Chuyên trang về thị trường Argus ngày 29/1 đưa tin, các lô hàng naphtha (chất pha loãng thiết yếu, đặc biệt đối với dầu thô siêu nặng như ở Venezuela, giúp giảm độ nhớt để có thể vận chuyển qua đường ống và chất lên tàu chở dầu xuất khẩu) đến Venezuela được bốc dỡ trong tháng 1/2026 hoàn toàn đến từ các nhà cung cấp ven Vịnh Mexico của Mỹ, đảo ngược xu hướng thương mại trước đây do Nga thống trị đối với chất pha loãng này tại Venezuela sau vụ Mỹ bắt giữ Tổng thống Venezuela Nicolas Maduro.
Theo dữ liệu của hai nền tảng phân tích thị trường Kpler và Vortexa, từ các cảng ở Houston, Beaumont và Corpus Christi, Texas (Mỹ), khoảng 970.000 - 1,22 triệu thùng naphtha đã được vận chuyển đến Venezuela trong tháng này, so với khoảng 560.000 - 1,21 triệu thùng trong ba tháng cuối năm 2025, khi Chevron là công ty dầu khí lớn duy nhất được chính phủ Mỹ cho phép giao dịch với Venezuela.
Công ty kinh doanh dầu Vitol (Hà Lan) đã hợp tác cùng công ty thương mại hàng hóa Trafigura (Singapore) trong hoạt động buôn bán naphtha này, sau khi Mỹ bắt giữ Tổng thống Venezuela Maduro và siết chặt kiểm soát các chuyến hàng vận chuyển bằng tàu biển bị cấm vận đến và đi từ nước này, cắt đứt dòng chảy chính của chất pha loãng thiết yếu này từ Nga sang Venezuela.
Theo Argus, sau thỏa thuận năng lượng mới giữa Washington và Caracas cho phép Venezuela xuất khẩu tới 50 triệu thùng dầu thô với tổng trị giá 2 tỷ USDgiá naphtha tăng nhanh trên bờ biển Vịnh Mexico của Mỹ đã mở ra cơ hội kinh doanh chênh lệch giá trong khu vực.
Chênh lệch giá đối với naphtha nặng - loại naphtha được sử dụng làm chất pha loãng chủ yếu trong ngành dầu khí Venezuela - đã tăng vọt hơn 10¢/USG (10 xu Mỹ (0,10 USD) trên mỗi gallon Mỹ (3,785 lít)) ngay trước chuyến hàng naphtha đầu tiên của Mỹ đến Venezuela vào đầu tháng 1.
Theo các báo cáo vận chuyển, một lô hàng naphtha từ Huelva (Tây Ban Nha) đã được đặt chỗ vận chuyển đến bờ biển Vịnh Mexico của Mỹ vào ngày 13/1 với thời gian dự kiến đến nơi là ngày 3/2. Điều này củng cố quan điểm rằng hoạt động kinh doanh chênh lệch giá naphtha đến bờ biển Vịnh Mexico của Mỹ vẫn đang diễn ra.
Theo các nguồn tin, lô hàng từ Huelva phù hợp để pha trộn theo tiêu chuẩn naphtha pha loãng của Venezuela. Tiêu chuẩn naphtha pha loãng của Venezuela được ước tính sơ bộ là 70% naphtha nặng và khoảng 20-30% naphtha nhẹ hơn.
Trang Oil Price đưa tin, nếu không có naphtha, dầu thô của Venezuela sẽ có đặc tính giống nhựa đường hơn là dầu mỏ, hoạt động sản xuất sẽ bị đình trệ vì dầu thô nặng không thể vận chuyển được.
Nút thắt cổ chai đó đã ám ảnh Venezuela trong nhiều năm. Khi ngành lọc dầu trong nước sụp đổ, quốc gia này trở nên phụ thuộc vào các chất pha loãng nhập khẩu.
Năm 2025, Nga nổi lên như một nhà cung cấp naphtha chủ chốt cho Venezuela, nhưng các lô hàng đó ngày càng dễ bị tổn hại trước các hành động cưỡng chế của Mỹ nhắm vào các tàu vận chuyển bị trừng phạt. Một số chuyến tàu đã buộc phải chuyển hướng, gây nguy hiểm cho hoạt động xuất khẩu dầu thô của Venezuela.
Theo Oil Price, sự xuất hiện của naphtha Mỹ đã thay đổi cục diện, ít nhất là tạm thời. Nó cho phép Tập đoàn Dầu khí Quốc gia Venezuela (PDVSA) và các liên doanh của họ pha trộn, vận chuyển và bán dầu thô nặng trở lại - một điều kiện tiên quyết cho bất kỳ sự gia tăng sản lượng bền vững nào. Các nhà phân tích đã cảnh báo rằng nếu không có nguồn cung cấp chất pha loãng ổn định, Venezuela có thể mất hàng trăm nghìn thùng dầu mỗi ngày.
Điều này không có nghĩa là ngành dầu mỏ của Venezuela đã khắc phục được vấn đề. Cơ sở hạ tầng vẫn xuống cấp, nhu cầu đầu tư rất lớn và năng lực vận hành còn yếu kém. Nhưng những lô hàng naphtha cập bến là một tín hiệu thiết thực cho thấy sự tái thiết đang được thực hiện tại Venezuela.
Duy Nguyễn
Theo Argus, Oil Price
