Chuyên trang về thị trường bán lẻ Retail News Asia ngày 20/4 đưa tin, một thỏa thuận gần đây đã mở đường cho việc xuất khẩu bưởi và chanh của Việt Nam sang Trung Quốc. Nghị định thư về các yêu cầu kiểm dịch thực vật này đã được chính thức hóa giữa Bộ Nông nghiệp và Môi trường Việt Nam với Tổng cục Hải quan Trung Quốc. Thỏa thuận này được ký kết trong chuyến thăm cấp Nhà nước đến Trung Quốc của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm từ ngày 14 đến 17/4.
Các yêu cầu và quy trình kiểm dịch thực vật
Nghị định thư mới được thống nhất quy định rằng tất cả các khu vực trồng trọt và các cơ sở đóng gói bưởi và chanh Việt Nam để xuất khẩu sang Trung Quốc phải được đăng ký mã số với Bộ Nông nghiệp và Môi trường Việt Nam, đồng thời phải được Tổng cục Hải quan Trung Quốc phê duyệt. Các cơ sở này bắt buộc phải thực hiện các biện pháp kiểm soát dịch hại nghiêm ngặt để đảm bảo chất lượng sản phẩm.
Các khu vực canh tác phải tuân thủ các yêu cầu về Thực hành Nông nghiệp Tốt (GAP) và Quản lý Dịch hại Tổng hợp (IPM). Các yêu cầu này bao gồm việc bọc trái cây ít nhất 60 ngày trước khi thu hoạch và sử dụng bẫy để diệt ruồi đục quả.
Các cơ sở đóng gói phải duy trì điều kiện vệ sinh và phân vùng chức năng phù hợp. Trái cây phải được phân loại, sắp xếp và làm sạch để loại bỏ những trái bị thối hỏng hoặc nhiễm sâu bệnh, cũng như tuyệt đối không để dính cành, lá hay đất cát.
Tác động của thỏa thuận
Retail News Asia đưa tin, Bộ Nông nghiệp và Môi trường Việt Nam cho biết thỏa thuận này là kết quả của các cuộc đàm phán kỹ thuật có trình tự giữa các cơ quan bảo vệ thực vật và kiểm dịch của cả hai nước. Các cuộc đàm phán này đã diễn ra liên tục từ năm 2019.
Thỏa thuận này đánh dấu một bước chuyển biến quan trọng hướng tới các kênh xuất khẩu chính thức minh bạch, tuân thủ tiêu chuẩn và một khuôn khổ hợp tác song phương tinh vi hơn, trong bối cảnh thương mại nông sản Việt Nam - Trung Quốc ngày càng phát triển.
Trung Quốc tiếp tục là thị trường trọng điểm với nhu cầu và tiềm năng mạnh mẽ đối với trái cây xuất khẩu của Việt Nam. Dựa trên thành công của các mặt hàng xuất khẩu khác, bưởi và chanh dự kiến sẽ giúp tăng thị phần, củng cố vị thế và thúc đẩy tăng trưởng xuất khẩu của Việt Nam nói chung.
Bộ Nông nghiệp và Môi trường Việt Nam đã bày tỏ cam kết hợp tác chặt chẽ với các địa phương, hiệp hội, doanh nghiệp và nhà sản xuất để thực hiện hiệu quả nghị định thư này. Việc này bao gồm hướng dẫn về quy định, tiêu chuẩn hóa khu vực trồng trọt và cơ sở đóng gói, cũng như tăng cường kiểm tra để đảm bảo tuân thủ đầy đủ các yêu cầu của Trung Quốc.
Lợi thế nông nghiệp của Việt Nam
Bưởi và chanh là hai trong số những sản phẩm nông nghiệp thành công nhất của Việt Nam. Hiện nay, nước ta trồng bưởi trên diện tích khoảng 106.000 ha, là một trong những nhà sản xuất bưởi hàng đầu thế giới.
Tính đến thời điểm hiện tại, Việt Nam đã có 16 loại rau quả được xuất khẩu chính ngạch sang Trung Quốc. Trong số này, 13 mặt hàng đã được hai bên ký kết nghị định thư xuất khẩu, bao gồm dưa hấu, măng cụt, thạch đen, sầu riêng (kể cả sầu riêng đông lạnh), dừa tươi, chuối tươi, khoai lang, ớt, chanh leo, mít, bưởi và chanh.
Bên cạnh đó, vẫn còn 5 loại trái cây xuất khẩu theo hình thức truyền thống nhưng chưa được chuẩn hóa bằng nghị định thư, gồm thanh long, chôm chôm, xoài, vải và nhãn.
Về kim ngạch, trong năm 2025, xuất khẩu rau quả của Việt Nam sang thị trường Trung Quốc ước đạt khoảng 5,5 tỷ USD, tăng thêm 900 triệu USD so với năm 2024, chiếm khoảng 64% tổng giá trị xuất khẩu rau quả của cả nước.
Riêng trong quý I năm nay, Trung Quốc đã chi khoảng 780 triệu USD để nhập khẩu rau quả từ Việt Nam, tăng khoảng 50% so với cùng kỳ năm trước.
Duy Nguyễn
Theo Retail News Asia, Tuổi trẻ
