Trong bối cảnh trí tuệ nhân tạo đang làm thay đổi sâu sắc thị trường lao động toàn cầu, nhiều quốc gia đã bắt đầu điều chỉnh chương trình giáo dục để chuẩn bị nguồn nhân lực cho tương lai.
Trung Quốc là một trong những quốc gia mạnh tay nhất khi tiến hành cuộc cải tổ quy mô lớn tại các trường đại học, loại bỏ hàng nghìn ngành học bị cho là không còn phù hợp và chuyển trọng tâm sang đào tạo công nghệ cao, AI và các lĩnh vực chiến lược.
Hơn 12.000 chương trình đào tạo bị cắt giảm trong cuộc cải tổ giáo dục quy mô lớn
Theo dữ liệu của Bộ Giáo dục Trung Quốc được Tân Hoa Xã dẫn lại, trong giai đoạn 2021-2025, các trường đại học tại nước này đã hủy bỏ hoặc tạm dừng 12.200 chương trình đào tạo bậc cử nhân, đồng thời mở mới 10.200 chương trình khác.
Điều này đồng nghĩa hơn 30% chương trình đào tạo đại học tại Trung Quốc đã được điều chỉnh chỉ trong vòng 4 năm.
Theo truyền thông địa phương, phần lớn các chương trình bị cắt giảm thuộc nhóm nghệ thuật, khoa học xã hội, nhân văn và ngoại ngữ. Nhiều nhà quản lý giáo dục cho rằng những ngành này đang rơi vào tình trạng bão hòa, khó đáp ứng nhu cầu của thị trường lao động hiện nay.
Trong khi đó, các ngành học mới liên quan đến trí tuệ nhân tạo, khoa học dữ liệu, robot, công nghệ thông minh và các lĩnh vực công nghệ tương lai được ưu tiên phát triển. Một số chương trình đào tạo hoàn toàn mới như "trí tuệ hiện thân" (Embodied Intelligence) cũng được đưa vào giảng dạy nhằm phục vụ chiến lược phát triển công nghệ của Bắc Kinh.
Một sinh viên mới tốt nghiệp tại Đại học Khoa học và Công nghệ Thượng Hải cho biết ngành thiết kế sản phẩm tại trường đang chịu tác động lớn từ AI.
"AI phát triển quá nhanh đã ảnh hưởng mạnh đến lĩnh vực thiết kế sản phẩm. Nhiều công việc cốt lõi như dựng mô hình hay kết xuất hình ảnh hiện đã có thể được AI thực hiện", sinh viên này chia sẻ với truyền thông địa phương.
Các sinh viên đến từ Đại học Nhân dân Trung Quốc đọc lời tuyên thệ trong lễ tốt nghiệp tại khuôn viên trường vào ngày 30/6/2020 tại Bắc Kinh. (Ảnh: Getty Images)
Cuộc đua AI khiến giáo dục toàn cầu thay đổi
Việc cải tổ giáo dục diễn ra trong bối cảnh Trung Quốc đang đẩy mạnh tham vọng trở thành quốc gia dẫn đầu thế giới trong các ngành công nghệ cao và những lĩnh vực được gọi là "công nghiệp tương lai".
Bên cạnh đó, nước này cũng đang đối mặt với tình trạng hàng triệu sinh viên tốt nghiệp gặp khó khăn trong tìm kiếm việc làm. Việc điều chỉnh cơ cấu đào tạo được kỳ vọng sẽ giúp thu hẹp khoảng cách giữa nhu cầu của doanh nghiệp và kỹ năng của người lao động.
Không chỉ Trung Quốc, nhiều quốc gia khác cũng đang thay đổi chương trình giáo dục để thích ứng với làn sóng AI.
Ấn Độ đã tích hợp các nội dung liên quan đến trí tuệ nhân tạo trực tiếp vào chương trình học quốc gia. Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất triển khai Sáng kiến Giáo dục AI Quốc gia nhằm phổ cập kiến thức về công nghệ mới.
Tại Kazakhstan, Chính phủ nước này đã xây dựng chiến lược giáo dục mới sau khi coi việc ứng dụng AI là vấn đề mang tính sống còn đối với tương lai quốc gia.
Ở châu Âu, Tây Ban Nha đã cập nhật chương trình giảng dạy nhằm nâng cao năng lực hiểu biết về AI trong khuôn khổ chiến lược "Digital Spain". Trong khi đó, Vương quốc Anh cũng đang nghiên cứu khả năng xây dựng chứng chỉ riêng về khoa học dữ liệu và trí tuệ nhân tạo bên cạnh các chương trình GCSE và A-Level truyền thống.
Những thay đổi này cho thấy cuộc đua AI không chỉ diễn ra trong các phòng thí nghiệm hay doanh nghiệp công nghệ, mà đang lan rộng tới cả hệ thống giáo dục. Khi công nghệ ngày càng định hình nền kinh tế tương lai, việc đào tạo nguồn nhân lực phù hợp là một trong những yếu tố quyết định năng lực cạnh tranh của mỗi quốc gia trong những thập kỷ tới.
Theo The Independent, SCMP
Nhật Linh
