Tết Nguyên đán là dịp để gia đình đoàn viên, nhưng với nhiều đứa trẻ, đây lại là nỗi ám ảnh. Những câu chuyện phiếm bên bàn tiệc, những lời so sánh vô tình của người lớn có thể biến thành "lưỡi dao" làm tổn thương lòng tự trọng của trẻ.
Để bảo vệ tâm lý con trẻ trong dịp Tết này, các bậc phụ huynh cần tuyệt đối tránh 4 hành động dưới đây:
1. Không biến con thành chủ đề bàn tán
Nhiều cha mẹ có thói quen kể xấu, lôi lại những lỗi lầm hoặc chuyện riêng tư của con (như điểm số, tính cách nhút nhát, sự cố vụng về...) để làm quà cho câu chuyện lúc trà dư tửu hậu.
Khi người lớn cười đùa trên những "góc tối" của trẻ, trẻ sẽ cảm thấy bị sỉ nhục và bỏ rơi. Sự thiếu tinh tế của cha mẹ vô tình phơi bày điểm yếu của con trước đám đông, khiến trẻ dần trở nên tự ti, khép kín và mất niềm tin vào người bảo trợ thân cận nhất là cha mẹ.
- Lời khuyên: Hãy học cách từ chối khéo léo khi họ hàng hỏi quá sâu về đời tư hay điểm số của con. Sự kiên định của bạn chính là lá chắn an toàn nhất cho trẻ.
2. Ngừng so sánh "con nhà người ta"
Sự ganh đua về chiều cao, cân nặng hay thành tích học tập là kịch bản quen thuộc mỗi dịp Tết. Nhiều phụ huynh tin rằng việc so sánh sẽ tạo động lực cho con phấn đấu, nhưng thực tế thường phản tác dụng.
Việc bị đem ra làm "vật tế thần" cho những lời khen ngợi dành cho đứa trẻ khác khiến con cảm thấy mình kém cỏi, dẫn đến tâm lý phản kháng hoặc buông xuôi. Mỗi đứa trẻ đều có nhịp độ phát triển và thế mạnh riêng. Thay vì nhìn vào hào quang của con nhà người ta, hãy trân trọng những nỗ lực và ưu điểm nhỏ nhất của con mình.
3. Tuyệt đối không để người khác "trêu ác" trẻ
Những câu đùa như: "Mẹ sắp có em bé rồi, con sắp bị ra rìa rồi đấy" hay "Để chú đưa về nuôi nhé" có thể khiến người lớn cười xòa, nhưng lại là nỗi khiếp sợ thực sự với trẻ nhỏ. Trẻ không phân biệt được đâu là đùa, đâu là thật; chúng chỉ cảm thấy sự bất an và bị đe dọa.
Sự im lặng hay cười hùa của cha mẹ trước những trò đùa ác ý này chính là hành động tiếp tay cho người ngoài bắt nạt con mình. Đừng vì nể mặt người lớn mà đánh đổi sức khỏe tâm thần của trẻ. Hãy lên tiếng ngăn chặn ngay lập tức nếu thấy con đang bị đem ra làm trò tiêu khiển.
4. Loại bỏ tư tưởng trọng nam khinh nữ
Dù xã hội hiện đại, tư tưởng cũ kỹ vẫn thường trỗi dậy trong các cuộc chuyện trò ngày Tết. Những lời thúc giục "phải sinh thêm con trai" hay sự ưu tiên lộ liễu dành cho các bé trai trong gia đình sẽ khiến các bé gái tổn thương sâu sắc.
Cha mẹ cần giữ vững lập trường, không hùa theo hay mặc định chấp nhận những định kiến giới từ người lớn tuổi. Sự công bằng và yêu thương đồng đều của cha mẹ là yếu tố tiên quyết để trẻ phát triển nhân cách khỏe mạnh, bất kể giới tính.
Tết là để yêu thương, không phải để phán xét. Đừng để những buổi họp mặt gia đình biến chất thành "đại hội phê bình". Sự bảo vệ và thấu hiểu của cha mẹ trong những ngày này chính là món quà quý giá hơn mọi bao lì xì dành cho con trẻ.
