Từ ngày 1/7/2026, một số cha mẹ có thể được hưởng mức trợ cấp hằng tháng cao hơn trước, tùy thuộc vào hoàn cảnh gia đình và các điều kiện theo quy định.
Câu 1: Điều kiện về độ tuổi hoặc sức khỏe để cha mẹ nhận trợ cấp tuất hằng tháng từ 1/7/2026 là gì?
A. Đủ từ 60 tuổi trở lên đối với cả nam và nữ bất kể điều kiện lao động
B. Thuộc diện hộ nghèo, hộ cận nghèo hoặc đang sinh sống ở vùng kinh tế khó khăn
C. Đủ tuổi nghỉ hưu theo quy định hoặc bị suy giảm khả năng lao động từ 81% trở lên ✔
D. Đang không có công ăn việc làm ổn định và phải tự nuôi con nhỏ dưới 18 tuổi
Giải thích:
Theo điểm d, đ khoản 2 Điều 86 Luật Bảo hiểm xã hội 2024, cha mẹ đẻ hoặc cha mẹ vợ/chồng được xem xét hưởng trợ cấp tuất 1.265.000 đồng/tháng từ 1/7/2026 khi người con qua đời nếu cha mẹ đã đủ tuổi nghỉ hưu theo Bộ luật Lao động (năm 2026 là 61 tuổi 6 tháng với nam, 57 tuổi với nữ). Trường hợp chưa đủ tuổi nghỉ hưu thì cha mẹ phải bị suy giảm khả năng lao động từ 81% trở lên.
Đáp án đúng là: C. Đủ tuổi nghỉ hưu theo quy định hoặc bị suy giảm khả năng lao động từ 81% trở lên
Câu 2: Điều kiện về quá trình đóng BHXH của người con đã mất để cha mẹ được hưởng trợ cấp tuất là gì?
A. Đóng BHXH bắt buộc từ đủ 15 năm trở lên hoặc qua đời do tai nạn lao động ✔
B. Đóng BHXH bắt buộc từ đủ 10 năm trở lên và đang bảo lưu quá trình đóng
C. Đóng BHXH bắt buộc hoặc tự nguyện từ đủ 5 năm trở lên tính đến thời điểm qua đời
D. Tham gia BHXH liên tục trong 36 tháng liền kề trước khi xảy ra sự cố tử vong
Giải thích:
Theo khoản 1 Điều 86 Luật Bảo hiểm xã hội 2024, người con khi qua đời làm phát sinh quyền hưởng trợ cấp tuất hằng tháng cho cha mẹ nếu có thời gian đóng BHXH bắt buộc từ đủ 15 năm trở lên. Ngoài ra, trường hợp người con đang hưởng lương hưu hoặc tử vong do tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp cũng giúp cha mẹ đủ điều kiện hưởng.
Đáp án đúng là: A. Đóng BHXH bắt buộc từ đủ 15 năm trở lên hoặc qua đời do tai nạn lao động
Câu 3: Giải pháp đóng bù BHXH áp dụng thế nào nếu người con qua đời khi còn thiếu tối đa 6 tháng đóng?
A. Hồ sơ tự động được cơ quan bảo hiểm giải quyết cho hưởng trợ cấp tuất hằng tháng
B. Thân nhân được đóng tiếp 1 lần số tháng thiếu để giải quyết trợ cấp tuất hằng tháng ✔
C. Thân nhân bắt buộc phải nhận trợ cấp tuất một lần và không được đóng thêm tiền
D. Quỹ Bảo hiểm xã hội tự động trích ngân sách để bù đủ số tháng đóng còn thiếu
Giải thích:
Theo khoản 1 Điều 18 Thông tư 12/2025/TT-BNV, nếu người con qua đời khi còn thiếu tối đa 6 tháng để đủ 15 năm đóng BHXH, thân nhân được phép đóng tiếp một lần cho số tháng còn thiếu. Trường hợp không chọn đóng tiếp, chế độ sẽ được giải quyết theo hình thức trợ cấp tuất một lần.
Đáp án đúng là: B. Thân nhân được đóng tiếp 1 lần số tháng thiếu để giải quyết trợ cấp tuất hằng tháng
Câu 4: Cha mẹ thuộc trường hợp nào sau đây được nhận mức trợ cấp tuất nâng lên 1.771.000 đồng/tháng?
A. Đang trực tiếp nuôi dưỡng từ 2 người cháu nội hoặc cháu ngoại dưới 18 tuổi
B. Đủ từ 80 tuổi trở lên và đang sinh sống độc thân tại vùng đặc biệt khó khăn
C. Có từ 2 người con trở lên qua đời do tai nạn lao động hoặc bệnh nghề nghiệp
D. Thuộc diện không có người trực tiếp nuôi dưỡng theo quy định của pháp luật ✔
Giải thích:
Theo khoản 1 Điều 87 Luật Bảo hiểm xã hội 2024 và Thông tư 12/2025/TT-BNV, từ ngày 1/7/2026, mức trợ cấp tuất hằng tháng thông thường cho cha mẹ là 50% mức tham chiếu (1.265.000 đồng/tháng). Nếu cha mẹ đủ điều kiện được xác định thuộc diện không có người trực tiếp nuôi dưỡng, mức trợ cấp sẽ nâng lên 70% mức tham chiếu, tương ứng 1.771.000 đồng/tháng.
Đáp án đúng là: D. Thuộc diện không có người trực tiếp nuôi dưỡng theo quy định của pháp luật
Câu 5: Trường hợp nào cha mẹ dù đủ tuổi nghỉ hưu vẫn KHÔNG được nhận trợ cấp tuất hằng tháng khi con mất?
A. Đang hưởng lương hưu, trợ cấp mất sức lao động hoặc trợ cấp bằng/cao hơn mức tham chiếu ✔
B. Đang hưởng trợ cấp ưu đãi hằng tháng dành cho người có công với cách mạng
C. Đã hết tuổi lao động và đang sống chung với các con khác trong cùng một hộ gia đình
D. Đang hưởng khoản trợ cấp tuất hằng tháng do người con thứ khác qua đời trước đó
Giải thích:
Theo khoản 3 Điều 86 Luật Bảo hiểm xã hội 2024, cha mẹ dù đủ điều kiện về tuổi vẫn không được hưởng trợ cấp tuất nếu đang hưởng lương hưu, trợ cấp mất sức lao động hằng tháng hoặc trợ cấp hằng tháng khác có mức bằng/cao hơn mức tham chiếu. Tuy nhiên, các khoản trợ cấp ưu đãi người có công với cách mạng sẽ không bị tính loại trừ.
Đáp án đúng là: A. Đang hưởng lương hưu, trợ cấp mất sức lao động hoặc trợ cấp bằng/cao hơn mức tham chiếu
Nguyệt Phạm
