào tháng 9.
Duy Nguyễn
Theo Newsweek
