Mới đây, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương tiếp nhận một nam bệnh nhân 66 tuổi ở Hà Nội nhập viện trong tình trạng suy hô hấp, khó thở nghiêm trọng. Theo người nhà, bệnh nhân có thói quen nhai đá viên để “giải nhiệt” sau mỗi lần đi đánh bóng hoặc đi ngoài trời nắng về. Trước khi nhập viện, ông xuất hiện tình trạng khó nuốt, đau họng và khó thở tăng dần.
Kết quả xét nghiệm cho thấy bệnh nhân bị nhiễm trùng nặng với số lượng bạch cầu tăng cao, chỉ số viêm CRP lên tới 55,1 mg/L. Hình ảnh chụp cắt lớp vi tính phát hiện ổ áp xe quanh amidan trái kích thước 16x41 mm kèm phù nề vùng hầu họng, gây hẹp đường thở. Các bác sĩ chẩn đoán bệnh nhân bị áp xe quanh amidan trái thể dưới và viêm phù nề thanh thiệt cấp – tình trạng có thể đe dọa tính mạng nếu không xử trí kịp thời.
Bác sĩ Trịnh Thùy Liên, chuyên khoa Tai Mũi Họng, Trung tâm Khám chữa bệnh theo yêu cầu và Quốc tế (Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương) cho biết, việc sử dụng nước đá không đúng cách tiềm ẩn nhiều nguy cơ. Khi cơ thể vừa đi nắng về hoặc sau vận động mạnh, nhiệt độ bên trong đang ở mức cao. Nếu uống nước đá lạnh đột ngột hoặc nhai nhiều đá viên, vùng họng sẽ phải chịu sự chênh lệch nhiệt độ lớn trong thời gian ngắn. Điều này có thể khiến niêm mạc họng và amidan bị kích thích mạnh, tạo điều kiện cho vi khuẩn phát triển, gây viêm, thậm chí hình thành ổ áp xe.
Nguy cơ từ việc uống nước đá
Theo Thạc sĩ, bác sĩ Dương Thị Phượng, khoa Dinh dưỡng, Bệnh viện Đại học Y Dược cơ sở Linh Đàm, bản thân nước đá không gây hại nếu được sản xuất từ nguồn nước đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm. Nước lạnh giúp tạo cảm giác mát nhanh ở miệng và cổ họng nên nhiều người cho rằng đây là cách giải nhiệt hiệu quả trong mùa hè.
“Nhiều người có thể gặp cảm giác đầy bụng, buồn nôn hoặc khó chịu vùng họng nếu uống nước đá quá nhanh, quá nhiều, nhất là khi cơ thể đang mệt. Những người có cơ địa mũi họng yếu, dễ viêm họng càng dễ bị kích ứng khi sử dụng nhiều nước lạnh”, bác sĩ Phượng cho biết.
Ngoài yếu tố nhiệt độ, chất lượng nguồn nước làm đá cũng là vấn đề đáng lo ngại. Nếu đá không đảm bảo vệ sinh, người dùng có nguy cơ mắc các bệnh đường tiêu hóa hoặc nhiễm khuẩn. Thực tế, không ít loại đá viên trôi nổi hiện nay được sản xuất từ nguồn nước không đạt chuẩn hoặc bảo quản không hợp vệ sinh.
Các chuyên gia y tế cho rằng, thói quen nhai đá để giải nhiệt đang bị nhiều người xem nhẹ. Không chỉ gây tổn thương vùng họng, việc nhai đá thường xuyên còn ảnh hưởng đến men răng, làm tăng nguy cơ ê buốt và nứt răng. Về lâu dài, người dùng có thể đối mặt với tình trạng viêm họng tái phát, viêm amidan kéo dài hoặc biến chứng áp xe quanh amidan như trường hợp bệnh nhân nói trên.
Các bác sĩ khuyến cáo, trong những ngày nắng nóng, người dân không nên uống nước quá lạnh ngay sau khi đi ngoài trời về. Thay vì uống ừng ực nước đá hoặc nhai đá viên, nên nghỉ ngơi vài phút cho cơ thể ổn định nhiệt độ rồi uống nước ở nhiệt độ phòng hoặc nước hơi mát. Cách tốt nhất là uống từng ngụm nhỏ để cơ thể thích nghi dần.
Ngoài ra, cần ưu tiên sử dụng nước lọc, nước khoáng hoặc các loại nước ít đường để bù nước trong mùa hè. Với người lao động ngoài trời hoặc vận động nhiều, có thể bổ sung thêm nước điện giải theo hướng dẫn để tránh mất nước và rối loạn điện giải.
Các bác sĩ cũng nhấn mạnh, cảm giác “mát tức thì” từ nước đá chỉ mang tính tạm thời. Nếu lạm dụng đồ uống lạnh để giải nhiệt, cơ thể không những không khỏe hơn mà còn có nguy cơ đối mặt với nhiều vấn đề sức khỏe nguy hiểm.
Ngọc Minh
