Không cần chuyển hẳn vào viện dưỡng lão, người cao tuổi hiện nay có thể được con cháu đưa tới cơ sở vào buổi sáng, được theo dõi sức khỏe, ăn uống, nghỉ ngơi, vận động và giao lưu cùng những người đồng trang lứa, sau đó trở về nhà vào cuối ngày. Một mô hình chăm sóc tuổi già theo kiểu “bán trú” như vậy vừa chính thức đi vào hoạt động tại Hà Nội.
Cụ thể ngày 12/8, phường Tây Hồ khai trương Cơ sở chăm sóc người cao tuổi ban ngày tại số 14 phố Quảng An. Đây là một trong những mô hình được Hà Nội triển khai thí điểm nhằm đổi mới phương thức chăm sóc người cao tuổi theo hướng chủ động, toàn diện và dựa vào cộng đồng. Theo thông tin từ Cổng TTĐT TP Hà Nội và UBND phường Tây Hồ, ngay khi đi vào hoạt động, mô hình đã có 20 người cao tuổi trong độ tuổi 75-90 đăng ký tham gia.
Ảnh Sở Y Tế Hà Nội
Sáng đến cơ sở, cuối ngày lại về với con cháu
Khác với hình dung quen thuộc về viện dưỡng lão - nơi người cao tuổi chuyển tới sinh sống lâu dài - mô hình tại Tây Hồ được tổ chức theo hình thức chăm sóc ban ngày, không nhằm tách người cao tuổi khỏi gia đình.
Theo Sở Y tế Hà Nội, người cao tuổi đến cơ sở được quản lý, cập nhật hồ sơ sức khỏe; theo dõi huyết áp, đường huyết, cân nặng và các chỉ số sức khỏe; đồng thời được tư vấn sử dụng thuốc, dinh dưỡng và phòng bệnh. Các hoạt động dưỡng sinh, yoga, khí công, vận động trị liệu và phục hồi chức năng được tổ chức tùy theo thể trạng từng người.
Không gian bên trong cũng được bố trí phục vụ nhiều nhu cầu khác nhau như sinh hoạt cộng đồng, phục hồi chức năng, nghỉ ngơi, đọc sách và ăn uống. Người cao tuổi sinh hoạt tại đây vào ban ngày và cuối ngày trở về với gia đình, nhờ vậy vẫn duy trì cuộc sống thường nhật cùng con cháu.
Các đồng chí lãnh đạo Bộ Y tế, lãnh đạo thành phố Hà Nội tham quan cơ sở (Ảnh Sở Y Tế Hà Nội)
Cách tổ chức này khá gần với khái niệm “dưỡng lão bán trú”: gia đình không phải đưa ông bà tới ở hẳn tại một cơ sở nội trú, nhưng trong khoảng thời gian con cháu đi làm, người cao tuổi vẫn có một nơi để được chăm sóc, theo dõi sức khỏe và trò chuyện với những người cùng thế hệ.
Về chi phí, mức thu của các mô hình chăm sóc người cao tuổi ban ngày tại Hà Nội đang được xây dựng theo hướng người sử dụng đóng góp phần chi phí trực tiếp. Thông tin được đăng tải trên hệ thống Sở Y tế Hà Nội cho biết mức dự kiến ở một số mô hình khoảng 5 triệu đồng/người/tháng (không tính cuối tuần), thấp hơn đáng kể so với nhiều dịch vụ chăm sóc nội trú ngoài công lập. Tuy nhiên, đây là mức dự kiến trong quá trình thí điểm, không nên hiểu là biểu giá cố định đã được áp dụng thống nhất tại tất cả cơ sở.
Các đồng chí lãnh đạo Bộ Y tế, lãnh đạo TP Hà Nội tham quan cơ sở, thăm hỏi người cao tuổi (Ảnh Tạp chí Người cao tuổi)
Không giống viện dưỡng lão truyền thống
Điểm khác biệt lớn nhất nằm ở nơi người cao tuổi thực sự sinh sống.
