Từ một con chip đến robot hình người, danh hiệu mới của Better Choice Awards đi tìm câu trả lời cho câu hỏi điều gì khiến người Việt tự hào trong năm qua

Nation Builders Awards là điểm mới lớn nhất trong bốn trục giải của Better Choice Awards (BCA) 2026, lần đầu mở rộng phạm vi vinh danh ra khỏi sản phẩm tiêu dùng để ghi nhận đóng góp của doanh nghiệp ở tầm quốc gia. Trong đó, mạch Kiêu hãnh Việt Nam là phần dành riêng cho công chúng trực tiếp bình chọn, và "Thương hiệu Kiêu hãnh Việt Nam của năm" là danh hiệu cao nhất của mạch này, được chọn ra từ chính nhóm dẫn đầu của hai danh hiệu thành phần: Thương hiệu Việt vươn tầm thế giới và Thương hiệu được người Việt tin dùng.

Bốn trục đo lường niềm tự hào

Tiêu chí xét chọn gồm bốn phần: sức cộng hưởng trong công chúng, câu chuyện tự hào được kiểm chứng, đóng góp cho vị thế quốc gia, và chuẩn mực cùng uy tín thương hiệu. Điểm khác biệt so với phần lớn giải thưởng công nghệ tiêu dùng nằm ở vế thứ hai. Câu chuyện phải kiểm chứng được, không chỉ là cảm tính hay hiệu ứng truyền thông nhất thời.

Theo ông Phạm Xuân Hà, Trưởng ban tổ chức Better Choice Awards, ba yếu tố tạo nên sự khác biệt của giải thưởng so với các giải thưởng khác là tính chính danh đến từ sự đồng hành của cơ quan quản lý nhà nước, sự công nhận trực tiếp từ người tiêu dùng thông qua cơ chế bình chọn kết hợp thẩm định, và sự công nhận từ đội ngũ chuyên gia uy tín trong nước cũng như quốc tế. Ba yếu tố này thể hiện rõ nhất chính ở Nation Builders Awards, khi trục giải đồng thời có sự tham gia của cơ quan nhà nước, một mạch xét chọn hoàn toàn do hội đồng chuyên môn đảm nhận, và một mạch khác trao trọn quyền cho công chúng bình chọn.

Chất liệu của một năm bứt phá

Nhìn theo bốn tiêu chí trên, năm 2026 không thiếu chất liệu cho kiểu câu chuyện mà danh hiệu này hướng tới. Trên mặt trận công nghệ, robot hình người Motion 2 của VinMotion xuất hiện tại CES 2026 đầu tháng 1, còn robot Dyno của VinDynamics ra mắt quốc tế tại ICRA 2026 ở Vienna và Computex 2026 ở Đài Bắc hồi tháng 6, đánh dấu lần đầu ngành robot hình người Việt Nam bước ra sân khấu toàn cầu. Trên mặt trận bán dẫn, Viettel khởi công nhà máy chế tạo chip đầu tiên tại Việt Nam, còn Bộ Khoa học và Công nghệ ra mắt Trung tâm quốc gia hỗ trợ sản xuất thử chip bán dẫn hồi cuối tháng 6, đưa ngành thiết kế chip trong nước tiến gần hơn tới năng lực chế tạo. Trên mặt trận hạ tầng, cao tốc Quảng Ngãi, Hoài Nhơn dài 88 km về đích sớm 8 tháng so với hợp đồng, với phần thi công chính do Đèo Cả đảm nhận, trong khi Sơn Hải cam kết bảo hành 10 năm cho các gói thầu do doanh nghiệp này thực hiện trên tuyến.

Đây là kiểu chất liệu mà tiêu chí "câu chuyện tự hào được kiểm chứng" hướng tới: có mốc thời gian cụ thể, có đơn vị chịu trách nhiệm rõ ràng, và có thể xác minh độc lập, khác với dạng tự hào chung chung không gắn với sự kiện nào.

Vì sao danh hiệu này khác mọi hạng mục còn lại của BCA

Với người đọc phổ thông, phần lớn hạng mục của BCA trả lời câu hỏi nên mua sản phẩm nào. Thương hiệu Kiêu hãnh Việt Nam của năm trả lời một câu hỏi khác: trong một năm, đâu là những cái tên Việt Nam đủ sức khiến số đông cảm thấy tự hào, và điều đó có bằng chứng cụ thể để kiểm chứng hay không. Vì được chọn hoàn toàn từ phía công chúng, kết quả của danh hiệu này phản ánh đúng thứ mà số đông người Việt thực sự ghi nhận, không phải thứ được một nhóm nhỏ đánh giá là xứng đáng.

BCA 2026 đang ở mùa giải thứ tư với chủ đề Innovation Beyond Borders. Cổng bình chọn cho toàn bộ hệ thống giải, bao gồm mạch Kiêu hãnh Việt Nam, mở từ ngày 20/8 đến 20/9, trước khi kết quả được công bố tại đêm Gala ngày 3/10 tại Trung tâm Hội nghị Quốc gia, Hà Nội.

Thế Duyệt