Với viện dưỡng lão nội trú, người cao tuổi thường ăn ở, ngủ nghỉ và được chăm sóc thường xuyên tại cơ sở. Còn với mô hình chăm sóc ban ngày đang được Hà Nội triển khai, gia đình vẫn là nơi ở chính. Cơ sở chỉ đảm nhận một phần chăm sóc trong ngày, đặc biệt về sức khỏe, vận động, phục hồi chức năng và kết nối xã hội.
Sở Y tế Hà Nội cho biết mô hình được xây dựng từ nhu cầu thực tế khi thành phố bước vào giai đoạn già hóa dân số. Một bộ phận người cao tuổi sống một mình hoặc con cháu bận công việc, trong khi nhu cầu không chỉ dừng ở khám chữa bệnh mà còn bao gồm dinh dưỡng, vận động, giao tiếp và phòng ngừa suy giảm chức năng.
Mô hình vì thế không đơn giản là nơi “trông người già”. Người cao tuổi được theo dõi sức khỏe thường xuyên, tư vấn phòng bệnh, quản lý bệnh mạn tính, hướng dẫn dinh dưỡng, phục hồi chức năng và tham gia các hoạt động tinh thần. Đây cũng là điểm khiến mô hình nằm ở khoảng giữa hai lựa chọn quen thuộc: ở nhà hoàn toàn và chuyển vào viện dưỡng lão nội trú.
Theo thông tin chính thức của phường Tây Hồ, địa phương kỳ vọng cơ sở trở thành một “ngôi nhà thứ hai”, nơi người cao tuổi được sống vui, sống khỏe, duy trì sự độc lập và gắn bó với cộng đồng thay vì bị tách khỏi môi trường sống quen thuộc.
Hà Nội đang nhân rộng một cách chăm sóc tuổi già mới
Tây Hồ không phải địa phương đầu tiên tại Hà Nội triển khai loại hình này.
Ngày 6/6/2026, cơ sở chăm sóc sức khỏe ban ngày cho người cao tuổi đầu tiên của thành phố được đưa vào hoạt động tại phường Long Biên. Người cao tuổi đến vào buổi sáng, được chăm sóc trong môi trường có cán bộ y tế theo dõi, tham gia các hoạt động phù hợp với thể trạng và cuối ngày trở về nhà.
Sau gần một tháng vận hành, cơ sở Long Biên đã đón hơn 280 lượt người đến tham quan, trải nghiệm, 18 người đăng ký tham gia thường xuyên; thực hiện 280 lượt theo dõi sức khỏe, cập nhật hồ sơ sức khỏe điện tử và tổ chức các buổi dưỡng sinh, yoga, phục hồi chức năng. Báo Điện tử Chính phủ cho biết mức đóng góp trực tiếp tại đây được xây dựng dự kiến tối đa 250.000 đồng/người/ngày, trong đó có tiền ăn và các hoạt động chăm sóc, tư vấn, quản lý sức khỏe.
Ảnh VnEconomy
Đến tháng 7, mô hình tiếp tục xuất hiện tại Quốc Oai với khả năng phục vụ khoảng 50 người cao tuổi mỗi ngày trong giai đoạn đầu.
Từ thực tế thí điểm, Hà Nội đã thống nhất chuẩn hóa tên gọi theo hướng “Mô hình chăm sóc người cao tuổi”, đặt mục tiêu không chỉ hỗ trợ sức khỏe mà còn giúp các cụ sống vui, sống khỏe và duy trì kết nối với xã hội.
Bởi vậy, điều đáng chú ý ở cơ sở Tây Hồ không chỉ nằm ở chuyện có thêm một địa điểm chăm sóc người cao tuổi. Quan trọng hơn, các gia đình đang có thêm một lựa chọn: buổi sáng ông bà có thể tới nơi có người theo dõi sức khỏe, tập luyện và bạn bè để trò chuyện; đến cuối ngày vẫn trở về ngôi nhà quen thuộc và tiếp tục cuộc sống bên con cháu.
Thu Phương
